voormalig station Leuvensesteenweg / ancienne gare Chausée de Louvai

Is een voormalig spoorwegstation langs spoorlijn 161 (Brussel-Noord - Namen) in de Belgische gemeente Sint-Joost-ten-Node. Hoewel het stationsgebouw reeds geruime tijd gesloten is, is het vrij intact bewaard gebleven.

Het station opende in 1865 als een spoorweghalte langs de steenweg van Brussel naar Leuven. Het stationsgebouw kwam er in 1885 en was gelegen op een voormalig schietterrein van het Belgische leger.

Het gebouw bestaat uit twee vleugels en is gebouwd in eclectische stijl met elementen uit de Vlaamse neorenaissancestijl en de neobarok. In de linkervleugel, die over de spoorweg gebouwd is bevonden zich de woning en het kantoor van de stationschef samen met de wachtzaal voor de treinreizigers in derde klasse. In de rechtervleugel bevond zich de inkomhal samen met de wachtzalen eerste en tweede klasse, het post- en telegraafkantoor en een magazijn. De twee perrons, die in openlucht lagen, waren bereikbaar via trappen vanaf een overdekte loopbrug die over de spoorwegtunnel liep.

In 1924 werd het station gesloten en in 1975 werd de rechtervleugel van het stationsgebouw inwendig verbouwd waarbij de toegang tot de sporen werd dichtgemaakt. Sinds 1996 is het stationsgebouw een beschermd monument. Tot het einde van de 20e eeuw waren er handelszaken gevestigd.

In 2003 kreeg de gemeente Sint-Joost-ten-Node het gebouw in erfpacht van de NMBS. Na de restauratie van het gebouw door de gemeente met steun van de Europese Gemeenschap, het Brussels Hoofdstedelijk Gewest en de Koninklijke Commissie voor Monumenten en Landschappen is er Jazz Station, een ontmoetingscentrum voor jazzmusici gevestigd. Het gebouw werd ingehuldigd op 30 september 2005 door minister-president van het Brussels Gewest Charles Picqué en burgemeester Jean Demannez.


http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/83/Sint-Joost-ten-Node_-_Station_Leuvensesteenweg1.jpg/800px-Sint-Joost-ten-Node_-_Station_Leuvensesteenweg1.jpg

http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/bd/Sint-Joost-ten-Node_-_Station_Leuvensesteenweg3.jpg/800px-Sint-Joost-ten-Node_-_Station_Leuvensesteenweg3.jpg

http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/38/Sint-Joost-ten-Node_-_Station_Leuvensesteenweg.jpg/800px-Sint-Joost-ten-Node_-_Station_Leuvensesteenweg.jpg

Gezien wat er op de linker kant staat van dit gebouw? Een mooi bouwvallig tereintje waar ze vlug een muurke voor hebben geplaatst om die stadskanker te verbergen... t'is nog erger!

Naar waar loopt die tunnel door die onder het station loopt?
Mooi gebouw!

Naar waar loopt die tunnel door die onder het station loopt?
Mooi gebouw!

Naar Schuman.

Lijkt mij wel een aardig gebouwtje.
Ik had er eerlijk gezegd nog nooit van gehoord.

Die vierkante etalage in het rechterdeel, is dat een overblijfsel van een vroegere commerciële functie of maakt dat deel uit van de recente verbouwingen?

Mooi mooi, nog zo'n pareltje van onze rijke bouwkundige geschiedenis:cheers:

Brussel heeft een rijk tram- en spoorwegverleden. Van de tram blijft bijna niets meer over: in een niet zo ver verleden exploiteerden zowel de MIVB als de NMVB elk tientallen lijnen. De MIVB hanteerde doorgaans lijnnummers tussen 1 en 103 (gelukkig niet allemaal tesamen in gebruik!) en de NMVB "gewone" letters. Niet dat het ooit echt duidelijk geweest is: de NMVB gebruikte dezelfde letters voor verschillende lijnen (lijn S naar Scheut, of Strombeek, of Sterrebeek!) en de MIVB wijzigde en wijzigt wel eens trajecten zonder het lijnnummer aan te passen of wijzigt een lijnnummer - om marketingredenen - zonder het traject aan te passen...
Daarenboven heeft de MIVB een aantal lijnen geëxploiteerd dat niet met lijncijfers aangeduid waren.

Het eerste voorbeeld was een lijn voor NMBS passagiers naar de terreinen van de expo 1958. We zien een resem trams staan, bijna allemaal met het bewust koersbord. Op de eerste tram vooraan is de bestuurder op het dak van de tram met een koersbord aan het zeulen.

http://i39.tinypic.com/2yw7lmp.jpg

Tijdens dezelfde expo hebben er ook andere lijnen gereden met koersborden "S" en "SP". Hoewel niet 100 % zeker, vermoed ik dat onderstaande foto ook zo'n extra dienst is.

http://i39.tinypic.com/2vhu35l.jpg

Maar buiten de expo hebben er ook nog lijnletters gereden bij de MIVB: de reden hiertoe is me niet echt bekend. Onderstaande lijn S had als tekst op de kopbord: Vilvoorde - Noord - Beurs - Zuid. De foto dateert van 3 maart 1962 en werd in de stelplaats Koningslaan gemaakt.

http://i39.tinypic.com/2h71cg9.jpg

Er hebben ook in Brussel tot de zomer van 1975 speelpleintrams gereden. Het waren geregelde diensten, uiteraard maar toegankelijk voor kinderen.
Tweeasser 9019 rijdt tijdens de zomer van 1971 als "Station de Plein Air N°7" langs de stelplaats van Woluwe. 6 jaar later zou een deel van het gebouw als trammuseum ingericht worden. Over die "speelpleintrams": het waren dus verschillende trajecten uit de 4 uithoeken van de stad, met bestemming oa. Tervuren. Met zekerheid weet ik dat de n° 4 - 7 - 8 - 9 gebruikt zijn geweest.

http://i44.tinypic.com/beyqhk.jpg

Een andere bijzonderheid uit de 70'er jaren waren de Belgium's Bonus Days. Voor zover de mij overgemaakte en gekende informatie juist is, ging het over een soort van toeristische / promotie (voor Brussel en België) rondrit. De nieuwste trams (7525 - 7531) waren uitgerust met luidsprekers. Echt een vast traject lijkt er niet geweest te zijn: vermoedelijk reden ze enkel maar na reserveringen. Die lijn heeft bestaan tussen maart 1973 en oktober 1975. Gezien de vele opnames die ervan bekend zijn, was het geen eendagsvlieg.
Onderstaand beeld vraagt enige aandacht: de 2 heren op de voorgrond zijn respectievelijk Guy Cudell en Paul Vanden Boeynants! De jongeren kunnen wel googlen wie dit waren... De anderen weten het wel...
De foto werd in augustus 1973 gerealiseerd op de Anspachlaan.

http://i40.tinypic.com/im8m8h.jpg

Om te eindigen, een opname uit de oudere doos: ooit reden er in Brussel stadstrams die enkel voor facteurs (en andere postbeamten) toegankelijk waren. Zelfs voor deze lijnen had de MIVB een afzonderlijk koersbord!

http://i42.tinypic.com/102tp38.jpg

Verder zijn er nog tal van eendags(letter)lijnen geweest, gebruikt voor de inhuldiging van bv. (pre)metro. Maar dit kan misschien voor een andere keer zijn.

Focus1965

Van de tram blijft bijna niets meer over :weird:
Het Brusselse tramnet is één van de uitgebreidste ter wereld. En dat noem jij "bijna niets meer". :lol:

^^

In vergelijking met hetgeen er ooit geweest is (zowel stadstram als NMVB) blijf ik bij mijn woorden. De NMVB is compleet verdwenen en bij de MIVB werden de laatste 40/50 jaar massaal - een ander woord heb ik er niet voor - trajecten opgeheven (soms vervangen door premetro, maar lang niet allemaal). Gelukkig is deze trend voorbij en worden er opnieuw (soms op eerder opgeheven trajecten) tramlijnen aangelegd. Uw vergelijking met andere steden is correct als ik naar London, Paris, Barcelona... kijk. Brussel heeft een historisch tramnet (is nooit opgeheven geweest, behalve NMVB) en tot voor kort verdwenen er alleen maar lijnen en lijnnummers zonder dat er echt veel in de plaats kwam (Ban Eik & Erasmus als uitzondering). In vergelijkbare steden waar de tram gebleven is - Amsterdam, Milaan, Budapest om maar enkele op te noemen die bij me opkomen - is het tramnet veel fijnmaziger en uitgebreidener dan Brussel. 1 vb: nu heb je de metro onder het park, vroeger had je de tramlijnen door de Wetstraat, het traject van lijn 62 (straten ontgaan me even) en de route voor het Koninklijk paleis. Brussel heeft een tramnet van gemiddelde grootte. Niet meer, niet minder.

Focus1965

Brussel heeft een tramnet van gemiddelde grootte. Niet meer, niet minder.

Focus1965

Neen, Brussel heeft één van de GROOTSTE tramnetten ter wereld. Het Brusselse tramnet zit zeker in de top 10 ter wereld. Dat is niet gemiddeld, dat is top. Het Brussels net is trouwens ongeveer even groot als dat van Amsterdam.
Het is waar dat er veel verdwenen is. Maar jouw opmerking dat er zogoed als niet meer overblijft is ronduit belachelijk. Er zijn op het ogenblik 17 tramlijnen (20 als je de lijnen 31, 32 en 33 meeltelt), in Amsterdam 16. Zoals gezegd, dat is niet middelgroot, dat is wereldtop.

Lijst van tramsteden in Europa. (gemaakt door justme in deze draad: tramsteden (http://www.skyscrapercity.com/showthread.php?t=65822)

Hier kan je zwart op wit zien dat het Brusselse netwerk één der grootste ter wereld is. (ondanks de vele afgeschafte lijnen over de jaren) Trouwens ook in andere landen en steden heeft men op een gegeven ogenblik veel tramlijnen gesloten. Buiten deze lijst zal alleen Australië nog grote tramnetten tellen (Melbourne).

De steden die jij als voorbeeld aanhaalt zijn duidelijk van dezelfde orde van grootte:

Budapest (1866) 156km
Milano (1876) 287km
Amsterdam (1875) 138km (dit is fout, denk ik. Het moet 213 km zijn)
Bruxelles (1869) 205km

hix, wat gek dat Toronto niet in je lijst staat. Maar liefst 305 km, daarmee misschien nog steeds langer dan alle andere tramnetten in de rest van Noord Amerika samengeteld.

Overigens ga ik bijtreden wat onze goede vriend focus1965 zei: het MIVB-net was voor de herstructurering 45 jaar geleden veel fijnmaziger, en de NMVB-trams waren daar een mooie aanvulling op. Je vindt de plannen van voor 1965 overigens nog ergens op het net, de link ontglipt me even.

focus, jij kunt me waarschijnlijk wel vertellen hoe het zat met de spoorbreedte: de MIVB op standaardspoor, de NMVB op meterspoor? Lagen de sporen op sommige plaatsen niet gewoon naast elkaar (NMVB 'in' MIVB)?

mvg
JJN

hix, wat gek dat Toronto niet in je lijst staat. Maar liefst 305 km, daarmee misschien nog steeds langer dan alle andere tramnetten in de rest van Noord Amerika samengeteld.

Overigens ga ik bijtreden wat onze goede vriend focus1965 zei: het MIVB-net was voor de herstructurering 45 jaar geleden veel fijnmaziger, en de NMVB-trams waren daar een mooie aanvulling op. Je vindt de plannen van voor 1965 overigens nog ergens op het net, de link ontglipt me even.

focus, jij kunt me waarschijnlijk wel vertellen hoe het zat met de spoorbreedte: de MIVB op standaardspoor, de NMVB op meterspoor? Lagen de sporen op sommige plaatsen niet gewoon naast elkaar (NMVB 'in' MIVB)?

mvg
JJN

Natuurlijk zijn er meer dan 10 netten die flink groter zijn dan Brussel, maar dat is het punt hier niet.
MIVB had / heeft standaardspoor en de NMVB meterspoor: er waren 4-sporige trajecten (2x2 sporen naast mekaar, bv. Jubelfeestlaan), maar aan het Rogierplein lagen er maar 3 rails.
Ik heb een aantal oudere stadsplannen (met vermelding tramlijnen) en dat is superhandig wanneer je oude foto's moet indexeren. Het zijn van die boekjes die bijna uit mekaar vallen, maar zo weet ik met zekerheid dat het Brussels net nog maar een fractie is van wat het ooit geweest is.

Focus1965

Interessante draad , misschien kan iemand even de evolutie van het Brusselse tramnetwerk doorheen de tijd posten.
Welke lijnen zijn verdwenen en welke zijn er nooit gekomen ,d'er moeten ooit wilde plannen zijn geweest

hix, wat gek dat Toronto niet in je lijst staat. Maar liefst 305 km, daarmee misschien nog steeds langer dan alle andere tramnetten in de rest van Noord Amerika samengeteld.


Dat is helemaal niet gek. Er staat toch duidelijk dat het een lijst is van EUROPESE tramnetten? (leren lezen aub)


Natuurlijk zijn er meer dan 10 netten die flink groter zijn dan Brussel, maar dat is het punt hier niet.

Ik betwist dat. Geef eens een lijstje? Volgens mij komt Brussel netjes op de 10 plaats in de wereld. Maar het is inderdaad het punt niet. Het punt is dat wat er overschiet van trams in Brussel nog altijd bij de grootste netten ter wereld behoort. En dat jouw opmerking dat er "zo goed als niks overschiet" op zijn minst zwaar overdreven is.

Overigens ga ik bijtreden wat onze goede vriend focus1965 zei: het MIVB-net was voor de herstructurering 45 jaar geleden veel fijnmaziger, en de NMVB-trams waren daar een mooie aanvulling op.

Dat betwist toch niemand? Wat focus beweerde is dat er zo goed als niks overschiet. En dat is een belachelijke opmerking.

maar zo weet ik met zekerheid dat het Brussels net nog maar een fractie is van wat het ooit geweest is.

Een net van meer dan 200 km is geen fractie. Jouw voorstelling van zaken is een aanfluiting voor Brussel die anders dan in veel andere steden in de wereld (Frankrijk en het V.K. bijvoorbeeld) een groot tramnet heeft behouden.

Niemand die betwist dat er vroeger een onwaarschijnlijk fijnmazig net was van stads en streektrams, en dat het jammer is dat er zoveel verloren is gegaan. Maar blijft aub een beetje correct in jouw uitlatingen.

Dat is helemaal niet gek. Er staat toch duidelijk dat het een lijst is van EUROPESE tramnetten? (leren lezen aub)

Tutut, ik lees de posts vaak diagonaal ;) m.u.v. de fotoposts van focus :lol: Neen, ik heb er gewoon over gelezen. Bovendien is er behalve het net van Toronto elders in de wereld niet zo veel te vinden als in Europa.

Snor, hix, focus et les autres:

http://www.planitram.be/histoire/

Daar staat al heel veel mooi op een rijtje.

mvg
JJN

@ Hix

Ik betwist dat. Geef eens een lijstje? Volgens mij komt Brussel netjes op de 10 plaats in de wereld.

Vooreerst is er geen vergelijkbare lijst: ik zou het niet beter kunnen verwoorden dan onderstaande tekst:

This question comes up every 2 years, and always fails for an
important reason:
There is no definition of how a tram system is measured, and
published figures (used in comparisions such as this) are measured
on different bases.
* How to compare double and single track?
* How to compare a double track route along one street with a route
which is single out along one street, and single back along a
different one.
* A lot of systems count route kilometres, so that the 3 km from
Melbourne University to Domain Jn counts as 18 km because it is part
of six routes.
* How to score track which is usable, but not used (eg former Windy
Hill branch). IIRC, I saw much track like this in Wien.
* There is no incorporation of traffic density. Perhaps Budapest is
bigger than Melbourne: more trams, running more often (but then, how
to compare a Z with a D2).


Bijkomend is dat er ook geen eenvormige manier van passagiers tellen bestaat en dat geldt trouwens ook voor de trams zelf: 4 tot 6 passagiers / m² is een gehanteerde norm, naargelang... ja, naargelang wat in feite?

De volgende trambedrijven zijn groter dan Brussel: Katowice - St. Petersburg - Moskou - Berlijn - Dresden - Bucharest - Budapest - Wenen - Melbourne - Milaan.
Elk van deze bedrijven hebben ofwel meer stelplaatsen (bv. Wenen), ofwel zijn ze van een indrukwekkende grootte met een capaciteit van bv. + 200 trams (st. Petersburg, Marzahn in Berlin...). Elk van deze bedrijven heeft ook meer tramlijnen en trams, al vervangt een moderne LVT doorgaans 2 vierassers (als ze althans gekoppeld reden) maar ook niet altijd (cfr. Brussel!)

Een aantal trambedrijven van dezelfde orde van grootheid: Toronto, Keulen, Amsterdam, Warschau (meer lijnen en trams op de baan, maar kortere lijnen en veel doublures), Sofia...

Ik heb geen idee over het exact aantal kilometers dubbelspoor: soms lees ik meer dan 200 km, dan weer wat minder, maar de wijze van meten is me niet gekend en waarschijnlijk ligt daar net het verschil. De dienst "wegen en sporen" moet elke meter inventariseren, terwijl de dienst exploitatie elke tramlijn afzonderlijk samentelt! Dit geldt trouwens voor elk bedrijf.


Er zijn - ook hier - al zoveel threads over dit onderwerp gestart zonder dat iemand een vergelijkbare tabel kon maken, dat je je alleen maar op een aantal gegevens moet baseren... en ter plaatse gaan; op Melbourne na heb ik ze dus wel degelijk bezocht. En jij?


Dat betwist toch niemand? Wat focus beweerde is dat er zo goed als niks overschiet. En dat is een belachelijke opmerking.

:bash: niks belachelijk: in vergelijking met hetgeen er ooit geweest is in Brussel (MIVB en NMVB) schiet er inderdaad zo goed als niets meer over. Neem maar eens een stadsplan (met vermelding van de tramlijnen erop) van bv. 1960 en eentje van nu en vergelijk dan. Ik durf te stellen dat meer dan de helft van hetgeen toen bestond in de loop der jaren opgedoekt is - NMVB en MIVB vermengd. Uiteraard tel ik enkel de sporen in en rond ( bv. incl. Tervuren...) het huidig Brussels gewest. Eventjes een paar voorbeelden van trajecten, minstens 10 km lang: de Waversesteenweg (stadstram) - Ninoofsesteenweg (NMVB en stadstram) - Waterloosesteenweg (NMVB) - Haachtsesteenweg (NMVB) - Bergensesteenweg (NMVB)... Maar er zijn er nog en dat weet je heus ook wel.



Een net van meer dan 200 km is geen fractie. Jouw voorstelling van zaken is een aanfluiting voor Brussel die anders dan in veel andere steden in de wereld (Frankrijk en het V.K. bijvoorbeeld) een groot tramnet heeft behouden.

Ik ontken niet dat er veel steden zijn die hun trambedrijf volledig opgedoekt hebben, maar dat is het punt niet. In Amsterdam is er ook wel wat verdwenen (oa. NZH volledig) en een paar trajecten, maar grosso modo is er alleen bijgekomen. Brussel heeft maar een deel van haar oorspronkelijk tramnet behouden. Dat is de realiteit. En nogmaals: vergelijk net/straatplannen.

Niemand die betwist dat er vroeger een onwaarschijnlijk fijnmazig net was van stads en streektrams, en dat het jammer is dat er zoveel verloren is gegaan.

We zijn het toch eens met iets.


Maar blijft aub een beetje correct in jouw uitlatingen.

Wat voor de ene correct lijkt, is voor de andere helemaal niet, terwijl de realiteit doorgaans zwart noch wit is.

Focus1965

De volgende trambedrijven zijn groter dan Brussel: Katowice - St. Petersburg - Moskou - Berlijn - Dresden - Bucharest - Budapest - Wenen - Melbourne - Milaan.

klop niet! Berlijn telt zeker minder tramspoor dan Brussel. Ook een aantal andere steden in je voorbeeld hebben veel minder tramspoor dan onze hoofdstad.

Maar dat gaat er voor mij niet over. Je kan goochelen met cijfers zoveel als je wilt. Ik heb het alleen over die ene uitspraak die je deed. Dat er in Brussel zo goed als niets overschiet van het tramnet. Dat is klinkklare onzin. Geef snel toe dat je overdreef en dan kunnen we verder gaan met deze draad.

Ik ben nogal zeer trots op het Brusselse tramnet. En op eender welk aspect je het ook bekijkt. Brussel zit in de top tien van de wereld op tramgebied.

Oke, het is jammer dat er zoveel verdwenen is, maar sinds een aantal jaren is men weer nieuwe lijnen aan het aanlegen en er staan nog grote uitbreidingen te gebeuren de komende jaren. verlenging tram 94, tram 10 naar het UZ, en de tram op de Leopold III laan naar de NATO. En er komen nog projecten.

Dus stop maar zo denigrerend te doen, je hebt ongelijk, de cijfers bewijzen dat.

en ter plaatse gaan; op Melbourne na heb ik ze dus wel degelijk bezocht. En jij?

Ja

De discussie "wie heeft de grootste :lol: afijn ja, het grootste in feite" wijkt sterk af van deze topic: dus hier een nieuwe lading foto's nav. de topics over de drukke lijn 71 langs de Elsenesteenweg.
De huidige lijn 71 volgt voor een flink deel de route van de lang geleden in stukjes en brokjes - zo ging dat ooit - opgeheven lijn 32.
Deze lijn ontstond in mei 1968 nav. de grote herstructureringen en had als oorspronkelijk traject Leopold Wienerplein (Bosvoorde) - Flageyplein - Elsenesteenweg - Grote Zavel - Beurs.
Het deel tussen "Wiener" en de Adolph Buyllaan bestaat nog steeds in reguliere exploitatie (lijn 94), terwijl het deel deel van de Renbaanlaan nog dagelijks gebruikt wordt om dienstredenen. Al het overige is al vele jaren geleden opgebroken.


De eerste opname toont MW 1608 met bijwagen aan het eindpunt aan het Wienerplein in maart 1972.


http://i44.tinypic.com/2h2r1us.jpg

Via de vijvers van Elsene (Gulden Sporenlaan) werd het Flageyplein bereikt: lijn 32 was de laatste reguliere lijn die deze sporen gebruikte; nadien werden en worden ze nog enkel om dienstredenen gebruikt. Onderstaande foto werd in juli 1971 aan het Flageyplein gemaakt.

http://i43.tinypic.com/21kf3uu.jpg

De Elsenesteenweg, met +/- in het midden het gemeentehuis van Elsene (aan de Fernand Cocqplein) is volledig tramvrij en net daar wil men terug sporen aanleggen?! Afijn: ze lagen er in een niet zo ver verleden en hieronder een foto uit 1968, kort na de indienstname van de lijn:

http://i44.tinypic.com/r2jczq.jpg

Een ander beeld van de Elsenesteenweg, nabij de Naamse Poort. De meeste winkels zijn ondertussen van eigenaar / naam veranderd. De foto dateert van juni 1971.

http://i39.tinypic.com/f9fk0j.jpg

De lijn kwam dan op de Naamse Poort uit en ging recht op recht via het Paleizenplein naar de Regentschapsstraat: hieronder een foto van PCC 7004, die van het Paleizenplein de Regentschapstraat indraait. De opname dateert van mei 1972.

http://i41.tinypic.com/ej7p5j.jpg.

Compleet verdwenen is het traject langs de Grote Zavel: hier een kruising van 2 stellen van lijn 32 in juli 1971.

http://i41.tinypic.com/359fina.jpg

Het hartje centrum werd langs een aantal straten en straatjes bereikt, zoals de Lombardstraat. De foto werd eveneens in juli 1971 gemaakt.

http://i42.tinypic.com/dzdpip.jpg

Het eindpunt bevond zich in de Henri Mausstraat, een zijstraat van de Beurs. Onderstaande opname dateert ook uit juli 1971. Op 10 november 1972 werd het traject naar de Beurs opgeheven, al werd het 's anderendaags toch nog gebruikt nav. de 11 november herdenking. Maar nadien was het ook definitief over. Tenzij lijn 71 ooit vertramd wordt...

http://i42.tinypic.com/2ujgzo4.jpg

Focus1965

Vertramming van lijn 71 lijkt me een goeie zaak. Het zou ook fijn zijn om opnieuw een tram in het centrum rond de beurs te zien. De lijn zou ook eventueel kunnen verlengd worden door de Dansaertstraat richting kanaal.

Als je die oude foto's bekijkt met trams in de Lombardstraat en op de Zavel dan gaat het hart wel bloeden. Jammer dat men die heeft afgeschaft...

Bedankt voor het posten van deze oude foto's.

^^

Graag gedaan en ik vind het - net als jij en waarschijn velen - ook zonde dat men daar de tram afgeschaft heeft, temeer heraanleg veel moeilijker is dan behoud. Bovendien was de omgeving geknipt om autovrij/autoluw te maken.
Lijn 71 is inderdaad succesvol omdat die een rechtstreekse, overstaploze verbinding geeft met het hartje Brussel. Maar dat deed de tram vroeger ook....

Focus1965

Hi focus1965 .
Heeel mooie foto's nog eens bedankt.
Patrice

^^

Bedankt, hierna volgt wat van de NMVB: ook daar zijn voldoende lijnen en types materiaal geweest. Ook PCC's van de NMVB hebben Brussel aangedaan... maar dat hou ik voor een andere keer. Mocht iemand kleuren opnames bezitten van NMVB PCC's in Brussel, ik zou zeggen: posten!
De foto's hieronder belichten een vergeten en bij de meesten onbekend aspect: de NMVB verzorgde normaalsporig goederen vervoer nabij het zuidstation voor rekening van de NMBS. De NMBS achtte het raadzamer dit vervoer door de straten heen door de NMVB te laten doen (die uiteraard ervaring had met autoverkeer...), maar hiervoor moest de NMVB wel heel bijzonder materiaal... bouwen/ombouwen/aanschaffen.

De foto hieronder toont de traktor 44308 in de Eloystraat, met NMBS wagon. Voor zover mijn bronnen juist zijn, zou dit voertuig zelf gebouwd zijn op basis van een oud onderstel van de Brusselse tram. De foto werd in april 1959 gemaakt.



http://i41.tinypic.com/15gbewp.jpg

Ook een eigen makelij was deze 10293, hier in 1962 in de Frankrijkstraat gefotografeerd.

http://i40.tinypic.com/2wnqm1k.jpg


Een close-up van deze motorwagen, omstreeks dezelfde periode:

http://i41.tinypic.com/28jz7tv.jpg

In 1964 kreeg deze wagen een complete nieuwe bovenbouw; het onderstel en de nummer (10293) bleef behouden. 6 jaar later was het definitief afgelopen met de trafiek en dus ook met deze trams.

http://i39.tinypic.com/zinmuq.jpg

Dezelfde wagen, met een wagon aan de haak.

http://i42.tinypic.com/b3wg2o.jpg

En als toemaatje, een kruising met een MIVB tram. Deze opname werd in sept. 1966 gemaakt.

http://i42.tinypic.com/2gvvses.jpg

Focus1965

Deze website bevat ook een schat aan foto's van en info over de NMVB-lijnen rond en in Brussel: http://home.planet.nl/~kuijp086/inNed.html

mvg
JJN

Lijn 44 is een nog steeds bestaande tramlijn en verbindt Tervuren met het Montgommerykruispunt, waar overgestapt (moet) worden op de metro.
Natuurlijk is dit ooit anders geweest: de metro werd ooit als premetro gebruikt, waar de trams dus "gewoon" doorheen konden rijden (cfr. Antwerpen) en nog eerder reed de tram gewoon door de straten naar hartje Brussel.

De eerste foto is - vandaag zelfs heel toepasselijk - lijn 44 zoals we die nu nog steeds kennen, met hetzelfde materiaal, in een ondergesneeuwd eindpunt Tervuren in december 1973. Veel lijkt er op 35 jaar tijd niet veranderd te zijn... De reizigers konden toen lijn 44 nemen richting St. Katelijneplaats of lijn 45 richting Naamse Poort.

http://i41.tinypic.com/2z6xcwg.jpg

Op het einde van de Tervurenlaan ging de tram links af: de sporen rechts waren toen voor lijn 62, nu liggen er nog enkele meters om museale redenen. De sporen waar PCC 7070 in februari 1975 rijdt, zijn echter compleet verdwenen.

http://i40.tinypic.com/vsgqao.jpg

Voor de indiensstelling van de premetrotunnel onder de Wetstraat, eindigde lijn 44 rond de beurs: we zien de 5013 eind april 1968 in de omgeving van de beurs.

http://i39.tinypic.com/2easb3q.jpg

De voordelen van (pre)metro worden wel overtuigender van het zien van volgende foto, gemaakt in dezelfde omgeving en rond hetzelfde tijdstip. De tram is overigens een even oude vierasser als op de vorige foto, maar dan met een PCC kast erop, met wel maar 2 deuren ipv 3.

http://i43.tinypic.com/etz81v.jpg

Terug naar de Cinquantenaire: de tram reed de premetro in in een tijdelijke helling in de Blijde Inkomststraat, nabij het Schumanplein. De helling werd nadien uitgebroken en niets herinnert er ons nu nog aan dat er ooit daar een tram gereden heeft. De foto werd in mei 1975 gemaakt.

http://i44.tinypic.com/np2snn.jpg

Lijn 44 reed dus door de toen nog premetro, maar op de volgende foto zijn de werkzaamheden naar ombouw tot metro in volle gang: de paletten met stenen (ter verhoging van de van de lage perrons) liggen al gereed en de 3e rail ligt werd al aangelegd. We bevinden ons immers in september 1976 en de tram zou enkele dagen later definitief het veld ruimen voor de metro.

http://i42.tinypic.com/nmgd2a.jpg

De tram kwam bovengronds aan het Sint-Katelijneplein, gelegen in Brussel Centrum. Reeds tijdens de ombouwwerken naar metro, werd begonnen met de afbraak van deze (eveneens) tijdelijke helling. Ook aan het Sint Katelijneplein herinnert niets er nog aan dat er ooit een tram gereden heeft.
Op onderstaande foto zien we een tram 44 uit de tunnel komen en zijn eindpunt naderen in september 1976.

http://i43.tinypic.com/2rqiy4n.jpg

Om te eindigen een foto van het bovengronds trameindpunt aan het St Katelijneplein in maart 1975.

http://i41.tinypic.com/2hhd94g.jpg

Focus1965

Photos géniales, merci ;-)

Hey focus, alweer bedankt voor de foto's. In de Rolstraat, een zijstraat van de kaaien, ligt nog oud meterspoor, maar de buitendienststelling daarvan dateert als ik me niet vergis al van voor de grote herstructurering van midden jaren '60. Op een plan uit de jaren '50 dat ik nog ergens liggen heb staat dat stukje tramspoor nog in gebruik. Toen stond ook de echte Vismarkthal er nog, die dus is afgebroken voor oa tram, metro en de zielige waterpartij aan de kerk.

mvg
JJN

Overigens: bij Plaizier in de (jaja) Spoormakersstraat vind je vrij veel 'oude' postkaarten en foto's met/van Brusselse trams, anno 1930-1970.

mvg
JJN

^^

Bedankt (et pour Ghost Dog: merci!): elke straat ken ik in Brussel ook niet, laat staan de geschiedenis van elk meter spoor dat daar ooit gelegen heeft en voor welke lijn het dienstig was. Ik denk echter dat het in de Rolstraat - heb ook eerst moeten opzoeken waar dat juist lag - om normaalspoor moet gaan. Meterspoor was afkomstig van de NMVB en de laatste stukken lagen (nog steeds volgens mij) op de Ninoofsesteenweg, maar zijn bij de heraanleg een paar jaar geleden verdwenen.

Wat Plaizier betreft: van die uitgeverij - of groothandelszaak - heb ik inderdaad ooit wat repro postkaarten gekocht, zij het in een andere winkel. Het waren er een vijftal verschillende van een schitterende kwaliteit en die misschien ooit wel eens in deze thread zullen gebruikt worden. Ik weet echter niet of je als particulier bij hen kan kopen; hun website lijkt me eerder gericht te zijn op voortverkopers.

groeten,

Focus1965

Oh, sorry voor de verwarring. Ik bedoelde dus normaalspoor. Dat zullen nog overblijfsels zijn van Nieuwjaar zeker? :cheers: Afijn, voor de liefhebbers: deze sporen, die dus al minstens 60 jaar oud zijn, liggen over de hele lengte van de Rolstraat, van aan de kerk tot aan de kaaien, en zijn bij mijn weten bij de weinige niet gebruikte overgebleven (MIVB-)sporen die niet onder een laag asfalt verdwenen zijn.

Bedankt alvast voor de locatie van de laatste sporen van de NMVB, zeer spijtig dat daar zowat niets van over blijft, zelfs nauwelijks in de stelplaatsen.

Wat Plaizier betreft: in de winkel, naast de Dolle Mol, hebben ze een pak repro's staan (dus ook voor particulieren), in postkaart- én posterformaat. Als ik hier eens door mijn stapeltje ga zie ik trams op onder meer lijnen 83, 81 barré, 60, 74... én de Vismarkt anno 1955, toen het spoor aan de Rolstraat nog verder liep. Helaas heb ik geen scanner!

mvg
JJN

Prachtige draad! Voor de jongeren onder ons een mooie manier om kennis te maken met het rijke Brusselse tramverleden. Hopelijk lezen er enkele MIVB-planners mee.

Die foto's van de trams en de premetroingang aan de vismarkt (St Katelijne) zijn geweldig. De buurt was toen heel erg verwaarloosd en was een echte achterbuurt. Vandaag is het plein een toeristische trekpleister geworden!

Rondritten hebben iets tweeslachtigs: je lokt er andere tramliefhebbers mee, er heerst een gezellige sfeer, men maakt er (soms) leuke en bijzondere foto's maar er is toch iets folkloristisch aan: er wordt dikwijls een materieeltype gebruikt dat al lang van het straatbeeld verdwenen is en ook met lijncijfers wordt er wel eens gespeeld. Zolang maar achteraf duidelijk gemaakt wordt dat het om een rondrit ging, is er niets mis. Maar ooit werd in een boek een bijzondere foto als uitzonderlijk exceptioneel bestempeld, terwijl het om een rondrit ging...

Het weer was helemaal niet mooi die dag. Er werd met 2 stellen gereden en hieronder is de achterzijde afgebeeld: open aanhangwagen 33 + A.11751 + 9515 in de Eloystraat in Anderlecht.

http://i44.tinypic.com/v8eng6.jpg

Zonder twijfel een juweeltje: we bevinden ons in de Scheutlaan aan de hoek van de Ninoofsesteenweg aan de Scheut (uiteraard...). Het betrof duidelijk een fotostop en behalve een mooie foto konden de heren ook nog gebruik maken van een ouderwetse pissijn. De sporensituatie: de logica wordt op de volgende foto verklaard.

http://i44.tinypic.com/xlfi8j.jpg

Hier zien we de tram na het adraaien op de Ninoofsesteenweg zelf. Bij de aanleg heeft men duidelijk het hoekhuis gespaard, maar de enige oplossing om de bocht werkbaar te maken, was dus de tram op een heel bijzondere wijze te laten afdraaien. Er waren geen verkeerslichten! Op de foto is ook het 3 sporig traject duidelijk zichtbaar. De tram ging uiteraard de wissel nemen om terug rechts te rijden. Overigens bestaat deze tram nog steeds als museumtram bij de Waalse vereniging ASVI.

http://i41.tinypic.com/avn892.jpg

Het 2de stel waarmee die dag rondgereden werd, was de 9603 + 19010, dat hieronder afgebeeld staat aan het Hertogin van Brabantplaats. Nog enkel de stadstram passeert er heden nog. Ooit krioelde het daar van trams...

http://i43.tinypic.com/334ka3k.jpg

De rondrit vond plaats ter gelegenheid van het openingsfeest in het museum van Schepdaal. Dat museum zou overigens dit jaar na een jarenlange sluiting heropend worden.

http://i43.tinypic.com/29ogwuc.jpg

De laatste foto is in feite gewoon een tijdsdocument: de mannen van de fanfare, met lange regenjas en hoed of pet die de tramliefhebbers in Schepdaal opwachten: dit zijn lang vervlogen tijden. Maar de foto dateert ook van 47 jaar geleden!

http://i41.tinypic.com/200tmy1.jpg

Focus1965

Het opheffen van een tramlijn (of gedeelte ervan) gebeurde ooit via een vast stramien: de maatschappij maakte van elke gelegenheid (in de pers) gebruik om te vertellen hoe achterhaald en hoe slecht de tram(lijn) wel was. Om dit te beklemtonen, werd de lijn bijna exclusief nog door verouderd materiaal uitgebaat. De nieuwe trams kwamen elders terecht, maar er werden nieuwe bussen beloofd, die de reizigers wel sneller en comfortabeler ter bestemming zouden brengen.
Voor wie nog twijfels had: men zou het opheffen van de tram vieren: er zou een heel feestje rond gebouwd worden.

Een mooi voorbeeld hiervan is de opheffing van het lijngedeelte door de Georges Henrilaan naar de Meudonsquare, op het laatst bereden door lijn 81: nadien werd deze lijn ingekort tot de Montgommerysquare, wat nog steeds haar huidig eindpunt is.
De reden van opheffing was de indienstname van de (pre)metrostations Diamant en George Henri: er was geen aftakking voorzien richting Georges Henrilaan.
De straat bestaat uiteraard nog steeds en zag er als volgt uit in het tramtijdperk: de foto dateert van januari 1975, kort voor het einde dus:

http://i39.tinypic.com/106m0j9.jpg

Het eindpunt, aan de Meudonsquare in februari 1975:

http://i41.tinypic.com/14nfimt.jpg

De laatste avond / nacht (15 februari 1975) werd er een echt feest georganiseerd: tegenwoordig organiseert men wel eens een feest voor een inhuldiging, maar toen was het duidelijk anders: een volledig versierde museumtram - uiteraard gaat men niet de modernste tram showen voor die gelegenheid - werd voorafgegaan door allerlei groeperingen (oa. fanfares) en deze mensen die koersborden toonden.

http://i42.tinypic.com/143kxft.jpg

De volgende foto heb ik er maar bij gezet, want links in beeld ziet men 2 hostessen (met een uniform dat mij overigens aan totaal andere zaken doet denken, maar dat terzijde) van de MIVB folders uitdelen: helaas bezit ik zo'n folder niet, maar meer dan vermoedelijk zal er met veel lof gesproken worden over de vele aansluitingsmogelijkheden en het comfort dat de opvolger, buslijn 80, zal bieden.

http://i43.tinypic.com/15qvwqc.jpg

Of het nu om een inhuldiging of opheffing, een doop, trouw of begrafenis: er komt steeds veel volk. Of hoe men de afschaffing van een tramlijn tot een feestelijke gebeurtenis kan omtoveren!

http://i44.tinypic.com/25q5eyo.jpg

Focus1965

Om de bewering van focus kracht bij te zetten een heel interessante (maar niet 100% correcte) evolutie van de tramnetten in en rond Brussel. Merk oa de NMVB-lijn naar Ukkel Sterrenwacht op!

http://www.tundria.com/trams/BEL/Brussels-1952.shtml

mvg
JJN

Bedankt, en ook voor de link: een paar jaar geleden heb ik de relevantste netplannen afgedrukt en ze komen, samen met oude stratenplannen en satelietbeelden op het internet heel goed van pas om oude, indexloze foto's, te localiseren, zowel naar plaats als datum toe. Ik ben verheugd dat deze site nog bestaat.

Lijn O (van Observatoire, in NL Sterrenwacht) is een zéér leuk onderwerp voor de volgende keer en dit om uiteenlopende redenen. Ik hou het in m'n achterhoofd.

Focus1965

De mogelijkheden om over oude lijnen in Brussel te posten, zijn oneindig. Het is helemaal niet voor de hand liggend om iets te vertellen over de N.M.V.B. lijn O, die van het Rouppeplein (Zuidstation) naar de Observatoire (vandaar lijn O dus), of de Sterrenwacht in Ukkel reed. Wie toen leuke tramopnames wou maken kon heus iets anders bedenken dan een lijn(tje) naar Ukkel. Zelfs heden biedt het Brussels tramnet leukere fotostandpunten dan de Brugmannlaan...

Waarom dan wel lijn O? Vooreerst omdat ik er toevallig een leuke postkaart van bezit, daterend uit de begintijd van de elektrische tram. De fotograaf was een kenner: de tram is gecentreerd op de foto, het wachthuisje staat er keurig op en verder straalt deze kaart een ongeloofelijke rust uit...

http://i39.tinypic.com/6j0niv.jpg

Maar dit is natuurlijk niet de enige reden: lijn O kreeg, als korte stadslijn de eer om de prototypes type N te mogen uittesten: er werden er 5 van gebouwd in 1947 en het is een van deze trams die aan het Rouppeplein staat. Het ontwerp zou nog gewijzigd worden en uiteindelijk zou enkele jaren later de types N/S ontstaan. Dit is dus het prototype.

http://i42.tinypic.com/2lup6r8.jpg

Sommige opnames zijn van middelmatige kwaliteit, maar hebben toch een historische waarde: deze foto, ook nabij het zuidstation, werd op een knullige manier tussen een paal en een boom genomen, maar toont dan weer wel een fonkelnieuwe type N met grote cijfers: veel zijn er niet geweest en lang heeft het ook niet geduurd: korte tijd nadien werden de cijfers veel kleiner aangebracht.

http://i44.tinypic.com/23h2h3s.jpg

Een paar jaar geleden werd er een resem postkaarten uitgebracht - die men tegen woekerprijzen doorverkoopt op allerlei online veilingsites - en eentje ervan toont een typische Brusselse tramscene zoals we die nooit meer gaan meemaken. Het betreft een kruising van de NMVB lijnen aan het kruispunt Hallepoortlaan / Overwinningsstraat met op de achtergrond een stadstram van lijn 35 van de MIVB. Ook deze plek is ondertussen tramvrij gemaakt.

http://i43.tinypic.com/1zba0ht.jpg

Om te eindigen zoals het begin, namelijk aan het begin (of eind)punt van de lijn aan de Sterrenwacht met ditmaal een gewone type N motorwagen. Lijn O verdween van het toneel op 17 februari 1961 en dat was exact 54 weken na het maken van onderstaande foto.

http://i44.tinypic.com/2mz9z5j.jpg

Focus1965

Wat is het verschil tussen een type N en S ?

Op een kaart uit de jaren 60 heb ik een tracé gezien dat het spoor van Zaventem doorliep over de luchthaven tot Melsbroek.
Kan iemand mij dat visueel bevestigen aub ?

^^ De spoorweg (http://nl.wikipedia.org/wiki/Spoorlijn_36C) was in 1943 door de Duitsers tot de toenmalige luchthaven Melsbroek gebouwd.
Pas in 1958 werd de lijn tot luchthaven Zaventem ingekort.

Wat is het verschil tussen een type N en S ?

De types N bezaten geen remslangen en waren dus niet geschikt voor het trekken van bijwagens. Zij dienden als opvolgers van de twee-assige stadstrams. Nadien werden de types S met hun variantes SE (specifiek voor de expo van 1958 gebouwd, met een luxueuzer interieur en andere controllers) en SO (eenrichtingswagens voor de kust).

Voor de volledigheid en annecdote: de naam type N zou toegekend zijn geweest naar de kenletter van de lijn waarop de prototypes waren uitgetest. Ik laat dit verhaal voor wat het is, want de lijn naar Ninove was toen "Ni" en ik acht het weinig waarschijnlijk dat de prototypes naar Nevele reden (groep Oost-Vlaanderen), terwijl de - door mij - gekende foto's (verschillende data's en fotografen) allemaal op lijn O gemaakt werden. Type N was voorzien als een typische stadstram en dus ook niet geschikt om naar Ninove te rijden, gezien daar bijwagens werden ingezet.

Focus1965

Nergens foto's van de tramtunnel onder de expo?

http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/0/04/Buurtspoorwegen_Brabant.png

Ik ga eens proberen van in de komende maanden een aantal foto's te posten van oude Brabantse NMVB-tramtrajecten in hun huidige staat, vooral op plaatsen waar de trams in eigen bedding reden. Er zijn daar namelijk enkele pareltjes bij. In Brabant zijn de locaties niet zo moeilijk te vinden, temeer omdat de speciaal aangelegde taluds of uitgravingen (dankzij het glooiende landschap) ook vandaag vaak nog bestaan, en ze soms zijn heraangelegd als fiets- en wandelpad.

mvg
JJN

Wie heeft die foto's genomen ? Is het mogelijk prints te bestellen ? Bedankt.

Wie heeft info over het plan Pauwels uit 1866 om naast het park een centraal station te bouwen met een vertakking richting Ardennen ?
Een andere grootwaanproject was van V.Bourgeois uit 1930 , iemand schetsen of afbeedingen daarvan?

Lijn O was een vorige keer hier ter sprake gekomen en toevallig verschijnt er in het (franstalig) tijdschrift "Tramania" een artikel over dit onderwerp: het blijkt dat er tussen de verschillende vervoersmaatschappijen een grote rivaliteit was en dit uitte zich oa. in het zo snel mogelijk bekomen van de nodige (bouw)vergunningen voor de aanleg van nieuwe tramlijnen. Soms was de stadstram sneller en bereikte die zo - toen - landelijke plaatsen: de enkelsporige stadslijn 47 naar Neder-Over-Heembeek is zo'n voorbeeld terwijl een andere keer de Buurtspoorwegen weer sneller waren: dit was het geval dus met lijn O.
De stadstram moest dus iets anders bedenken en het werd een tram naar het Georges Brugmannplein in Elsene. Verder naar Ukkel, zoals lijn O deed, kon dus niet meer. De lijn ontstond in 1931 - redelijk laat dus - en kreeg het lijnnummer 93 toebedeeld.
De lijn reed steeds naar Schaarbeek; het was een echte stadstramlijn en men moet echt een gedetailleerd stadsplan bezitten om al de kronkels te begrijpen die deze lijn ooit telde. 3 uithoeken van deze lijn werden tramloos: de omgeving van het voormelde Brugmannplein, de omgeving van het Luxemburgstation en de omgeving van het Troonplein en Paleizenplein. Op 15/08/1985 werd de lijn naar het Brugmannplein opgeheven.

Het was geen drukke of logische verbinding: tweeassertjes waren ruimschoots voldoende. Lijn 93 had overigens de twijfelachtige eer om over geen meter eigen bedding te beschikken!
Erger: op 2 plaatsen was er ook nog strengelspoor.
De eerste plaats was in de Idaliestraat, een inderdaad onooglijk straatje ergens in de buurt van het Luxemburg of Leopoldswijkstation (het kind moet maar een naam hebben, maar 2?). De foto dateert van april 1971.

http://i40.tinypic.com/2d8gjle.jpg

Het tweede strengelspoor bevond zich aan de Livornostraat (andere kant van de lijn): wie deze foto's bekijkt, zal wel begrijpen waarom de tramlijn daar opgeheven werd. De foto dateert van juni 1972.

http://i41.tinypic.com/zvvtdw.jpg

Niet alleen het ontbreken van eigen beddingen maakte de lijn storingsgevoelig, maar ook de vele gebeurtenissen in de omgeving van het Koninklijk paleis zorgden regelmatig voor omleggingen. Het gaat te ver om alle omleggingen in beeld te brengen die lijn 93 (zelfs op een jaar tijd!) heeft moeten ondergaan, maar onderstaande foto is toch uniek: op 11/11/1972 - herdenking wapenstilstand, dus problemen in de Koningsstraat - eindigde de lijn in de Henri Mausstraat aan de Beurs. Het bijzondere is dat de reguliere lijndienst (lijn 32) de dag ervoor opgeheven werd en de lijn de dag erna nog even heropend werd. De foto toont de allerlaatste tram - zij het een 93 - die dus de Beurs aangedaan heeft.

http://i39.tinypic.com/2q2gwnb.jpg

Lijn 93 is werkelijk naar elke uithoek van de stad afgeleid geweest: een ander al lang vergeten eindpunt is het eindpunt Bos, aan de Lloyd Georgeslaan: die grond heeft de MIVB tegen zeer harde valuta kunnen verkopen...
De datum: 15/11/1972, dag van de Dynastie en dus problemen rond het koninklijk paleis, Koningsstraat enz...

http://i42.tinypic.com/212ycft.jpg

Een foto van het eindpunt Georges Brugmannplein in juli 1973: tijdens de zomer verscheen er wel eens wat moderner materieel op de lijn. Als vervanger van de tram kwam buslijn 37 in dienst.

http://i39.tinypic.com/10r31xz.jpg

De Idaliestraat is een verbindingsstraat tussen de Troonstraat en het Luxemburgplein: daar werd deze pcc 7057 in augustus 1973 gefotografeerd, met het strengelspoor...

http://i44.tinypic.com/11r8yv7.jpg

Nogmaals de Idaliestraat, maar ditmaal in januari 1975. Bij het zien van deze en vorige foto zal het wel duidelijk zijn dat dit niet het toonbeeld was van een moderne, efficiënte tram(verbinding)...

http://i44.tinypic.com/dpxrtd.jpg

De halte - geen eindpunt - aan het Luxemburgplein, voor het gelijknamig station (afijn ja: of noemde het toen Leopoldswijk?): de omgeving is er ondertussen hard veranderd en de tram is er verdwenen. De foto werd in december 1976 gemaakt.

http://i41.tinypic.com/14mq2ph.jpg

Tussen de Lesbroussartstraat (waar lijn 81 nog altijd passeert) en het eindpunt aan het Brugmannplein lag de Albert Leemansplein: daar werd dus onderstaande foto in mei 1978 gemaakt.

http://i42.tinypic.com/x3fn2r.jpg

Focus1965

Op vraag van X38 (de andere vraag ivm de Heizeltunnel werd ook genoteerd; het een plezier is 't ander waard) en omdat ik toevallig nu even de tijd heb: geen oude tramlijnen, maar trams die in Brussel zijn gaan proefrijden met het oog op een eventuele verkoop.
Er hebben wel heel wat meer vreemde trams in Brussel gereden, maar dan ging het om museumtrams.
Volledig gedocumenteerd ben ik er niet over: er zijn nog wel andere proeven geweest, maar ik ga het bij het onderstaande houden.

De 840 van Kopenhagen: een bestelling is er niet gekomen en korte tijd nadien werd het ganse trambedrijf van Kopenhagen opgedoekt. De hele inboedel ging richting Alexandrië, waar de 840 vandaag de dag nog tot ieders tevredenheid haar rondjes draait.
Tijdens de zomer van 1962 mocht de tram proefrijden op de Brusselse lijn 16: een klassieke, maar mooie postkaart toont hier een paralel met lijn 4 aan het eindpunt Bosvoorde (Wienerplein) op 4 augustus 1962.

http://i41.tinypic.com/fko575.jpg

Ik weet echt niet wat het leukste is op deze foto: de auto of de tram? De opname werd nabij het Rogierplein gemaakt.

http://i39.tinypic.com/14a91cm.jpg

De volgende kleuropname kwam ik recent op een beurs tegen: gewoon een schitterend beeld aan het Marie-Joséplein.

http://i41.tinypic.com/15dm8lz.jpg

30 jaar later is Europa in de ban van de lagevloertram: ACEC had ooit een draaistel ontwikkeld voor de TAU (automatische metro dat in Jumet werd uitgetest) en dat kon voor een lagevloertram gebruikt worden. Uiteindelijk werd er iets ineengeknutseld dat ooit proef gereden heeft en van waaruit het type 2000 gebouwd werd. Het prototype is in Brussel achtergebleven en stond in 2002 in een achterhoek van de stelplaats van Elsene te rotten.

http://i40.tinypic.com/10p2i36.jpg

Dat de volgende generatie trams geen T2000 gingen worden, stond vast. Siemens heeft verschillende Combino's richting Brussel gestuurd in de hoop een bestelling vast te krijgen. Niet dus. Het doel van mijn bezoek aan de stelplaats van Elsene op 5 februari 2002 was dus de Combino van Potsdam en die stond mooi naast een T2000:

http://i43.tinypic.com/2ekqayx.jpg

Nog leuker was deze paralel, met juist afgestelde lijnfilms. Helaas wou men overdag de tram buiten geen rondje laten rijden, zelfs niet tot het Flageyplein, maar ik was uiteraard al zeer tevreden met deze foto's!

http://i42.tinypic.com/o90r9h.jpg

Al de proefritten vonden in het holst van de nacht plaats, zowel met deze als met andere trams. Zelf ben ik er nooit achter geweest - een hobby moet leuk blijven en geen verplichting - maar onderstaande foto uit de zomer van 2004 werd me ooit bezorgd: het toont het prototype Combino (nu in Potsdam) met een Erfurtse exemplaar in de premetrotunnel nabij Lemonnier.

http://i41.tinypic.com/15nvzok.jpg

Focus1965

Ik vind de slanke T2000 toch mooier dan die brakke combino hoor :tongue:

mooie reportage op een Frans OV-forum : hier (http://www.trains-en-voyage.com/forum/trams-et-metros-la-voie-100-urbaines/62307-belgique-depot-musee-des-trams-de-bruxelles.html)

^^Wij kunnen het helaas niet zien.:(

Ik vind de slanke T2000 toch mooier dan die brakke combino hoor :tongue:


Ik heb de Combino al langs binnen gezien en de T2000 is echt niks in vergelijking met de Combino. Sterker nog: de T2000 is echt een rottram. Daarenboven vind ik de Combino ook mooi langs buiten, toegegeven iets minder dan de T2000, maar het is toch het comfort dat primeert vind ik.

Ik heb de Combino al langs binnen gezien en de T2000 is echt niks in vergelijking met de Combino. Sterker nog: de T2000 is echt een rottram.
Leg uit ?

Leg uit ?

Zeer oncomfortabel. Moet je maar eens uittesten.

Zeer oncomfortabel. Moet je maar eens uittesten.
De (Amsterdamse) Combino heeft anders (ook) geen al te beste reputatie qua comfort...

Een tram moet nu ook niet al te comfortabel zijn. Veelal zit je daar niet langer dan een half uur op. Zolang de zetels maar zacht zijn is het voor mij best.

Een tram moet nu ook niet al te comfortabel zijn. Veelal zit je daar niet langer dan een half uur op. Zolang de zetels maar zacht zijn is het voor mij best.

Ik denk niet echt dat het zitcomfort op zich het probleem is van de T2000. Probleem zijn de vrij smalle doorgangen en het beperkt aantal plaatsen door allerlei trapjes, en niveauverschillen.

Deze lijn zou ook perfect in de provincie Oost-Vlaanderen kunnen passen gezien het eindpunt in deze laatste provincie lag. Exploitatief was dit echter een Brabantse lijn.
De opheffing gebeurde in 2 delen: Aalst - Hekelgem verdween compleet op 12 oktober 1962 (autobussen waren eerder al ingezet) en de rest tussen Brussel en Hekelgem bleef, vooral tijdens de spituren, nog bestaan tot 26 juni 1970.

Onderstaande foto is niet van een exceptionele kwaliteit, maar toont wel aan dat dergelijke lijn nu nog steeds had kunnen blijven bestaan. Lightrail noch het wiel dienen opnieuw uitgevonden te worden, want het bestond al langer geleden - hier op 12/08/1967 in Asse.

http://i43.tinypic.com/b8oex.jpg

Het eindpunt in Aalst, hier op 26/05/1962.

http://i41.tinypic.com/30iiagg.jpg

De volgende foto werd gemaakt op de huidige Gentsesteenweg in Asse-ter- Heide, ook op die regenachtige 26/05/1962. Het gehucht ligt tussen Hekelgem en Asse.

http://i41.tinypic.com/51eukg.jpg

De lijn, of althans het laatste deel, is nog relatief lang blijven bestaan: er zijn hiervan kwalitatieve kleuropnames te vinden, zoals hier aan het gemeenteplein en -huis van Asse op 2 juni 1970. 3 weken later zou het over and out zijn.

http://i40.tinypic.com/af9d9k.jpg

Van lijn AL/ bestaat er een leuke postkaart: die dateert ook uit voormeld jaar en werd gemaakt in de Landsroemlaan: dit is de baan tussen Simonis en de Basiliek.

http://i44.tinypic.com/ina5is.jpg

Tot slot nog een foto op 18 juni 1970 aan de Bolwerklaan (kan fout zijn: in die omgeving verandert de straat nogal dikwijls van naam). De tram had toen nog een week te gaan...

http://i44.tinypic.com/30m7tx5.jpg

Focus1965

Liggen daar aan Simonis ook normaalsporen van de MIVB??

mvg
JJN

Liggen daar aan Simonis ook normaalsporen van de MIVB??

mvg
JJN

Ja en neen: op de Leopold II laan (en varianten/verder tot Rogierplein) hadden beide maatschappijen grotendeels hun eigen spoorbedding en luchtleiding: slechts aan het Rogierplein lag er een 3-railig traject.
Aan het Simonisplein splitste het geheel: links, richting Pantheonlaan (via de Vrijheidslaan) reed de stadstram (lijn 19) naar Groot-Bijgaarden.
Onderstaande foto toont een lijn 19 aan het Eugène Simonisplein richting Groot Bijgaarden in augustus 1977.

http://i41.tinypic.com/fog9so.jpg

De fotograaf kwam 3 maand later terug, keerde zich 180° en stapte een beetje verder tot de hoek Vrijheidslaan (waar de tram rijdt) / Pantheonlaan:

http://i43.tinypic.com/168x1j5.jpg

Rechts aan het Simonisplein was er een aftakking door en naar de Jetselaan: lijn 103 reed richting Jette en de eerste meters was ook 4-sporig, waarna de NMVB tramlijnen (oa. lijn AL) rechtsom de basiliek van Koekelberg reed, via de Landsroemlaan om nadien de Keizer Karellaan te bereiken.
Na het opheffen van lijn AL werd in 1971 de Jetselaan "heraangelegd" en kreeg lijn 103 een nieuwe plaats toegewezen: voorheen reed de stadstram langs de huizengevels, nadien kwamen de tramsporen in het midden van de weg te liggen.
Op onderstaande foto uit november 1971 rijdt de tram nog op de oude bedding, doch de aanleg van de nieuwe sporen is in volle gang. Op deze plaats heeft overigens nooit een NMVB tram gereden, maar de ganse straat kon pas heraangelegd worden wanneer de NMVB tram verdwenen was, vandaar dus...

http://i44.tinypic.com/24mz392.jpg

Een dikke maand later waren de werken afgelopen: rechts kan men de oude sporen nog zien liggen, maar de stadstram maakt sinds enkele dagen al gebruik van de nieuwe bedding. De foto werd op ongeveer dezelfde plaats als de voorgaande genomen.

http://i43.tinypic.com/2nbrkgi.jpg

Helaas kan ik niet onmiddellijk een foto vinden van het 4-sporig traject in het begin van de Jetselaan. Dan maar een foto van de stadstram, die dus in het begin van deze straat gebruik (pas) gebruik maakt van de voormalige NMVB bedding. Het Simonisplein is dus op de achtergrond.

Hopelijk verduidelijken deze beelden ietswat de situatie in die omgeving.

http://i43.tinypic.com/2rxdzqo.jpg

Focus1965

Goh, fantastisch die foto's! Ook rond het Simonisplein zien alle straten en pleinen er tegenwoordig veel mooier uit! Leuk ook dat we de aanleg van het ijzeren viadukt over het simonis plein kunnen zien. Dat viadukt verlengde het oudere betonnen viadukt tot in het midden van het Elisabethpark. Dat was echt geen zicht!

Ik vergeet deze en andere draden niet, maar het uitzoeken en scannen van foto's neemt tijd in beslag. Zoals beloofd nog 1 reeksje, maar dan zal het enkele weken windstil zijn.

Lijn 15 was in Brussel een monument: het was een echte ringlijn, die dan nog in de richtingen met hetzelfde lijnnummer bereden werd. Het traject was: Zuidstation - 9e Linielaan - Saincteletteplein - Antwerpselaan - Naamse Poort - Louizaplein - Hallepoort - Zuid... en omgekeerd natuurlijk.

Lijn 15 was de enige tramlijn die de treinstations (nou ja: het Rogierplein ligt naast het noordstation) verbond met het "klein kasteeltje" (nu: asielcentrum) waar bijna de hele mannelijke bevolking ooit zijn "3 dagen" moest doen om "gekeurd" te worden voor zijn legerdienst. Let wel: in die tijden was er geen internet, minder mobiliteit en vele mensen van de buiten kwamen op hun 18e pas voor de eerste keer in Brussel: aan hen werd uitgelegd dat ze tram 15 - in eenders welke richting !! - konden nemen en dat ze sowieso ter bestemming gingen komen. Schitterend verhaal, kwam me recentelijk ter ore en klinkt geloofwaardig. In 1968 werd lijn 15 hernummerd in lijn 101: marketeerders hebben altijd bestaan blijkbaar. Met de indienstname van de metrolijn 2 verdween lijn 101 en meteen het grootste deel van dit tramtraject: slechts het deel van het klein kasteeltje bestaat nog als tram...

De foto's werden dus allemaal voor 1968 gemaakt.
Onderstaande opname dateert van 20/08/1959 en werd op de Bolwerklaan gemaakt. De 2e tram is een lijn 16.

http://i39.tinypic.com/11w3jg6.jpg

Hier zitten we aan het Rogierplein in 1961: lijn 15 is naar mijn weten steeds zonder bijwagen geëxploiteerd, hoewel: schiet niet op de pianist.

http://i40.tinypic.com/anjy9e.jpg

De Kruidtuinlaan, 20/07/1963: nu dendert de metro ondergronds en niets herinnert er nog aan dat er ooit bovengronds tramlijnen hebben gereden.

http://i44.tinypic.com/15rmyop.jpg

Aan de Schaarbeekse Poort (# Koningsstraat): een helaas ongedateerde kleurenopname, maar uiteraard uit dezelfde periode.

http://i39.tinypic.com/9ht2x2.jpg

Aan de Ninoofsepoort komt nog steeds een tram (nu lijn 51, maar dat getal zal wel toeval zijn!): de tram ligt nu wel in het midden van de baan.

http://i42.tinypic.com/2zghjlz.jpg

Het zicht is in 42 jaar tijd (de foto dateert van 26/10/1967) amper veranderd: alleen is het verkeer er wel - zacht uitgedrukt - drukker geworden. Moeilijk zichtbaar, maar op de achtergrond de Ninoofsepoort met enkele NMVB trams.

http://i41.tinypic.com/2aiq4i8.jpg

Focus1965

Schitterend, gewoon schitterend!

Ik heb wel een kleine opmerking bij onderstaande foto. Volgens mij ligt de tramlijn op die foto ook in het midden van de rijbaan op dezelfde plaats als nu.



Aan de Ninoofsepoort komt nog steeds een tram (nu lijn 51, maar dat getal zal wel toeval zijn!): de tram ligt nu wel in het midden van de baan.

http://i42.tinypic.com/2zghjlz.jpg

Dezelfde plaats als de vorige, maar ditmaal in december 1975: lijn 101 heeft de fakkel overgenomen en we bevinden ons in de Slachthuislaan.

http://i41.tinypic.com/v66fq1.jpg

In maart 1977 werden de werken aangevat om de tram in het midden van de Ninoofsepoort te laten rijden: de oude NMVB terminus was immers al jaren verlaten. De onderstaande foto toont de tram op de oude sporen,maar de nieuwe bedding is bijna gereed, die trouwens nog altijd gebruikt wordt.

http://i43.tinypic.com/5d7wnm.jpg

Focus1965

^^ Oh, inderdaad! Nu zie ik het, de sporen zijn inderdaad verplaatst. :)

Ook hier nog twee foto's uit de oude doos, dankzij de blog van "Cacal le bon vivant" ;) De nog steeds bestaande NMVB-lijn W (Waterloo) op het eindpunt Rouppeplein, en (blijkbaar nadat de fotograaf zich op dezelfde plaats had omgedraaid) op de Stalingradlaan.

http://blogsimages.skynet.be/images_v2/000/025/963/20090413/dyn002_original_640_431_jpeg_25963_555e7cbb237fceebcf086b460c8810a3.jpg

http://blogsimages.skynet.be/images_v2/000/025/963/20090413/dyn002_original_640_431_jpeg_25963_23a62e9f1dca244920f03b5c5d32db53.jpg

mvg
JJN

Wie een beetje Zweeds verstaat (niet moeilijk hoor, lijkt sterk op Nederlands), is dit hier (http://www.postvagnen.com/forum/index.php?mode=thread&id=158724) een zéér interessante site. Je hoeft de taal natuurlijk niet te begrijpen, gewoon fotootjes kijken en de plaatsnaam destilleren gaat ook hoor ;)

Fantastische foto's, zoals zo vaak van de lijnen naar Grimbergen en Wemmel, met een omwegje langs het gesloten depot van Leerbeek en de buiten dienst gestelde sporen van de Stalingradlaan (de foto's van hierboven +ongeveer 10 jaar!)

mvg
JJN

Toch spijtig dat die lijnen rond brussel gesloten zijn. Moesten ze gerenoveerd zijn (dubbel spoor+ pantograaf). Zouden we misschien vandaag nog BN's of hermelijnen in Brussel zien rijden.
Wat is eigenlijk de reden voor het sluiten van deze lijnen? Ik heb gehoord dat dit tot op het einde zeer drukke lijnen waren. (enkel nog ingezet tijdens de spits)

De lijnen G en W zijn in 1978 gesloten o.m. omwille van de aanleg van de tunnels voor metrolijn 2. De NMVB had nochtans voorzien om deze lijnen nog enkele jaren langer in dienst te houden. Of dat had betekend dat deze lijnen nog in dienst waren gebleven tot nu is twijfelachtig: ze hadden sowieso al de jaren '80 moeten overleven, en het is nog maar de vraag of De Lijn na 1991 de broodnodige opwaarderingswerken had willen uitvoeren, oa om de veel zwaardere BN's te kunnen ontvangen. Het zal bij hypotheses blijven, vrees ik.

mvg
JJN

De lijnen G en W zijn in 1978 gesloten o.m. omwille van de aanleg van de tunnels voor metrolijn 2
Klopt niet. Ten eerste is de tunnel tussen Simonis en Rogier pas in 1988 geopend. Ten tweede gaat het hier om twee verschillende maatschappijen. De reden waarom de trams van de buurtspoorwegen verdwenen zijn in Brussel en elders heeft niks te maken met de aanleg van de metro. Het was gewoon het beleid om de toen als "ouderwets" beschouwde trams te vervangen door "moderne" (en goedkope) bussen.

hix, ik heb de info van Wikipedia, waar de artikels onderhouden worden door twee enthousiastelingen (Georges Colet voor FR en "Smiley Toerist" voor NL), die hun info uitwisselen en deels halen uit boeken als 100 Jaar Buurtspoorwegen en de Rail Atlas Vicinal. De uitbreidingswerken van de bestaande premetrotunnel Rogier - Naamsepoort vingen overigens al aan in 1978, met de opening van het station Simonis al in 1982. Mogelijk kan focus1965 ons daarover iets meer vertellen.

mvg
JJN

hix, ik heb de info van Wikipedia.

Ik ben eens gaan kijken op wikipedia en daar vond ik dit:

Op 31 juli 1978 komt dan het einde voor lijnen naar Wemmel, Grimbergen en Het Voor. De opheffing van deze lijnen was voor later voorzien, maar voor de bouw van de premetro, zou men extra kosten moeten maken om de lijnen te handhaven.

Wat ik daaruit begrijp is het volgende. Er werden grote werken uitgevoerd. Dit veroorzaakt extra kosten. (tramsporen moeten heraangelegd worden). Men beslist om deze kosten niet te doen en vervangt de tram door een bus, vroeger dan voorzien.

Volgens mij gaat het om de aanleg van het station rogier en de noordzuidas rogier-noord. Zoals jij het schreef, kreeg ik de indruk dat je bedoelde dat de tramlijn werd opgeheven omdat ze "vermetro't" werd. Terwijl het gewoon toeval is dat het hier ging om metrowerken. Het had evengoed om andere werken kunnen gegaan hebben (riolering, autotunnel). Door het opengooien van de straat moest men de tramsporen heraanleggen, kosten die men niet meer wou doen omdat de lijn toch al gedoemd was.

hix, ik heb de info van Wikipedia, waar de artikels onderhouden worden door twee enthousiastelingen (Georges Colet voor FR en "Smiley Toerist" voor NL), die hun info uitwisselen en deels halen uit boeken als 100 Jaar Buurtspoorwegen en de Rail Atlas Vicinal. De uitbreidingswerken van de bestaande premetrotunnel Rogier - Naamsepoort vingen overigens al aan in 1978, met de opening van het station Simonis al in 1982. Mogelijk kan focus1965 ons daarover iets meer vertellen.

mvg
JJN

Ik heb gauw het boek "Wemmel, Tram Story 1911 - 1978" van Edmond De Backer erbij genomen: met zekerheid - de auteur is me niet onbekend - weet ik dat de inhoud van dit boek betrouwbaar is.
Het was vanaf 1969 dat er voor het eerst een bus op die lijn is gaan rijden, nl. omdat de militaire defilé door de metrowerken niet op de gebruikelijke plek kon plaatsvinden. Nadien werden meer een meer argumenten gebruikt om tijdelijk de tramdiensten te verbussen.
Bij de inhuldiging van de metro sept. 1976 werd er aangekondigd dat de tram naar Wemmel wel zou blijven en geïntegreerd worden in de toen nog bestaande lijn 32.

De spelingen van de politiek en de taalstrijd doen iets later de MIVB besluiten om al deze projecten van trams en metro's naar Wemmel en Grimbergen te begraven. In 1978 wordt de Brusselse metro verder uitgebouwd van Bockstael in de richting van Eeuwfeest. Voor deze werken moesten de sporen van de Bockstaellaan en de Houba de Strooperlaan verplaatst worden. De NMVB baat op dat ogenblik in het Brusselse nog slechts 3 tramlijnen uit: naar Wemmel, Grimbergen en het Voor en wenst bovendien komaf te maken met haar tramverkeer. De NMVB dient een voorstel in om, van zodra de metro te Bockstael - voorzien voor 1980 - in gebruik genomen wordt, deze lijnen uit te baten met autobussen. Politieke redenen, economische redenen en een transportpolitiek die niet echt op de wensen van de reizigers inspeelt zijn er de oorzaak van dat er rond midden mei 1978 beslist wordt om de miljoenen franken uit te sparen die nodig waren voor het verleggen van de sporen op de Bockstaellaan en de Houba de Strooperlaan, en de buurtspoorweglijnen af te schaffen op 31 juli 1978

De gearceerde teksten hierboven zijn dus citaten uit dit - tweetalig - boek en geven m.i. de feiten duidelijk weer.

Focus1965

Hier (http://www.drehscheibe-foren.de/foren/read.php?17,4408542) nog wat oude foto's van de tramlijn BruMidi - Waterloo.

Op de blog van Cacal Le Samaritain staan er ook nog een paar nieuwe... Ik zet straks de links.

Lijn 103 in Brussel van de jaren '60 tot '90: http://samaritain.skynetblogs.be/post/5460204/nostalgie-du-tram-103
Lijn 62 in Brussel: http://samaritain.skynetblogs.be/post/5485661/nostalgie-de-la-ligne-de-tram-62

Als toemaatje Antwerpen, Thuin en Brussel in de jaren '60/'70: http://samaritain.skynetblogs.be/post/6924723/nostalgie-des-transports-publics

mvg
JJN

Hier (http://www.drehscheibe-foren.de/foren/read.php?17,4408542) nog wat oude foto's van de tramlijn BruMidi - Waterloo.

Een tramlijn vanaf Zuid via Hallepoort door Sint-Gillis en Ukkel naar Waterloo zou zo slecht niet zijn, denk vandaag de dag dat deze echt wel succesvol zou zijn, mits vanuit Waterloo er goede busverbindingen en aansluitingen zouden zijn met de overige groeikernen is het centrum en noorden van Waals-Brabant ...

Hier (http://www.drehscheibe-foren.de/foren/read.php?17,4408542) nog wat oude foto's van de tramlijn BruMidi - Waterloo.

Dit zijn inderdaad schitterende beelden, zelfs al betreft dit een rondrit: gelukkig werd dit er bij verteld, want na 45 jaar vervaagt de geschiedenis.

Bon: lijn W: zo zijn er 3 - tegelijkertijd! - geweest: Wezenbeek, Wemmel en Waterloo en uiteraard hadden die 3 geen uitstaans met mekaar.

De W van Waterloo was dan ook al geen zekerheid: een flink aantal diensten reden verder tot de aftakking "Mont St Jean" waar ze respectievelijk naar Braine L'Alleud of Lasne en/of Wavre - ook een "W" trouwens - gingen.
Maar in tegenstelling tot elders (ook in Brabant) werd dit potje allemaal "W" genoemd. De BTTB bestond toen nog niet...

Recentelijk zou er hierover een boek zijn uitgebracht: ik heb het (nog) niet; ondertussen toch wat losse foto's van die lijn W "Rouppeplein - Waterloo", die uiteindelijk in haar geheel (inclusief voornoemde takken) op 31/03/1964 opgeheven werd.
Ik ga de draad oppikken waar die Duitsers gebleven zijn: bij die uitstap van 27/03/1964. Onderstaande foto werd gemaakt aan de Chapelle St Lambert, over de brug van het riviertje "Lasne". De MW was de 10027.

http://i25.tinypic.com/14ine60.jpg

Ditmaal een "echte" tram: hier bedoel ik normale, dagdagelijkse dienst mee: dit zijn de foto's met de grootste historische waarde.
Op onderstaande foto zijn alle nuttige gegevens te vinden: het is de 10140 + 19498 op 30/03/1958 op de Brusselsesteenweg aan de halte "Joli Bois".
Een bordje naast de koplamp vermeldt de eindbestemming: Braine L'Alleud.

http://i28.tinypic.com/2a9r91y.jpg

Het "Monument Gordon" was de aftakking voorbij Waterloo: het is duidelijk (zie bordje naast de koplamp) dat deze tram naar Wavre reed; de aftakking links ging naar Braine l'Alleud. De foto werd ook in 1958 gemaakt.

http://i25.tinypic.com/6gbzit.jpg

Nu over naar de S-wagens: hier werd de 9985 gespot aan de Waterloosesteenweg ter hoogte van de "Middenhut" op 30 maart 1958. De fiets, rechts in beeld, was meer dan vermoedelijk het vervoermiddel van de fotograaf.

http://i25.tinypic.com/14d3vw2.jpg

Een foto waar ik helaas niets over kan zeggen en die bij mij ook vragen doet rijzen. Vermoedelijk bevinden we ons aan de Hallepoort(laan) in Brussel, maar wat doet die goederenwagon achter die tram? Er zijn reizigers aanwezig in die tram en ik heb geen vermoeden van een rondrit: die combinatie ben ik nog niet tegengekomen. En de datum staat ook niet vermeld...

http://i27.tinypic.com/154kpaa.jpg

Een schitterende fotolocatie was die "Château Cheval" langs de Chaussée de Bruxelles in Waterloo: op 12/06/1961 kwam de 9735 daar gepasseerd.

http://i29.tinypic.com/25irqrq.jpg

Eindpunten waren in tegenstelling tot de lijnen zelf dikwijls teleurstellend: geen grootse stations, maar een abrupt einde in een of ander zijstraatje: dit was het eindpunt Wavre, waar de 9737 op 29/7/1962 blijkbaar aansluiting gaf op een autobus.

http://i31.tinypic.com/b8usuq.jpg

Een schitterende en gelukkig courante postkaart werd tijdens de winter van 1962 (verso postkaart...) gemaakt. Het was de 10075 en ik schrijf geen wedstrijd uit om de plaats te raden...

http://i29.tinypic.com/28isp47.jpg

Op 20/1/1963 werd de 10445 in Mont St. Jean gefotografeerd. Was dit op dezelfde dag als de vorige foto? De fotograaf is helaas al enige jaren geleden overleden en dit antwoord kan ik hier dus niet geven.

http://i32.tinypic.com/246l268.jpg

Lasne: de site is nog tot voor kort als busloods bewaard gebleven, maar werd ondertussen ook verlaten. Hier was er wel een echt station - met alles erop en eraan - aanwezig en we zien hier een W naar Wavre op 26/2/1963.

http://i32.tinypic.com/i71rpw.jpg

Het was een strenge winter: dit staat vast. Op diezelfde 26/2/1963 werd deze mooie kruising vereeuwigd in Rixensart Bourgeois. De foto is ietsje mindere goede kwaliteit, maar het beeld is wel leuk en interessant genoeg om hier even te posten.

http://i29.tinypic.com/es1185.jpg

Helaas, of misschien niet, zijn er echt teveel leuke foto's en moet ik me hier beperken.
Toch hier een tijdsdocument van 31/03/1964: dit was dus de laatste dag van de tramexploitatie en de fotograaf maakte een historisch beeld: de 10024 met ernaast de nieuwe bussen die 's anderendaags de fakkel zouden overnemen.

http://i31.tinypic.com/11uhxli.jpg

Als toemaatje enkele misschien bekende, maar mogelijks ook voor sommigen onbekende postkaarten. Veel kleurenopnames bestaan er niet, maar gelukkig werd er vroeger af en toe nog postkaarten uitgebracht voor verzamelaars, een verschijnsel dat nu zo goed als verdwenen is.
Hieronder een type S in Rixensart, waar de tramlijn een stukje paralel liep met de NMBS lijn Brussel - Namen.

http://i25.tinypic.com/ejesg5.jpg

Rixensart dorp: een "kleine" Delhaize met een een begrafenisondernemer die toch wel een grote etalage heeft - groter dan de Delhaize - en een zonneluifel: windowshopping bij een begrafenisondernemer? De opname werd in april 1964 gemaakt en hier rijdt de tram (9737) over voormelde spoorlijn.

http://i26.tinypic.com/2n24fo7.jpg

Om dit hoofdstuk te beëindigen: een onbekende S-wagen, ook in april 1964, voor het dorpje Lasne. Een juweeltje van een opname, zonder meer.

http://i27.tinypic.com/2e4cmm9.jpg

Focus1965

Eindpunten waren in tegenstelling tot de lijnen zelf dikwijls teleurstellend: geen grootse stations, maar een abrupt einde in een of ander zijstraatje: dit was het eindpunt Wavre, waar de 9737 op 29/7/1962 blijkbaar aansluiting gaf op een autobus.

http://i31.tinypic.com/b8usuq.jpg



Moet dat niet Waterloo zijn? Dat staat toch zo op de tram?

^^

neen hoor: lijn W ging langs Waterloo, waar er dus een aftakking was (zie ook foto's): ofwel draaiden ze rechts af richting Braine l'Alleud, waar 1 dienst per dag in Lasne eindigde, ofwel gingen ze verder naar Wavre.
Dit alles werd met lijn W (Waterloo) aangeduid en bordjes naast de koplampen duidden de eigenlijke bestemming aan.
Echt duidelijk was het toen niet, maar of dit er met de 3 cijferige lijncijfers nu op gebeterd is, is een andere vraag.

Focus1965

^^ Ah zo... het is nochtans een heel stuk van Waterloo naar Waver... Het is wel sterk dat je dat nog allemaal weet, zoveel jaren later...

maar of dit er met de 3 cijferige lijncijfers nu op gebeterd is, is een andere vraag.

Ik gebruik uiteraard nooit een bus van de lijn of de TEC, maar ik vond het interdaad vroeger dus tamelijk duidelijk. De N naar Ninove, de W naar Wemmel, de A naar Aalst en Asse, De M naar Dilbeek Moeremanslaan, de G naar Grimbergen... Veel gemakkelijker te onthouden dan nummers zoals 137, 142, 143...

Zeer mooie reeks! Die postkaarten wijzen er toch wel op dat het fenomeen "tramliefhebber" 40 jaar geleden toch wel sterker aanwezig was dan nu...


Een foto waar ik helaas niets over kan zeggen en die bij mij ook vragen doet rijzen. Vermoedelijk bevinden we ons aan de Hallepoort(laan) in Brussel, maar wat doet die goederenwagon achter die tram? Er zijn reizigers aanwezig in die tram en ik heb geen vermoeden van een rondrit: die combinatie ben ik nog niet tegengekomen. En de datum staat ook niet vermeld...

Vervoer van poststukken? Veel NMVB-stationnetjes hadden in die tijd een loket waar men pakjes kon afgeven, die dan later door de tram werden opgepikt...



Trouwens, het zal wel aan mij liggen, ik heb geen enkel probleem met die vele netnummers. Liever de (Antwerpse) wirwar, dan één "lijnletter" 'W' die op 3 verschillende bestemmingen kan wijzen... De meeste reizigers die ik ken maken trouwens bijna enkel en allen van hun "eigen" lijn gebruik. Persoonlijk vind ik "412 St.-Job Lochtenberg" duidelijker dan "41 St. Job Lochtenberg".

@ X38

Die postkaarten wijzen er toch wel op dat het fenomeen "tramliefhebber" 40 jaar geleden toch wel sterker aanwezig was dan nu...

Foutieve veronderstelling: tramliefhebbers zijn er altijd en overal geweest, alleen is er veel veranderd. In Brussel zijn er waarschijnlijk nog nooit zo veel geweest, maar als ik de blogs en foto's bekijk: je moet het kaf van het koren scheiden en dan blijft er heel, heel weinig over. Onthou 1 les uit die reeks: voor leuke foto's moet je doorgaans moeite doen: voor een stadstram die om de 10 minuten rijdt is dit allemaal makkelijk, maar als je zelfs hier treinen fotografeert, zal je heus leukere foto's buiten stations kunnen maken dan op een perron. Maar het kost moeite om die plaatsen te vinden, om er te geraken en om soms de koeievijgen te vermijden...
Feit is dat velen zich nu concentreren op het voertuig zelf; dit mag een keer, maar het landschap en omgeving is veel interessanter. Het is frustrerend om in een groep foto's te maken met sommige potentaten die met met hun 18 mm lens op 2 meter van het voertuig staan: klinknagels kunnen mooi zijn, maar het kerkje op de achtergrond is 100x leuker...



Vervoer van poststukken? Veel NMVB-stationnetjes hadden in die tijd een loket waar men pakjes kon afgeven, die dan later door de tram werden opgepikt...

kan best. Kan ook een wagon geweest zijn dat werkmateriaal vervoerde. Kan ook een overbrenging geweest zijn. Zijn allemaal gissingen.



Trouwens, het zal wel aan mij liggen, ik heb geen enkel probleem met die vele netnummers. Liever de (Antwerpse) wirwar, dan één "lijnletter" 'W' die op 3 verschillende bestemmingen kan wijzen... De meeste reizigers die ik ken maken trouwens bijna enkel en allen van hun "eigen" lijn gebruik. Persoonlijk vind ik "412 St.-Job Lochtenberg" duidelijker dan "41 St. Job Lochtenberg".

Het een noch het ander is goed maar het Antwerps systeem is hopeloos: toen mijn moeder in het rusthuis hier in St. Antonius werd opgenomen, moest ik aan de familie en vrienden uitleggen hoe ze daar moesten geraken: de 410 met bestemming Turnhout (Schilde is niet ok) of de 412. Over die variantes die zo een paar keer per dag rijden, zweeg ik wijselijk.
Ideaal was geweest een koersbord met de letter W, wat wijst op het feit dat de lijn langs Waterloo reed, maar met voor elke eindbestemming een ander koersbord en kleur.

Ik zou in Antwerpen geen probleem hebben dat al die stopdiensten opnieuw lijn 41 zouden noemen; zolang de eindbestemming maar duidelijk en leesbaar is.

focus1965

Ook hier nog twee foto's uit de oude doos, dankzij de blog van "Cacal le bon vivant" ;) De nog steeds bestaande NMVB-lijn W (Waterloo) op het eindpunt Rouppeplein, en (blijkbaar nadat de fotograaf zich op dezelfde plaats had omgedraaid) op de Stalingradlaan.

http://blogsimages.skynet.be/images_v2/000/025/963/20090413/dyn002_original_640_431_jpeg_25963_555e7cbb237fceebcf086b460c8810a3.jpg

http://blogsimages.skynet.be/images_v2/000/025/963/20090413/dyn002_original_640_431_jpeg_25963_23a62e9f1dca244920f03b5c5d32db53.jpg

mvg
JJN

Ik kom toch nog even op dit onderwerp (lijn W) terug: ik heb niet naar die blog gezocht, laat staan gekeken en ben 100 % zeker dat dit geen lijn W was.

1. de lijn werd einde maart 1964 afgeschaft; toen reden er al lang geen standaards meer. De auto's zijn wel ietsje te modern om het uit tijdperk "Standaard" te dateren.
2. de motorwagen is de 10284; de toenmalige (en nog steeds bestaande) museumtram.
3. Op beide foto's zijn er tramliefhebbers te zien.

Om iedereen uit het lijden te verlossen: de opname werd bij het begin van een rondrit naar Asse gemaakt op datum van 25 maart 1972, vlak voor de afschaffing van het restant van lijn A. Toen werd er "voor de fun" lijn W voorgedraaid.
Ook ik bezit een (zwart-witte) foto van die rondrit met lijn W op dezelfde plaats, gelukkig gedateerd en met opgave van de bijwagen: het was de 19307.

Wat Cacal (wie bedenkt er nu zo'n nick???) al dan niet beweert: het was een rondrit en in feite een totaal historisch waardeloze foto binnen het onderwerp lijn W.

Focus1965

nb: ik heb uitzonderlijk de foto's niet weggequote; dit beperkt het scrollen.

Bedankt voor de verduidelijking! Nu je het zegt: op het Rouppeplein zie je idd oa een vrij moderne Renault en Ford staan... Ik heb de indruk dat onze vriend 'Cacal' een hele fotoreeks heeft overgenomen van iemand anders, en soms niet goed weet waar/wanneer...

mvg
JJN

Voor sommige activiteiten ben ik ruim op tijd, maar daar is wel reden toe: hou de 19e september 2010 vrij in jullie agenda: op die dag viert het UITP haar 125 jarig bestaan in Brussel.

Officieel is er nu al sprake van een parade van oude trams en bussen door Brussel, maar er wordt nu met man en macht gewerkt om ook moderne buitenlandse trams richting Brussel te laten overkomen: het is niet uitgesloten dat onder andere lagevloertrams uit Wenen, Parijs en andere steden daadwerkelijk in Brussel zullen rijden voor die gelegenheid! Het is natuurlijk vroeg om een en ander nu al te openbaren, maar voor degenen die twijfelen: Brussel is Vlaanderen niet (cfr. fiasco afscheid trolleybus Gent waar ook veel beloofd werd) en het UITP is ook niet de eerste de beste organisatie. Wordt vervolgd...

http://www.uitp.org/about/125.cfm

Off-topic hier, maar de 13e juni 2010 mag gereserveerd worden voor de vieringen van 125 jaar tram aan de kust.

focus1965

Nice :) Bedankt voor dat nieuws, ik vermoed dat men bij het MTUB ook snel meer zal weten. Misschien leggen ze wel een stukje meterspoor aan voor De Lijn en ex-NMVB (nog eens type S in Brussel?)... :happy: Ach, een mens mag al eens dromen he...

mvg
JJN

Wees maar zeker dat een aantal MTUB leden dit event actief mee organiseren!
Het zal dus in het teken staan van 125 jaar UITP en juist in die context moeten er zowel historische als moderne voertuigen (trams en bussen) kunnen rijden.
Hoe die historische en moderne voertuigen er uit zien: dat heeft natuurlijk niet zoveel belang, maar er moet een goede mix zijn. Historische trams in alle geuren en kleuren zijn er voldoende in Brussel, maar als voorbeeld van een moderne tram is een 3000/4000 net iets te mager: er zal en moet meer zijn. Maar het moet wel normaalsporig zijn...

Als ik toch met data bezig ben: op Pinksterenmaandag 2010 zou de MTUB opnieuw met haar trolleybus door de Koningsstraat rijden, net zoals ze op 07/06/1992 al deden...
Let wel: dit is nog niet bevestigd, maar de kans is wel vrij reëel want hij moet rijvaardig gehouden worden (is het nu) en wees niet verbaasd als die op 19/09/2010 dan ook zal rijden!

focus1965

Brussel was nochtans Brussel niet zonder het meterspoor van de boerentram, he... Laat ons hopen dat ook Schepdaal, Thuin of de Aisne er bij mogen/kunnen zijn.

mvg
JJN

Het wordt geen Belgisch evenement, maar een internationaal evenement in het teken van 125 jaar UITP.
Dat dit evenement in Brussel plaatsvindt, is natuurlijk geen toeval: Alain Flausch, grote baas van de MIVB, is ook voorzitter van de UITP.

http://www.mivb.be/ceo_uitp.html?l=nl

Nu mag je er zeker van zijn dat Brussel, als gaststad, wel haar best zal doen om de internationale bezoekers te imponeren. Die hebben echter geen boodschap aan trams uit Thuin of Schepdaal: het moet een show worden met als thema "125 jaar transport", en liefst zo internationaal mogelijk. Wat er allemaal op til staat, is te vroeg (en ook te delicaat, gezien er nog onderhandeld wordt en er ook geen officiële medelingen werden gegeven) om hier en nu te verkondigen - we hebben nog een jaar de tijd - maar laten we stellen dat Alain Flausch, zijn team en het MSVB alles in het werk zullen doen om het zo internationaal en zo afwisselend mogelijk te maken. Zonder Schepdaal en zonder Thuin weliswaar, want voor degelijk evenement is dit net te laag gegrepen. Ik laat dit onderwerp nu weer 9 maand rusten: ik wou enkel de datum en het evenement doorgeven, maar tegen de volgende zomer hoop ik meer te kunnen vertellen.

focus1965

Op 31 december 1978 - en de daarop volgende dagen - heeft het in Brussel (en elders in België) hard gesneeuwd: wie ter plaatse was, had de mogelijkheid om mooie sneeuwopnames te realiseren. Er(gens) geraken kon niet meer: alles in België was zowat ondergesneeuwd en de economie viel ongeveer overal stil: dit heeft een paar dagen geduurd.

Het openbaar vervoer heeft waar mogelijk en onregelmatig geprobeerd te rijden: in Gent konden ze de stelplaats zelfs niet uitrijden, in Brussel is het wel gelukt en hoe het verder verliep: zie maar zelf!

De eerste foto toont pcc 7083 op lijn 81 in de Albertlaan: lijn 81 hoorde daar helemaal niet te komen, doch was vermoedelijk een flink eind van zijn traject afgeweken door een vastgelopen wissel.

http://i34.tinypic.com/m753wy.jpg

Aan het Albertplein liep de tram vast en moesten de sporen vrijgemaakt worden: de sneeuwploegen, voor zover ze al ergens konden geraken, konden natuurlijk niet overal tegelijk zijn: de trambestuurder tracht met zijn wisselijzer de sneeuw uit de rails te peuteren.
Bovengronds rijden er geen trams meer op het Albertplein en het hoekhuis werd ondertussen gesloopt.

http://i33.tinypic.com/2s5ze9v.jpg

Hetzelfde scenario speelde zich af aan het Leon Vanderkindereplein: ook daar kwam een tram vast te zitten in de dikke hopen vastgereden (harde) sneeuw.
De 7900'en waren toen recent; de laatste uit de reeks was pas enkele weken voordien afgeleverd.

http://i37.tinypic.com/2ypadu1.jpg

Aan het begin van de Brugmannlaan (kant Ukkel), waar er bovendien nog een lange helling is, zaten verschillende trams vast: de bestuurder uit de eerste tram bleef zitten, zijn collega's peuterden ook daar de sneeuw uit de rails los. Men trachtte meter per meter op te schuiven...

http://i36.tinypic.com/2illted.jpg

Same place, same time: de tram is wat opgeschoven; de bestuurder kijkt verveeld toe terwijl collega's de sporen opruimen. Ander verkeer is er al lang niet meer en ook voetgangers verkiezen binnen te blijven: de Brugmannlaan is steil!

http://i36.tinypic.com/289kcj8.jpg

Uiteindelijk is de rit fallicant afgelopen: de tram is ontspoord: het personeel klautert op het dak om de panto naar beneden te halen: op een meer klassieke manier (aan de touw trekken) lukte niet meer.

http://i37.tinypic.com/2hxrbip.jpg

Een passerende werkwagen, uitgerust met een sneeuwruimer, die uit de tegenovergestelde richting kwam, is een kijkje komen nemen en heeft uiteindelijk geassisteerd om die tram terug in de sporen te krijgen. Uiteindelijk zou de hele dag op dezelfde wijze verlopen en ook de komende dagen wraren er nog ernstige verstoringen op het net.

http://i33.tinypic.com/1zyk2l0.jpg


Een prachtige tele-opname van begin janauri 1979 langs de Brugmannlaan: het leven hernam haar gewoon gangetje, maar de dikke hopen sneeuw bemoeilijkten elke vorm van verkeer. De 7900'en waren ondertussen binnengehaald en vervangen door kleinere trams.

http://i35.tinypic.com/rte109.jpg

Enkele nieuwe sneeuwbuien maakte dat de situatie opnieuw verslechterde: gezien de dalende vervoersvraag en de grote problemen met gelede trams, werd besloten een beperkte dienstregeling met vooral vierassers (pcc 700 - 7171) te houden: die verschenen nog eenmaal op lijnen waar ze allang verdwenen waren en vervangen waar door 7900en. Bij dergelijk weersomstandigheden voldoet een kleinere tram wel: het was nog kerstverlof, pendelaars geraakten niet in Brussel en zij die er woonden verplaatsten zich zo weinig mogelijk. De hoofdreden was wel dat het hersporen van gelede trams - zeker als het middelste draaistel uit de sporen was gegaan - veel moeilijker ging dan een twee- of vierasser.
Hieronder dus pcc 7170 op lijn 19 langs de Pantheonlaan nabij het Simonisplein: een heerlijk, winters zichtje.

http://i38.tinypic.com/554fgj.jpg

Om dit hoofdstuk af te sluiten: het eindpunt St. Agatha-Berchem: (Eilandenhoutstraat): ook hier waren de gelede pcc's vervangen door 4-assers, maar vooral de twee-asser 9087 valt hier uit de toon: die reden toen nog slechts sporadisch op lijn 22. Het is naar mijn weten de enige inzet geweest van zulke twee-asser door de premetro: dit was nooit eerder gebeurd en heeft nadien ook nooit meer plaatsgevonden!

http://i37.tinypic.com/2n6f6r.jpg

focus1965

Fantastische foto's van de strenge winter van '78-'79, met vooral véél sneeuw. Ik heb nog ergens een foto van mezelf in de sneeuwhopen van die winter :)

mvg!
JJN

Deze foto toont de 'wagon van Marie', een handelaarster in de streek van Waver die al haar goederen speciaal met deze wagon liet transporteren. Staat ook uitgelegd in ons boek 'Met de tram naar de Kleine Hut', uitgebracht in 1993
Mvg,
P. Meert
PRO-TRAM
Grimbergen








Een foto waar ik helaas niets over kan zeggen en die bij mij ook vragen doet rijzen. Vermoedelijk bevinden we ons aan de Hallepoort(laan) in Brussel, maar wat doet die goederenwagon achter die tram? Er zijn reizigers aanwezig in die tram en ik heb geen vermoeden van een rondrit: die combinatie ben ik nog niet tegengekomen. En de datum staat ook niet vermeld...

http://i27.tinypic.com/154kpaa.jpg



Focus1965

boerentram, welkom op het forum en bedankt voor de verduidelijking :) Alweer een fijne particulariteit van de NMVB. Zoveel anekdotes dat er aan de goeie oude boerentram vasthangen...

mvg
JJN

Bedankt JayBeeke voor je reactie.
Ter anekdote wil ik je vertellen dat onze vereniging in het bezit is van o.a. het SE motorrijtuig 9104 (ex-10023) dat gereden heeft op de lijnen van Waterloo, Lennik en Grimbergen.

Heb hiervan foto's maar zie niet goed hoe je deze op dit forum kan plaatsen...

Zeker nog tot hoors!

:)

1) upload de foto('s) op www.imageshack.us
2) kopieer de URL van de foto (direct link)
3) plak de URL hier tussen ... - tags.

1) upload de foto('s) op www.imageshack.us
2) kopieer de URL van de foto (direct link)
3) plak de URL hier tussen ... - tags.

beter flickr.com of majhost.com gebruiken, imageshack is troep!

Een mens is vrij om te kiezen, Highland. Ik heb persoonlijk niet te klagen over ImSh. Vooral niet sinds ik de "Imageshack Uploader" heb geïnstalleerd, een klein programmaatje dat je toelaat om je foto's browservrij te uploaden, en je krijgt de links automatisch in een venstertje. flickr is ook heel goed, natuurlijk, maar die krappe limitering met een gratis account is irritant. Ik heb mijn flickr-account al zeker 6 maand niet meer kunnen aanvullen...

Vooral het uiteindelijk resultaat van IS is goed. Meestal worden de bij IS gehoste foto's het langst weergegeven op fora zoals deze... itt Photobucket waar gedurig plaatjes verschijnen dat "the picture removed or deleted" of "bandwith exceeded" is...

2 honden vechten om een bot en de 3de (vul maar zelf aan) :-)

http://nl.tinypic.com/

poepsimpel, zoveel uploaden als je wil, formaat dat je wenst (en hier bruikbaar is) en niks moeten downloaden.

focus1965

Vooreerst ook welkom aan "Boerentram": fijn dat je dit forum ook bezoekt en hopelijk mogen we hier ook interessante bijdragen van jou verwachten!
Bedankt ook voor de anecdote van "de wagon van Marie": in dat boek van "de kleine hut" heb ik dat verhaal niet onmiddelijk gevonden, maar natuurlijk kan het ook aan mij liggen.

Vandaag gauw een stadslijn van de N.M.V.B.: de lijn W\: een beperkte dienst van de lijn W naar Wemmel die tussen het Noordstation en de Heizel (Houba de Strooperlaan) reed en dus rechstreeks concurreerde met de stadstrams van de M.I.V.B.

De eindbestemming (Stade) is altijd eentalig Frans geweest, ook toen de lijn herdoopt werd naar lijn WL\.

De eerste foto toont de N-wagen 10440 aan het eindpunt in de Limburg de Stirumlaan (net voorbij de Ring, op de lijn naar Wemmel).

http://i33.tinypic.com/2ymvr61.jpg

Enkele jaren eerder, bij de expo van 1958 wacht de toen nieuwe wagen (10453) aan de Expo: de foto is wat gespikkeld, maar geeft wel een mooi beeld van een glorieuze periode van ondertussen meer dan 50 jaar geleden.

http://i38.tinypic.com/1tk4qo.jpg

15 jaar later en aan de andere kant van de lijn stappen reizigers op richting Heizel: we bevinden ons in de Georges Matheusstraat in de nabijheid van Brussel Noord in april 1973.

http://i38.tinypic.com/nv1czs.jpg

In dezelfde periode rijdt hier de 10485 langs de Leopold II-laan, of de Boudewijnlaan: elke gevelrij heeft daar immers een andere straatnaam...

http://i38.tinypic.com/14tle8g.jpg

Van deze lijn bestaat er ook een mooie kleurenpostkaart: hier de 9278 in de Houba de Strooperlaan in juli 1976.

http://i38.tinypic.com/11t1izt.jpg

In dezelfde maand van hetzelfde jaar vertrekt de 9282 vanuit het eindpunt aan de Limburg de Stiriumlaan: de doorgaande sporen naar en van Wemmel zijn duidelijk zichtbaar aan beide kanten van de bomen.

http://i34.tinypic.com/72x213.jpg

Ook in dezelfde periode ziet men de 9287 in de Houba de Strooperlaan bij de kruising van de M.I.V.B. lijnen 18 en 81, die uit de Felix Sterckxstraat kwamen gereden.

http://i33.tinypic.com/1z1y68j.jpg

Om te eindigen, nogmaals de 9282 nabij het Rogierplein, toen er nog - veel - trams bovengronds reden: we bevinden ons ook in juli 1976 en het is duidelijk rustig op de weg. Het tramtraject is nog 3-sporig en werd toen recentelijk trouwens heraangelegd: lang heeft men er niet van kunnen genieten. De tram rijdt de Bolwerklaan in, ook een variante van de "Leopold II-laan".

http://i36.tinypic.com/14xyowi.jpg

focus1965

Prachtige beelden van lang vervlogen tijden...

Overigens, de 10485 (de enige NE= type N speciaal herbouwd voor Expo) is nu in het museum te Woluwe.

De ALLERLAATSTE NMVB-tram die in Brussel heeft gereden bevindt zich momenteel bij de ASVi te Thuin. (9293?)

Tenslotte nog even mededelen dat we nog steeds bezig zijn aan de voorbereiding van een boek aangaande het Openbaar Vervoer tijdens Expo '58...wie nog interessante foto's of weetjes kent...altijd welkom!

In Brussel werd in alle stilte lijn 56 opgeheven: dit is blijkbaar de 2e maal dat dit in de geschiedenis gebeurd is.
In haar laatste versie was de 56 een "armeluistramlijn" geworden van amper 3 km, die Schaarbeek Station met het Noordstation verbond, een verbinding die op zich natuurlijk sneller per trein kan gebeuren en waarbij het grootste deel van het traject samenliep met lijn 55, die overigens sinds vandaag opnieuw haar vertrouwd traject via de Gallaitstraat gebruikt.

Terug naar lijn 56: die onstond in 1905 voor de verbinding tussen Evere (later "Vrede" genoemd) en Anderlecht via de centrumlanen.

Onnodig te zeggen dat van een dergelijke oude lijn die langs de Anspachlaan reed, er voldoende postkaarten te vinden is: hieronder eentje op voornoemde straat aan de Beurs in de 30er jaren.

http://i48.tinypic.com/2rymxhc.jpg

Het eindpunt aan het Vredeplein in Evere op 03/04/1961:

http://i48.tinypic.com/112ealf.jpg

Een schitterende kleurenfoto uit dezelfde periode. Tram 55 rijdt nu nog steeds op dezelfde plek; boven is de Lambermontlaan; het meterspoor van de NMVB tram was toen nog aanwezig!

http://i47.tinypic.com/2pq2ib6.jpg

Van lijn 56 zijn er mij ook enkele kleurenpostkaarten bekend, zoals die hieronder aan de Adolphe Maxlaan nabij het De Brouckèreplein.

http://i48.tinypic.com/5xlm53.jpg

In Neerpede waande je je toen - 18/09/1960 - nog echt buiten de stad: dit traject is roemloos verdwenen.

http://i48.tinypic.com/2gt2icn.jpg

Een beetje verder als de vorige fotolocatie werd op 06/06/1960 de volgende foto gemaakt. De locatie is de Joseph Vanhellemontstraat in Neerpede. Het lijncijfer zou in januari 1968 verdwijnen, tesamen met het traject tussen Anderlecht en Neerpede, dat de laatste 3 weken van haar bestaan nog bediend werd door een lijn 75: vermoedelijk het lijnnummer dat het kortst ooit voor een (Brusselse) tram gebruikt werd, aangezien het nooit eerder ervoor of erna benut is geweest!

http://i47.tinypic.com/5macr5.jpg

De tweede lijn 56 ontstond als opvolger van lijn 58 na de afschaffing van de tramdiensten naar Vilvoorde: die lijn reed vanaf 04/12/1993 op de restanten van het traject tussen Schaarbeek Station en Anderlecht (Erasmusziekenhuis).

De plezantste straatjes waren natuurlijk in Anderlecht zelf te vinden: ook daar is de tram ondertussen verdwenen ten gunste van de zware metro, maar op 30/03/1994 reed de tram nog vrolijk rond. De foto werd gemaakt in de Volhardingstraat.

http://i46.tinypic.com/33omh05.jpg

Minstens even interessant waren de tussendiensten naar de C.E.R.I.A.: de tram passeert er onder een mooie spoorwegbrug, waar bovendien om de paar minuten een trein overdendert. Het is me maar eenmaal krap gelukt om beide transportmiddelen tesamen op de foto te zetten, namelijk op 29/04/1994 nabij het tusseneindpunt C.E.R.I.A.

http://i48.tinypic.com/10nvoll.jpg

Dat tusseneindpunt had uiteraard tijdens de spitsuren heel goed te doen: 2 trams wachten hier hun vertrek af op 27/04/1994. 's Avonds stond de zon daar pal tegen en moest men hopen op wat bewolking op die plek...

http://i50.tinypic.com/25iqec2.jpg

Het normale eindpunt was het Erasmusziekenhuis in Anderlecht, waar de 7956 op 10/01/1999 gespot werd. Nu eindigt de metro daar...

http://i46.tinypic.com/35ktuvp.jpg

Een opname van het verdwenen traject (Bergensesteenweg) op dezelfde datum als hierboven:

http://i48.tinypic.com/29bzy4j.jpg

Op 12/01/1999 werd de lijn ingekort tot de halte "Sint-Niklaas": hier zien we een reguliere 56 wachtend op haar vertrek; op de achtergrond enkele pcc's er gelegenheid van een rondrit van het Brussels Trammuseum op 18/11/2001.

http://i46.tinypic.com/23jr97k.jpg

Na de indienststelling van de metro werd lijn 56 nogmaals ingekort tot de halte aan de Debussylaan. Hiervoor kreeg de tram wel nieuwe lijnfilms: hier staat pcc 7951 te wachten op haar vertrek aan haar eindpunt aan het Prinses Elisabethplein oftewel Schaarbeek Station op 06/03/2005.

http://i46.tinypic.com/2yvnj8o.jpg

De lijn zou nadien (toch nog) verle(n)gd worden naar de Marius Renardlaan, waar de tram op 26/04/2008 toekomt.

http://i45.tinypic.com/28velqq.jpg

Kort nadien nam lijn 81 de fakkel over naar Anderlecht en bleef er nog maar het stukje Schaarbeek Station - Noordstation over: de 7805 hier halverwege het traject aan het Liedtsplein op 30/07/2008.
De foto werd niet bewerkt: het nummer van de tram is inderdaad niet echt volledig meer en die auto links in beeld reed effectief met dergelijke nummerplaat rond!

http://i45.tinypic.com/2vir0c2.jpg

Natuurlijk hebben trams in de nieuwe kleuren ook dienst gedaan op lijn 56: hier komt de 7807 uit de Thomastunnel "piepen" op dezelfde 30/07/2008. 11 maanden later zou de lijn tijdelijk worden opgeheven, maar dat tijdelijk werd recentelijk in definitief omgezet.

http://i48.tinypic.com/24zdsw0.jpg

focus1965

Een heel leuke post, focus. En heel wat mooie foto's. De trams aan COOVI heb ik ook nog geweten (vanuit de trein naar Leuven, veel moest ik toen nog niet in Brussel zijn).

Beste tramliefhebbers,

Ik ben op zoek naar alle gegevens omtrent de (o.a. extra) tramlijnen van de NMVB en de MIVB die werden ingelegd tijdens de Wereldtentoonstelling 1958 aan het Heizelplateau. Mocht U over foto's of anekdotes beschikken dan had ik daar graag weet van, waarvoor dank!

En, wie weet, bestaan hierover ook filmpjes?

Alvast het allerbeste voor 2010 :grouphug: !

Boerentram

boerentram, ik heb hier nog ergens (maar waar...) de officiële plattegrond liggen van de Expo, waarop je ook info kan vinden over de trams van de NMVB en MIVB... Nog eens goed zoeken... of als je 't elders kunt vinden...

mvg
JJN

Af en toe komt er nog wel eens "iets" nieuws boven, maar na ruim 50 jaar zijn - in het "milieu" - de meeste opnames wel gekend.

De enige plaatsen waar men nog ongekende schatten kan vinden, zijn de heemkundige kringen die langs een al lang verdwenen tramlijn liggen: daar vindt men nog wel degelijk ongepubliceerde documenten - in de ruimste zin van het woord - terug.

Zelf bezit ik ook wel een representatief aantal foto's over die periode, maar 1. ze zijn uiteraard niet van mezelf (en dus hier en daar bijeen gekocht, op plaatsen die Boerentram ook kent en van fotografen die hij waarschijnlijk persoonlijk ook kent) en 2. ze zijn leuk, maar volgens mij wel bekend.

De gevraagde periode is net te lang geleden: zij die als tramliefhebber die periode op de gevoelige plaat hebben gezet, zijn in het beste geval op een leeftijd gekomen waar men maar moeilijk mee kan discuteren - insiders weten o.a. wel over wie ik het heb - maar in de meeste gevallen helaas overleden, zodat die collecties her en der verspreid zijn, voor zover ze nog bestaan.

Recent ben ik aan een 60-70-80er jaren negatieven verzameling geraakt; van die foto's post ik af en toe (hier) wat.

Voor Boerentram tenslotte: als je in NL connecties hebt: daar valt mogelijks nog wel iets te vinden, maar wacht er niet te lang mee. Als je lid bent van de NVBS: ga daar eens aankloppen - hebben ook een uitgebreid (internationaal) archief en ook enkele individuele fotografen zouden je nog heel misschien kunnen helpen: "mijn" bron is pas in 1963 in België beginnen fotograferen doch ik denk wel dat er nog een paar nog in leven zijnde tramliefhebbers die de expo in 1958 op foto gezet hebben.

Zo nodig - contacteer me via pm - kan ik in NL wel horen: de meesten zijn me wel bekend, maar nogmaals: wacht niet te lang. De gezondheidstoestand van sommige gekende tramliefhebbers uit die periode kan er plots heel snel op achteruit gaan en helaas: dit jaar weer een (bekend) voorbeeld hiervan tegengekomen, wat eens zo pijnlijk is als je die een jaar niet meer gezien hebt.

Over de exploitatie tijdens de expo werden er al verschillende artikels geschreven: de uitdaging is natuurlijk met nieuwe gegevens en documenten af te komen en laten we hopen dat dit lukt!

focus1965

Een vorige keer kwam lijn 56, als opvolger van de 58, even aan bod. Over de expo van 1958 heb ik enige tijd geleden bij de nummerloze tramlijnen wat foto's gepost: dus nu maar wat over lijn 58 en meer specifiek de tak naar Vilvoorde: de rest van die lijn liep grotendeels gemeenschappelijk met andere tramlijnen en zal wel andere keren aan bod komen.
Dat Vilvoorde ooit een stadstrambediening kreeg uit Brussel, is puur toeval: het had even goed een N.M.V.B. verbinding kunnen zijn, want beide maatschappijen beconcureerden mekaar en haastten zich toen om als eerste om de nodige vergunning aan te vragen: soms won de ene maatschappij, soms de andere en hier was het dus de M.I.V.B.

Vilvoorde zag pas in 1908 de tram verschijnen als lijn 53; een 2de lijn - de 58 - werd in 1914 in dienst gesteld terwijl tussen de 2 wereldoorlogen ook nog een "S" versterkingslijn reed.

De oudste foto uit mijn collectie is weliswaar ongedateerd, maar toont nog het oude concept van de Vilvoordelaan, toen elk rijgedeelte als aparte straat beschouwd werd en de tram rechts reed, maar volgens ons huidig stelsel links.
Ongewoon was dit niet: tot de dag van vandaag zijn er brede straten waarvan elke gevelzijde een afzonderlijke naam dragen, cfr. Boudewijnlaan / Antwerpselaan...
Een datum heb ik niet, maar de nummer van de tram is wel zichtbaar: het was de 3851.

http://i48.tinypic.com/22ny4p.jpg

Vilvoorde eindpunt (Grote Markt) met de 1304 + 949 op 05/05/1960:

http://i46.tinypic.com/23hsn4w.jpg

2 kamers met bad - de reeks 4000 dus - hebben ook naar Vilvoorde gereden: her de 4007 op 20/09/1976 langs het typisch industrieel landschap langs de weg tussen Schaarbeek en Vilvoorde. De meeste industrie is nu - net als de tram - verdwenen, zonder dat er veel in de plaats kwam.
Onder de tramhalte is er een M.I.V.B. "verkeersbord" aangebracht dat zowel de auto- als de trambestuurders op de mogelijke gevaren wijst.

http://i48.tinypic.com/mkal3r.jpg

Een apart verhaal vormt de M.S.T.B. (museumstoomtrein der twee bruggen): zij hebben vanaf 1981 toeristische ritten georganiseerd op het private C.F.I. (chemin de fer industriels) net dat daar aanwezig was. Of de toeristen massaal naar dit weinig attractief gebied kwamen laat ik even in het midden, maar na 10 jaar werd begonnen met de ontbinding van de vereniging en enkele jaren later was het definitief afgelopen met deze vereniging en de stoomtreinen daar. Het merendeel van het toen ingezet materieel bevindt zich nu in Maldegem.
Bijzonder was de kruising tussen de M.I.V.B. sporen en de C.F.I. sporen aan de Schaarbeeklei: hiervan bestaat een keurige postkaart, uitgegeven door de M.S.T.B. zelf - een collectorsitem dus - en waar een goederentrein, getrokken door stoomloc 1627 de 7063 van de M.I.V.B. ontmoet. De opname werd tijdens de zomer van het eerste exploitatiejaar gemaakt.

http://i46.tinypic.com/25ev09d.jpg

10 jaar later - 5 april 1991 - waren het 2 andere voertuigen die mekaar ontmoetten op dezelfde plek: een gelede gemoderniseerde P.C.C. (7735 ex 7535) en de 4620, die op die dag haar allerlaatste rit beleefde: 's anderendaags zou deze trein definitief richting Maldegem verhuizen.

http://i47.tinypic.com/egs56u.jpg

Om het hoofdstuk M.S.T.B. af te sluiten: een sfeeropname van een gewone rijdag, gemaakt onder het viaduct van Vilvoorde.

http://i47.tinypic.com/o7k48z.jpg

Terug naar lijn 58 en Vilvoorde: de trams werden er blijkbaar altijd maar groter op, getuige de inzet van de 7947 die hier op 17/05/1992 langs de kerk van Vilvoorde passeert. Toen was er nog geen vuiltje aan de lucht...

http://i48.tinypic.com/34edufo.jpg

Een stukje van het Vilvoords' winkelcentrum is zelfs autovrij en hier reed de tram dus - zoals de Veldstraat in Gent nu - door voetgangersgebied. Een hoop straatmeubilair en andere hindernissen werden aangebracht om voetgangers te leren uitkijken voor ze de tramsporen overstaken. De foto werd op 21/11/1992 gemaakt.

http://i49.tinypic.com/2q3ofux.jpg

De mot zat er echter in: de kerk werd als bouwvallig beschreven en het werd gevaarlijk geacht om zich daar nog in de buurt te begeven: 2 dagen later zou de tram er ook definitief verdwijnen. Echt gevaarlijk zag het er allemaal niet uit, getuige de vele auto's die daar geparkeerd staan en de tram die er *toen* nog mocht passeren. De kerk staat er nog en is dus niet ingestort.

http://i49.tinypic.com/1zbudtx.jpg

Op 22/11/1992 hield de M.S.V.B. - het trammuseum van Brussel - nog in extremis een afscheidsrit richting Vilvoorde centrum. Zoals bij die vereniging gebruikelijk, werden er historisch correcte composities ingezet met juiste lijnnummers... en onderweg wat leuke paralels georganiseerd, zoals hier langs de Renaultfabrieken:

http://i49.tinypic.com/35ch16o.jpg

Ook het eindpunt aan de Grote Markt werd uiteraard nog eenmaal aangedaan - in feite 2 maal, want ze hebben een rondje langs de kerk gedaan en teruggekomen om de paralels nog allemaal eens over te doen!
Hier wordt de andere Vilvoordse lijn, de 53 - verdwenen sinds 1960 - uitgebeeld.

http://i49.tinypic.com/2yto8yx.jpg

Nadien - vanaf 23/11/1992 dus - kreeg de tram een kopeindpunt aan het begin van de Schaarbeeklei: weinig attractief voor de reizigers, maar dat was het dus geworden. Op 01/08/1993 staat de 7960 aan het nieuw eindpunt te wachten op haar vertrek. De kerk is noch ingestort, noch gerestaureerd...

http://i48.tinypic.com/259e3ah.jpg

Vilvoorde noch Vlaanderen toonde enig interesse in de tramlijn: zeker toen onderhoud en renovatie van de sporen zich aandienden, vonden beide partijen dat het hun taak niet was om die sporen te bekostigen, waarna de M.I.V.B. de tram richting Vilvoorde definitief opdoekte op 04/12/1993.

Hieronder een laatste opname, gemaakt op 25/08/1993, op ongeveer dezelfde plaats waar de eerste foto gemaakt werd. De tram reed richting Brussel en zou enkele maanden later nooit meer weerkeren.

http://i46.tinypic.com/2nw3kev.jpg

focus1965

:ohno: Toch jammer dat die lijn opgedoekt werd, en dat nog geen 20 jaar geleden...Het zou nu een uitstekend onderdeel van het GEN kunnen vormen...

Vilvoorde noch Vlaanderen toonde enig interesse in de tramlijn: zeker toen onderhoud en renovatie van de sporen zich aandienden, vonden beide partijen dat het hun taak niet was om die sporen te bekostigen, waarna de M.I.V.B. de tram richting Vilvoorde definitief opdoekte op 04/12/1993.focus1965

Beste Focus1965,

Ja, inderdaad de allerlaatste '58' in Vilvoorde was de PCC 7956 (nu vooral ingezet als lijn 19 door de stelplaats Molenbeek). Ik mocht getuige zijn van de 'laatste' rit in 1993, samen met nog heel wat sympathisanten.

Om deze 'die hard fans' nog wat te teasen, kreeg je er nog een MIVB-controle bovenop voor het gedeelte Teichmann-Vilvoorde :ohno: :ohno: !!! Verschillende mensen moesten dan nog een boete betalen, een echte schande!
Ter memorie: voor het gedeelte Teichmann-Vilvoorde (en terug) moest je bijkomend betalen of een aparte "kaart" kopen (ik herinner me zoiets in een groene kleur...).

De destijds liberale burgemeester van Vilvoorde (met een franstalige familienaam: Bourgeois?) wou inderdaad dat de tram niet meer reed omdat er anders 'Brusselse' toestanden zouden ontstaan...inwijking, Franstaligen, meer geweld, enz enz...

Alsof ze niet per trein konden sporen, pfffff...:bash:

Die Brusselse toestanden zijn er sowieso gekomen, de kerk staat er nog altijd (de tram liet de kerk trillen, alsof de vrachtwagens dat niet deden...).

Kortom, Vlaamse toestanden op hun best en zie nu, mooie rotondes in Vilvoorde voor de auto's maar een tram...neen, hoor, da's voor het 'lagere' volk :ohno:

Met vijf minuten politieke moed (muahaha, daar had die mens maar nooit mee moeten afkomen) en (in vergelijking met elders) minimale kosten kán een verbinding naar Vilvoorde opnieuw. Maar waar de MIVB destijds blijkbaar bij voorkeur met de serie 7900 naar Vilvoorde trok, is de vraag nu helaas een stuk kleiner, vrees ik... o.a. doordat alle industrie weg is.

mvg
JJN

@ Boerentram: hartelijk dank voor de anecdote!

Maar ik moet JayBeeke helaas bijtreden: de hele Schaarbeekse- en Vilvoordselei is nu verpauperd gebied geworden: ooit verzorgde de tramlijn het vervoer van de vele arbeiders die zowel uit Brussel als uit Vilvoorde kwamen, maar ik denk zelfs dat een belbus overbodig zou zijn voor dit soort vervoer.
Lijn 58 bestaat nu nog steeds, maar dan als bus en de Brusselse toestanden - laat iedereen maar voor zichzelf uitmaken wat dit betekent - zijn uiteraard ook tot Vilvoorde doorgedrongen, zij het zonder tram.

Technisch is het perfect mogelijk om binnen de kortste keren terug een tramlijn aan te leggen op het verdwenen traject. Overigens liggen er hier en daar nog stukken sporen: vooral in Vilvoorde Centrum zijn ze nog aanwezig...
Als er terug sporen zullen komen, dan zal dit wel een taak zijn van De Lijn: het Brussels Gewest heeft indertijd duidelijk laten begrijpen dat ze (politiek noch financieel) bevoegd zijn om in andere gewesten (lees: Vlaanderen) tramlijnen aan te leggen en te onderhouden. Uiteindelijk was dit ook de doodsteek geworden van lijn 58 en bijna van lijn 44: hier heb ik indertijd een verhitte discussie gevoerd met Hix, maar als Vlaanderen toen niet met geld over de brug was gekomen, dan reed er nu geen tram meer door het Zonienwoud... Voor Vilvoorde was het toen te laat, al moet ik objectief wel bekennen dat ik al ver in het oostblok moet gaan zoeken om dergelijk desolate route te vinden die nog door een tramlijn bediend wordt. De kans lijkt mij reëel dat die lijn vanzelf - zonder politiek gekrakeel - verdwenen zou zijn, zeker na de sluiting van Renault, want hoe snel die route ook was voor de Vilvoordenaars, uiteindelijk was de bezetting middelmatig en die 7900'en geraakten enkel in Brussel (vanaf Schaarbeek) goed gevuld. Denk eraan dat het eenrichtingsverkeer was geworden: vanuit Brussel was er geen enkele vervoersbehoefte meer richting Vilvoorde: noch onderweg, noch naar de stad zelf. En het aantal Vilvoordenaars dat in het centrum woont, is en blijft beperkt terwijl de vele anderen genoeg alternatieven hebben (vooral De Lijn maar ook de N.M.B.S.) om in Brussel te geraken.

focus1965

Bedankt om deze foto's te plaatsen focus! En net zoals Boerentram en Jaybeeke, vind ik de afschaffing van deze lijn een erg spijtige zaak. Maar ach, misschien komt ze ooit terug...

Mja, in Vilvoorde centrum liggen die sporen er nog wel, maar ze zijn dicht gegoten en dus onbruikbaar (minder risico voor fietsers om zo met hun wiel vast komen te zitten in een spoor). Nu lijkt het me niet onmogelijk om het asfalt (of wat er ook gebruikt is) terug uit te halen mocht het nodig zijn...

Maar zoals gezegd: ik denk ook niet dat er hier nood aan is.

Greetings,
Glodenox

Niet onmiddellijk, nee. Al blijf ik hopen op een heropstanding van zowel de tramlijn als de brownfields die de weggetrokken industrie heeft achtergelaten. In een gebied met zo'n dichte bevolking en hoge activiteitsgraad verbaast het me een beetje dat het er zolang zo desolaat kan blijven liggen.

Niet onmiddellijk, nee. Al blijf ik hopen op een heropstanding van zowel de tramlijn als de brownfields die de weggetrokken industrie heeft achtergelaten. In een gebied met zo'n dichte bevolking en hoge activiteitsgraad verbaast het me een beetje dat het er zolang zo desolaat kan blijven liggen.

Als over 10 jaar het hele gebied van Schaarbeek-Vorming ontwikkeld wordt, dan is er opnieuw potentieel voor deze tram.

MIVB staat voor Maatschappij voor intercommunaal vervoer Brussel maar voor wat staat NMVB?

Echt triest van die tramlijn! Echt typerend voor de mentaliteit in Vlaams-Brabant. Al hun bekrompen maatregelen ten spijt, is het enige resultaat dat de mobiliteit rond Brussel rampzalig is, terwijl de rand toch steeds verfranst.

Ik ken de regio daar niet goed, maar men plant daar toch de 'eerste' Vlaams-Brabantse tramlijn? En die gaat dan niet aansluiten op het Brusselse tramnet?

En Focus1965, bedankt voor al die schitterende oude foto's!

NMVB staat voor Nationale Maatschappij van Buurtspoorwegen. Die legde zoals de naam aangeeft goedkope spoorlijnen aan naar plaatsen die niet door het echte spoorwegennet werden aangedaan.

Op Wikipedia staat een mooi artikel (http://nl.wikipedia.org/wiki/Nationale_Maatschappij_van_Buurtspoorwegen) hieromtrent.

Ahja, gewoon de buurtspoorwegen dus. :)

De eerste nieuwe Vlaamsbrabantse tramlijn zou eerder Diegem/Zaventem/Luchthaven of Machelen gaan bedienen, dacht ik?

mvg
JJN

Een website met recent geplaatst foto- (eigenlijk dia-) materiaal van de NMVB, in kleur:

http://www.trammuseum.net/

5 rubrieken met SNCV Photos, klikken op "Link zur Slideshow". Een aantal recente foto's (van de kusttram en in Charleroi), een aantal museumfoto's (Thuin, Schepdaal, TTA...) én verspreid in de collectie een aantal foto's uit de jaren '50 tot '90, in het Brusselse (minstens één foto van Expo 58), aan de kust en in Henegouwen. Er staan ook een aantal foto's op die ik helemaal niet kan thuisbrengen...

mvg
JJN

^^

Ik heb die site ook bekeken: het zijn dergelijke sites die me weerhouden om zelf aan zoiets te beginnen.
Het is bijzonder moeilijk om een klassement te houden: de maker hield het op de nummers van de voertuigen. Voor de kusttram - 1 lijn, soms 2 lijnnummers maar niet consequent gebruikt - heb ik dit ook toegepast, al is er bij mij wel een subklassement naar tramtypes.

Het waanzinnige van die site is dat het een mix is van banale opnames en superieure, uitzonderlijke kleurenbeelden en dit alles zonder enig commentaar: aan de ene kant is er een beeld uit een trammuseum en de dia ernaast is dan een originele opname - en fantastisch bewaard - van meer dan 50 jaar oud?!

Afijn: omdat ik hier toch zit: gauw een paar beelden van 2 vergeten eindpunten uit Brussel. Uiteraard zijn er tientallen verdwenen, maar het zijn 2 bijzondere die ik hier selecteer: het eerste eindpunt dat al heel lang tot de geschiedenisboeken hoort, is het eindpunt van de paardenrenbaan in Bosvoorde: dit werd in 1932 opgebroken. Een mooie opname toont een 5 rijen trams, die samen met enkele "automobielen" wachten op de afloop van de paardenrennen.

http://i46.tinypic.com/es7034.jpg

Dan iets totaal anders: de expo van 1910. Die vond plaats in de wijde omgeving van de huidige Buyllaan en in tegenstelling tot de expo van 1935 en 1958 herinnert niets nog aan de wereldtentoonstelling van weleer. De toen kale omgeving werd na afloop van de wereldtentoonstelling van 1910 volgebouwd met nieuwe wijken en straten.
Van die wereldtentoonstelling bestaan er massaal veel postkaarten die - spotgoedkoop - overal te koop worden aangeboden. Die kaarten kunnen in 3 categorieen onderverdeeld worden: opnames bij de bouw van de expo (alzo waren er kaarten beschikbaar voor de eerste bezoekers!), opnames van tijdens de expo en tot slot van de brand van augustus 1910, toen een deel van die tentoonstelling in de vlammen opging.
Uiteraard gaat deze draad over spoor- en tramlijnen: weinig bekend is dat er een spoorverbinding bestond tussen de expo en het nog steeds bestaand station van Etterbeek. Die aansluiting, of lijn, diende zowel voor het aanvoeren van bouwmateriaal als voor de aanvoer van het tentoongesteld spoormateriaal.

1 postkaart heb ik toch gevonden met die spoorlijn, waar nog 2 wagons uitgebeeld staan. Die opname werd meer dan vermoedelijk nog voor de opening van de expositie gerealiseerd.

http://i46.tinypic.com/5khsi8.jpg


Op het expositieterrein was er een ringvormige tramlijn aangelegd die een aantal attracties met mekaar verbond: het ging om smalspoor (75 cm) en een niet-geëlectrificeerde lijn.
Recent is er ergens een lang artikel over verschenen, maar over de oorsprong en het lot van het materieel is er weinig geweten. Toch een leuke opname van die bijzondere lijn, die uiteraard al lang tot de geschiedenisboeken hoort!

http://i50.tinypic.com/5owjrm.jpg

De expo zelf was bereikbaar met verschillende tramlijnen en er werden ook verschillende tramstations gebouwd voor de gelegenheid. Veel opnames zijn me niet bekend, maar hier toch wel een leuke foto, waar in het midden links duidelijk het trameindpunt te zien is, met een wachtende lijn 34. Rechts is het smalspoortje van de expolijn goed te zien.

http://i45.tinypic.com/bhmyv9.jpg

focus1965

hey iedereen, ik ben hier nieuw, ik werk als dispatcher - verkeersleider Tram bij de MIVB (al 25 jaar MIVB) en vind dit dus allemaal zeer boeiend. Ik volg jullie op de voet :-)

Groetjes

Welkom!
Ik zal wel bij gelegenheid nog eens foto's posten: thema's genoeg, alleen véél te weinig tijd.

focus1965

Eventjes antwoorden op de mooie foto's van tram 58 (Focus)...de NMVB had destijds het plan opgevat om vanuit Het Voor (Vilvoorde) een tramlijn over Vilvoorde aan te leggen tot Haacht, maar dit initiatief kwam nooit tot stand.

Het Voor kreeg de eer als één der laatste gehuchten om een buurttramlijn te ontvangen, ik dacht in 1956, uiteraard ook omwille van de nakende Expo '58. Mooie foto's van NMVB fotograaf dhr Roels in ons archief!

Het Voor (Beauval voor de franstaligen) bezat reeds vroeger een treinverbinding! Voor de bevoorrading van Expo '35 kwam er een treinspoor vanuit Marly (Vilvoorde) langsheen +/- het huidige Militair Hospitaal naar de Heizel. Dit spoor werd nadien opgebroken en vormt nu de bekende Sint-Annalaan! Ook hiervan ergens een foto van een ongeval tussen een stoomlocomotief NMBS en een NMVB tram (kruising Sint-Annalaan/Sint Amandsstraat waarbij de tram op zijn zij lag...!

Tenslotte nog deze anekdote: De Lijn plant opnieuw een tramlijn van Heizel naar Zaventem en Haacht grotendeels gebaseerd op die oude plannen...l'histoire se répète :ohno:

Boerentram, bedankt voor de info. Waar gebeurde de aftakking naar het Voor van de hoofdlijn Grimbergen-Brussel? En wat was het traject op het huidige stratenplan? Was dat het huidige Bergmansbeekwegje?

bedankt,
mvg
JJN

^^

juist!

Zal dus het volgend thema worden bij het volgend rondje scannen...

focus1965

Vandaag nog een leuk weetje gelezen op een ander forum. Aan de oude NMVB-stelplaats Ukkel-Diesdelle (Vivier d'Oie) liggen nog steeds de garagesporen naar de hal toe. Op deze luchtfoto (http://www.bing.com/maps/?v=2&cp=sfz27bhby1k0&scene=21024197&lvl=2&sty=b&where1=Vivier%20d%27Oie%2C%20Belgium) zie je 't.

mvg,
JJN

^^

Toevallig recent een goede foto van die stelplaats afgedrukt en geïndexeerd: die lag dus aan de Waterloosesteenweg en de foto werd op 07/12/1968 gemaakt.

http://i40.tinypic.com/b9fvav.jpg

focus1965

Wat een toeval! :lol: Ik heb vandaag een omwegje gemaakt... Zo ziet het er nu uit - de hall is een meubelzaak geworden, het gebouw links bestaat ook nog steeds. Dit zijn mogelijk de allerlaatste 'sporen' van de NMVB in het Brusselse. Excuses voor de niet zo geweldige foto, een overzichtsfoto van de hele stelplaats heb ik helaas niet. Dat zou ook moeilijk geweest zijn, want een groen metalen hek ontsierde de ingang nogal hard.

http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/90/NMVB_SNCV_Stelplaats_Diesdelle_Depot_Vivier_dOie.JPG/800px-NMVB_SNCV_Stelplaats_Diesdelle_Depot_Vivier_dOie.JPG

mvg!
JJN

Goeiedag,

Ik ben stagair-onderzoeker aan het Louis Paul Boon-documentatiecentrum, dat het Verzameld Werk van Louis Paul Boon editeert (uitgegeven door De Arbeiderspers). Eén van de volgende delen zal 'Reservaat' zijn, waarin
de 5 gelijknamige eenmanstijdschriftjes die Boon in de jaren vijftig uitgaf, worden gebundeld. In het eerste exemplaar staat de reportage 'Brussel een oerwoud', dat hij in 1946 al - zij het in een iets andere versie - in de communistische krant 'De Roode Vaan' publiceerde, rond 1946. Hij heeft het daarin vaak over het Brusselse straatbeeld waarin regelmatig de tram opdoemt (en bij uitbreiding trein). Ik probeer foto's te vinden van rond die tijd. Als er personen zijn die daarover beschikken, mogen ze mij steeds contacteren op peter.kauwenberghs@student.ua.ac.be. Personen die hulp verlenen aan het onderzoek ontvangen het betreffende deel en zullen in het werk als bron vermeld worden op de gewenste manier.

Bedankt, ik neem alvast een kijkje op dit interessante forum!

Peter

"Chef, de fleche is af" is heden ten dage nog steeds een gekende uitdrukking: dit was een van de calamiteiten uit het verleden. Uiteraard zijn er veel ernstigere geweest in de loop der tijden, soms waarbij derden (o.a. automobilisten) betrokken waren en die onder de noemer "ongevallen" kunnen gecatalogeerd worden, maar ook soms totaal andere zaken, van ontsporingen tot brandstichtingen, bombardementen en... een afgebroken panto.

Met het aantal opnames uit de loop der jaren, kan ik perfect een heel boek vullen. Het is dan ook maar een selectie, min of meer chronologisch, van een aantal soms bizare of spectaculaire "calamiteiten".

De oudste foto's zijn (uiteraard) reproducties, maar beter dit dan niets: de eerste foto toont een lijn 34 aan de hoek van het Koningsplein en de Hofberg in de 30er jaren (vermoed ik): een ontsporing is niet abnormaal (...), maar let even op de plaats van de sporen: de tram staat 1 1/2 meter paralel met de sporen? Hoe de wattman daar in geslaagd is, zal vermoedelijk een goed bewaard geheim blijven...

http://i41.tinypic.com/67lkba.jpg

Het volgend ongeval, eveneens vermoedelijk uit de 30'er jaren, is nog merkwaardiger. Wat daar allemaal aan de Hallepoortlaan gebeurd is, heb ik niet achterhaald, maar een ambulance staat er wel op de voorgrond: hier waren er helaas dus wel gekwetsten te betreuren.

http://i39.tinypic.com/20f96qd.jpg

WO II heeft uiteraard veel schade toegebracht aan het trambedrijf: niet zozeer door de oorlogshandelingen zelf, maar door de volstrekte duisternis die sinds 1939 van kracht was: het aantal ongevallen met andere trams en andere weggebruikers (vanaf 1940 de bezetter) zijn ontelbaar.
Gedurende meer dan die 3 jaar zijn AL die ongevallen keurig bijgehouden en werd de schade ook gefotografeerd, in de hoop waarschijnlijk ergens die schade te kunnen recupereren...

http://i44.tinypic.com/akuyx5.jpg

In de 50er jaren hernam het leven terug haar gewone gangetje en werd een hinderende auto (dubbel geparkeerd?) met vereende krachten weggeduwd door het personeel van de tram. Rare jongens trouwens, want ik denk echt niet dat dit de meest logsiche manier is om die auto daar weg te krijgen...

http://i42.tinypic.com/dra1hj.jpg

Een bus heeft voorrang op het overige verkeer als hij de halte verlaat, maar in Brussel waren er enkele nogal onhandig gelegen halteplaatsen, waar niet veel nodig was opdat het mis zou kunnen lopen: we bevinden ons in de Delvauxstraat, nabij de beurs en de opname dateert van 19/12/1964.

http://i42.tinypic.com/xgdrmd.jpg

Een defecte tram wordt doorgaans afgesleept of weggeduwd: in juni 1968 heeft men hem gewoon naast de sporen van de Grondwettunnel geparkeerd. Hoe, wat, waarom? Een raadsel voor mij. Helaas is het negatief onherstelbaar beschadigd en de afdruk dus ook. (ja: ik heb ook photoshop).

http://i43.tinypic.com/alt6qe.jpg

De boerenbetoging van 23/03/1971 deed 2 trams sneuvelen: pcc 7124 en werkwagen 34 werden door landbouwers in brand gestoken.
Hier zien we deze laatste tram aan de Ninoofsepoort.

http://i43.tinypic.com/ip8mz9.jpg

Het meest spectaculair ongeval vond op 19/07/1971 plaats: pcc 7021 kwam aan de Prinses Elisabethlaan (richting Schaarbeek station) compleet op zijn zij te liggen.

http://i40.tinypic.com/15ottad.jpg

Met de fonkelnieuwe en pas afgeleverde 7809 wou men een testrit organiseren langs de Tervurenlaan: bij het buitenrijden van de stelplaats vloog de pantograaf - duidelijk niet of slecht vastgemaakt - van de tram. Zo ziet een ongebruikte pantograaf en een fonkelnieuwe tram er dus uit...

http://i41.tinypic.com/256d5ko.jpg

Ook de 7529 beëindigde zijn carriere (heel) voortijdig door een brand: hier staan de restanten afgesteld in september 1974.

http://i44.tinypic.com/2qdvcrt.jpg

Nieuwe trams brachten niet veel geluk blijkbaar: ook de 7922 is kort na zijn indienst stelling in februari 1978 betrokken geraakt in een zwaar ongeval.

http://i44.tinypic.com/2j0gjnr.jpg

In oktober 1978 werd er voor de werkplaats Antwerpsesteenweg gerangeerd met een heropgebouwde bak voor voormelde tram:

http://i42.tinypic.com/axflz5.jpg

Eerder een rariteit dan een calamiteit: een geparkeerde wagen in het premetrostation Luxemburg in februari 1979:

http://i40.tinypic.com/153pimf.jpg

Een voorjaarsstorm in maart 1981 langs de Tervurenlaan:

http://i39.tinypic.com/famzag.jpg

Een ongeval met een brouwer - daar ben ik nu eens zeker van - op 23/10/1985:

http://i42.tinypic.com/246qo82.jpg

Op 30/01/2008 dacht een niet bepaald snuggere automobilist een nieuwe binnenweg ontdekt te hebben in de Delleurlaan, maar die vlieger ging niet op: hij reed zich vast in het (verse) grind.

http://i39.tinypic.com/zujz0y.jpg

Wat weinigen weten, is dat S.T.I.B. in feite staat voor "Snel Takelen In Brussel": sleepkabel aan de tram, de bestuurder "depanneur" naar de andere bestuurderspost en de hinderende auto werd meteen weggesleept. Hoeveel de rekening bedroeg, weet ik niet, maar het zullen dure meters geweest zijn.

http://i43.tinypic.com/nxuvcw.jpg

focus1965

Eerder een rariteit dan een calamiteit: een geparkeerde wagen in het premetrostation Luxemburg in februari 1979:



Er was ook nog dat geval in Zwarte vijvers nog niet zo lang geleden!

Zeer leuke reeks focus, Bedankt!

Hoeft het nog gezegd? Alweer een leuke en leerrijke reeks van Focus!
Er was ook nog dat geval in Zwarte vijvers nog niet zo lang geleden!

Inderdaad:

http://www.brusselnieuws.be/artikels/stadsnieuws/auto-rijdt-metrostation-zwarte-vijvers-binnen/images/linkproxy.2008-03-27.5979776681?isImage=1

dinsdag 16 januari 2007

Auto rijdt metrostation Zwarte Vijvers binnen

Sint-Jans-Molenbeek - De voorbije nacht zijn twee mannen met een auto het metrostation Zwarte Vijvers binnengereden. Ze reden de centrale trap tussen de twee roltrappen af, een trap die nauwelijks breder is dan de wagen zelf.

"Vannacht is er omstreeks 3 uur een wagen aan de straatkrant over de trap en door het rolluik van het metrostation gereden. In de lokettenzaal heeft hij een klein rodeotoertje gemaakt om vervolgens de vaste trap richting perron te nemen. Daar is hij uiteindelijk vast blijven steken," zegt Ann Van Hamme van de vervoersmaatschappij MIVB.

De twee daders sloegen vervolgens te voet op de vlucht. Enkele metropassagiers konden hen vaag beschrijven en de camera's in het metrostation registreerden de feiten. De auto van de daders had valse nummerplaten.

Vanmorgen ging het metrostation gewoon open. Het metroverkeer verloopt dan ook normaal. Vannacht rond één uur zul de wagen worden weggesleept langs de sporen. De MIVB zal ook klacht indienen tegen de daders
brusselnieuws

Interessante, mooie reeks, Focus!

Fantastische foto's alweer, ik kan niet wachten tot de volgende reeks :) Bedankt!

mvg
JJN

Bedankt voor de complimenten !

Hierna de kleinst mogelijke reeks: 1 foto, want meer bezit ik niet van de gelegenheidslijn Ex die tijdens de expo van 1958 tussen het Zuidstation en de expositieterreinen aan de Heizel reed. De foto dateert van 27/04/1958.

http://i43.tinypic.com/345j5oj.jpg

focus1965

Een mooie type-N... Het MSVB in Brussel bezit een type N in "Expo-uitvoering", de 10485.

mvg!
JJN

Een mooie type-N... Het MSVB in Brussel bezit een type N in "Expo-uitvoering", de 10485.

mvg!
JJN

Inderdaad, en de ALLERLAATSTE NMVB-tram die in Brussel heeft gereden, namelijk op 31/7/1978, en dit op de lijn van het Rogierplein naar Wemmel, is het N-type 10480. Deze is nu mooi gerestaureerd en staat nu tentoon in het Centre de Découverte te Thuin, bij AsVi.

Beste vrienden,

Hierna vind je de link met de evenementen georganiseerd naar aanleiding van 175 jaar Spoorwegen.

http://www.b-rail.be/corp-r/N/history/175jaar/

(bekijk ook eens de heel speciale rit op 12/06 naar het feest van 125 jaar Kusttram/NMVB...)

Men zegge het verder!

Om toch nog helemaal on topic te blijven: ik ga proberen om die zondag 13 juni (125 jaar Kusttram) een ritje mee te pikken met de ex-Brabantse type-SE.

mvg,
JJN

Beste tramvrienden,

Even het heuglijk feit vertellen dat er een studie wordt gemaakt om een tram als monument te plaatsen aan de stelplaats van Grimbergen.

Uiteraard nog in een aanvangsfase, het betreft de SE 9104 (ex-10023) dat als 'gedenkteken' zou fungeren voor destijds één van de meest rendabele NMVB-tramlijnen én als laatste buurttramlijn verdween in het Brusselse.

Niet rijvaardig, wel gerestaureerd, met mogelijkheid tot bezoek én als conferentieruimte met o.a. TV schermen waarbij het verleden van tram G, S e.d. zou worden geprojecteerd...

Wat vinden jullie hiervan?

De tram zou uiteraard worden beschermd tegen vandalisme en een luifel krijgen tegen het mooie klimaat in ons landje :rock:

^^

Trams als denkmaal zijn nooit een lang leven gegund: enerzijds zal geen enkele instantie zich verantwoord voelen om dat monument te onderhouden (lees: geen enkele instantie krijgt daar de middelen toe) terwijl anderzijds dergelijke trams heel snel prooi worden van vandalen. De weersomstandigheden zorgen voor een langzame, maar zekere aftakeling. De meeste van die monumenten zien er na enkele jaren niet meer uit en verdwijnen in alle stilte.

Daar heeft men dus in Grimbergen duidelijk aan gedacht en dat is positief.
Het project "klas/vergaderlokaal ex tram" heb ik hier en daar ook nog gezien: het kan allemaal dus.
Maar die luifel en beveiligde opstelling - andere mogelijkheden zijn er niet - maakt dat er toch een deel van het historisch aspect zal verdwijnen, maar nogmaals: ik zie ook geen andere mogelijkheden als men dit toch in Grimbergen wil realiseren.

Natuurlijk weet ik ook dat dit de uitvalsbasis is van Pro-Tram en dat dit een kers op de taart is na + 30 jaar lobbywerk...

Meer voor de hand liggend is natuurlijk Schepdaal, want daar kan je wel hobbyisten en (eendags)toeristen bereiken, wat binnen de stelplaats van Grimbergen enkel tot de utopische droomwereld hoort.

Een gedenkteken is er voor iedereen, maar om praktische reden - reeds aangehaald - zal dit gedenkteken sowieso moeilijk zichtbaar / bereikbaar zijn.

Persoonlijk zit ik dus met een dubbel gevoel: Pro-Tram heeft eindelijk iets concreets kunnen bereiken en geduld (en vooral het bijhouden van die trams) wordt eindelijk beloond, maar anderzijds is het net niet dat wat ik verwacht dat er met een (nu) historische tram moet gebeuren. Maar het is beter dan niets en blijft natuurlijk een gok.

focus1965

Beste Focus (en anderen),

Dankjewel voor het eerlijke antwoord.
Uiteraard heb je (deels) gelijk maar soms moet je nu eenmaal compromissen zoeken.

Brussel en het hinterland (Vlaanderen/Wallonië) is vandaag niet meer bereid, deels door de politieke ingeslagen weg, om nog buurttrams toe te laten en/of in te zetten.

Uiteraard kan je hierover pagina's vol schrijven maar - zoals je zelf aangeeft - na zovele jaren 'lobby'werk kan je alleen maar concluderen dat er telkens in vakjes wordt gewerkt....tot hier, en niet verder!

Zo pleiten we reeds jaren om de Buurttunnel onder de Heizel richting Londerzeel weer te openen en de oude autostradebedding richting Meise, die er nu ongebruikt bijligt, te herinitialiseren als trambedding. Niet alleen voor de omwonenden maar tevens de 'pendelaar'. Deze bedding komt o.a. voorbij de Brusselse Ring (nabij Douwe Egberts) waar een (snel)tramlijn de gebruiker heel snel richting Brussel kan vervoeren (<20 min!). De huidige eindhalte 'Esplanade' (MIVB tramlijn 3) is echter een Berlijnse Muur...tot hier, en niet verder!

Maar goed, we wijken af...een monument moet inderdaad niet steeds als een 'stille' getuige fungeren. Niet alleen roept het bij de oudere generaties herinneringen op maar je kan dit monument evengoed laten functioneren als vergaderruimte/werkruimte/studie lokaal/didactische ruimte. Er is zoveel mogelijk mits de juiste financiële middelen en vooral een goed beheer en dito publiciteit. Toegankelijkheid is een troef en dit voor een historisch maar ook toekomstgericht openbaar vervoermiddel!

Verleden en toekomst combineren met een bepaalde educatieve waarde...is dit niet de droom van elke vereniging die zich inzet ?

Groeten vanuit een 'tramloos' Grimbergen

Boerentram

Een mooi initiatief, al hoop ik met jullie dat hij inderdaad niet de zelfde weg op gaat als de langzaam aftakelende ART 96 in Koekelare of de (in veel ergere staat verkerende) S 10093 in Charleroi, al worden die weliswaar niet meer actief gebruikt. Gaat ProTram overigens alle onderdelen stockeren die moeten verwijderd worden voor dit project?

Tot slot hebben achtereenvolgens (vooral) de NMVB, De Lijn en META de kans laten schieten om Schepdaal verbonden te laten/te verbinden met een kort stukje museumspoor, ook al was de N8 nu niet meteen het mooiste traject. Daarmee zou de site in Schepdaal heel wat meer aantrekkingskracht gehad hebben. Jammer maar helaas, 35-40 jaar geleden dacht men er blijkbaar anders over. Idem voor het Westvlaamse project Nieuwpoort-Diksmuide, dat blijkbaar ook een stille dood is gestorven.

mvg,
JJN

Ooit werd er door X38 een vraag gesteld over de Buurtspoorwegtunnel; recentelijk werd er nog over de zijtak naar Het Voor geschreven en de melding van Boerentram maakt dat er redenen genoeg zijn om lijn G (en S) even te belichten met wat illustraties.

Over de tram(s) in Grimbergen is er een in 2003 een keurig boek verschenen: Boerentram zal wellicht aan geïnteresseerden kunnen vertellen waar en hoe dit boek al dan niet nog verkrijgbaar is.

Lijn G was de stamlijn tussen Brussel Noord en Grimbergen, lijn S de zijtak naar "het Voor" in Vilvoorde (via Strombeek). In de 70'er jaren werd die zijtak lijn G/ hernoemd, doch bleef de lijn in dienst tot de algehele opheffing van het Brussels Buurtspoorweg net op 31/07/1978.

Dit maakt dat er van deze laatste relikwie en mager overblijfsel van het Brabants Buurtspoorwegennet toch nog veel foto's zijn en zelfs kleurenfoto's ter beschikking zijn.

Ik begin met lijn S en de eerste foto is er eentje van 31/03/1959: het toont een standaard motorwagen met kopbord langs de Emile Bockstaellaan: zoals gebruikelijk in Brussel, is veel van de bebouwing nu nog te herkennen.

http://i44.tinypic.com/261ynbl.jpg

In augustus 1968 waren er nog standaard trams op deze lijn te zien, al hadden de resterende exemplaren wel allemaal een lijnfilm. De foto werd gemaakt aan het einde van de Jubelfeestlaan, waar paralelle sporen voor de stadstrams lagen, die dus nog steeds gebruikt worden door lijn 51.

http://i40.tinypic.com/dr4kza.jpg

Op 26/05/1970 passeerde de 9977 op lijn S aan het St. Lambertusplein in Laken en gaat zodadelijk de Heizeltunnel inrijden. Bemerk de grootte van het wachthuisje en de enorme luifel! 40 jaar later hebben de reizigers weliswaar daar comfortabelere trams - lijn 19 en 23 - maar de wachtaccomodatie is er niet echt op vooruit gegaan...

http://i41.tinypic.com/2dlt744.jpg

Naadloos ga ik over op lijn G: zelfde datum, zelfde locatie maar ander fotostandpunt. Toen was er een keerlus aanwezig, die vooral tijdens rondritten werd gebruikt, want naar het Stadion reden de trams langsheen het traject van lijn (B)W (Wemmel): daar heb ik ook ooit foto's over gepost.
Maar binnen het keerlusje stond wat dienstmaterieel te verkommeren.

http://i44.tinypic.com/dceefb.jpg

Omdat kleurenfoto's zeldzaam blijven, toch nog deze leuke foto langs de Bolwerklaan, vlak voor de tram de lus Brussel Noord opreed: die omgeving heeft wel degelijk een metamorfose ondergaan. De foto dateert van 16/06/1970.

http://i43.tinypic.com/u0mx4.jpg

Op het Rogierplein staat de opvolger van lijn S naast een stadstram van lijn 81 in februari 1973: de lijn naar "het Voor" zou dus als lijn G\ door het leven gaan.

http://i40.tinypic.com/2ztauyc.jpg

De andere kant van de lijn was natuurlijk Grimbergen: hier de 10024 aan zijn eindpunt op 23/02/1974. Zou daar de 9104 komen te staan?

http://i44.tinypic.com/3587uck.jpg

Ook de loodsen zijn nu nog steeds aanwezig en worden gebruikt door bussen van De Lijn. De sporen zijn uiteraard reeds lang geleden verdwenen. (spijtig voor het project van Boerentram!). De foto werd ook op 23/02/1974 gemaakt.

http://i44.tinypic.com/wtbsbq.jpg

Toch een foto van de 10023 (oorspronkelijke nummer) gevonden: dit is dus de tram waar het in Boerentram's posting over gaat. In augustus 1974 voerde hij een dienst uit op de lijn naar het Voor en werd aan de Bolwerklaan gespot.

http://i42.tinypic.com/2lnzpc8.jpg

Het eindpunt Streekbaan in "het Voor" in januari 1975, waar de 9753 gespot werd. De tram heeft lijn G voorgedraaid; meer dan vermoedelijk vertrok de tram nadat hij in Brussel was toegekomen dan naar Grimbergen.
Links staat al een bus met hetzelfde lijnnummer: bussen op tramlijnen betekende steeds onherroepelijk het einde en daar is het dus ook niet anders geweest.

http://i44.tinypic.com/11qmecj.jpg

Een schitterend beeld hoe het personeel er toen uitzag: brugpensioen op 58 kenden ze toen (12/07/1975) duidelijk niet, maar keurige uniform daarentegen wel! De tram was de 10446.

http://i43.tinypic.com/2ptw7xc.jpg

Exact dezelfde tram als hierboven, maar ditmaal op lijn G\, komende uit de Bergmansbeekweg (en dus het Voor) en klaar om Strombeek binnen te rijden. De opname dateert van augustus 1975. Zeker die laatste jaren zijn er veel foto's van deze lijnen gemaakt.

http://i41.tinypic.com/fcm9sz.jpg

Ook postkaarten zijn er over dit onderwerp te vinden: deze werd in Grimbergen gerealiseerd en benadert de perfectie: 2 trams en daartussen perfect gecentreerd een autobus. En natuurlijk vervolledigen een café en frituur het beeld!

http://i43.tinypic.com/2lk5lxc.jpg

De 10023 werd dus 9104 en verzekert in mei 1977 met 2 bijwagens een dienst op lijn G langs de Jubelfeestlaan. De sporen van de stadstram liggen dus aan de andere kant van de bomenrij.

http://i39.tinypic.com/10xt3md.jpg

Aan het St. Amandsplein in Strombeek was het toch allemaal vrij krap en vooral onveilig: wie richting Cultureel Centrum of Gemeentehuis reed, kon wel eens frontaal op een tram botsen: dergelijke situaties zijn ook in Henegouwen blijven bestaan tot de finale afschaffing van de streeklijnen in 1986.
De foto, met de 9098, werd in juni 1977 gemaakt.

http://i42.tinypic.com/21addlg.jpg

Kort voor de opheffing werd deze opname van de 9102 nog gemaakt: we bevinden ons aan "De Wand" en exact daar eindigt nu stadstramlijn 19.

http://i44.tinypic.com/x6m0js.jpg

Dit was het dan weer: de volgende lading foto's zal weer even op zich laten wachten.

focus1965

(verwijderd)

Erg interessant! Mooi, bedankt!

Bedankt Focus, voor je lange en prachtige foto reeks met uitleg.

Hoe komt het eigenlijk dat er in Wallonïe zo veel meer historisch spoor is gebleven en tot op de dag van vandaag wordt benut? In Vlaanderen blijft er niets over van het toemalig netwerk. Zijn de Walen gewoon beter in het zien van toeristische opportuniteiten? Hebben ze daar gewoonweg meer plaats? Of zijn hun politici net iets minder achterlijk? Of hebben hun tramvereningen gewoon beter lobbywerk geleverd?

Highlandcattle,

Je vraag tot behoud past niet 100 % in dit topic, maar ik zal die summier trachten te beantwoorden.

Het bewaren van trams in de 60er jaren was helemaal geen sinecure: in feite was er enkel Schepdaal, dat toen nog aangesloten was op het Buurtspoorwegnet en waar ook alle mogelijke stadstrams (behalve Brussel) gebracht zijn. Sommigen zijn nu nog in de verschillende musea te bewonderen, anderen zijn helaas gesloopt: een fotoreoportage hierover wil ik ook wel eens ooit ineensteken.

In feite overdrijf je lichtelijk, want in Wallonië zijn er welgeteld 2 museumlijnen: die van de TTA, de oudste en die in Thuin. De eerste lijn is een diesellijn: daar moet enkel de bedding en de sporen onderhouden worden, in het tweede geval ook nog de bovenleiding. Beide bedrijven slagen daar maar met de grootste moeite in en zonder hulp van de lokale overheid zou het al lang over and out geweest zijn. Behoud blijft iniatief van enkelingen en die bevonden zich toen toevallig in Wallonië. Die lijn van de TTA lag iemand in de weg - diep in de bossen - en opbraak leverde alleen schroot op maar verder zou er niets (lees: weguitbreiding) gebeuren met die talud. Verder heeft men in de bossen alleen weerstand van een lokale boer (TTA) maar langs bebouwde gebieden is dit helemaal niet vanzelfsprekend, want de tramvereniging staat in voor het onderhoud van [U]alles[U] tussen de sporen. Daar moet je al een flinke vereniging voor zijn met veel vrijwilligers. En als het wringt, eindigt het verhaal heel snel: als ik Limburg zeg, zal er wel hier en daar een lichtje branden...

In Vlaanderen waren de oudste N.M.V.B. lijnen al lang voor de Waalse opgeheven, op uitzondering van enkele lijnen in en rond Antwerpen en Brussel en net daar is het zowat de meest onpraktische plaats om aan museumtramexploitatie te denken: daar heeft men immers teveel verplichtingen tov. aanpalende bewoners, lokale (weg)overheden enz.
En tot slot: politici geven geen moer aan historische trams, tenzij ze uitgenodigd worden om te poseren. Vraag maar eens ergens subsidies...

focus1965

Guy Cudell ;) Maar de uitzondering bevestigt de regel. Bedankt voor de foto's!

mvg,
JJN

Beste Focus,

Ik dank je hartelijk voor de heerlijke foto's betreffende 'onze' lijnen, doet écht plezier!

Je hebt een scherpe maar realistische pen: inderdaad, weinigen sympathiseren nog met die oude, oubollige trams die toch maar in de weg zouden rijden van de auto's...

Dat België destijds de bakermat was van alles wat met trams te maken had en er destijds meer kilometer tramspoor lag dan treinspoor wordt even snel vergeten!

Overigens, en dit is geen kritiek, maar een vaststelling: de beste stuurlui staan aan wal: vele fotografen (die er ook moeten zijn!) maar weinigen die hun handen willen vuil maken om deze oude trams te onderhouden..vele kennissen uit het tram milieu klagen steen en been dat er geen opvolging is en iedereen wordt ouder, nietwaar?

Maar ik vind het ook de taak van de tramverenigingen om deze mooie geschiedenis van ons land in ere te houden en de komende generaties op de hoogte te houden hoe het destijds was en eventueel hoe het zou kunnen geweest zijn.

Zwitserse vrienden staan steeds verbaasd dat in ons land niet meer wordt geïnvesteerd in dergelijke projecten, maar goed, Zwitserland is en blijft nu eenmaal dé bakermat van openbaar vervoer én ze mogen daar fier op zijn.

Overigens, in Brussel zelf is het Trammuseum te Woluwe wel een pareltje, spijtig dat er geen meterspoor ligt, wat dus voor een dilemma zorgt.

Tenslotte, mag ik één van uw foto's van de 10023 gebruiken voor het dossier? Uiteraard mits vermelding van de bron!

Tot binnenkort

Boerentram

NB: In het najaar plannen we een bijeenkomst waarbij dia's, video's en dergelijke zullen worden getoond van de vroegere NMVB in Brussel en Brabant. Interesse?

^^

Ik deel je bedenkingen, maar de oninteresse in vrijwilligerswerk geldt heus niet alleen voor museumtrams. Dit is gewoon een maatschappelijk feit, waarvan de discussie ons veel te ver van het onderwerp zou leiden. Wel wordt er kleinschalig hier en daar wat uitgevoerd: de restauratie van de Poldertram is een mooi voorbeeld, maar 1. wat men er mee gaat doen is niet duidelijk en 2. het gaat over een eenmalig project, zonder eigen lijn of andere infrastructuur.

In weze is het idee van die 10023 heus niet slecht, als er een educatief luik aan gekoppeld kan worden. Ik was een aantal jaar geleden in het trammuseum van St. Etienne en daar hield de conservator een uur lang een schitterend betoog naar lagere schoolkinderen - en uiteraard naar hun normen uitgelegd - over de geschiedenis en het nut van openbaar vervoer.
Om die groep bijeen te houden, werden ze gewoon in een tram gesetteld: simpel en eenvoudig. Er zijn dus creatieve mogelijkheden voorhanden om die tram educatief te benutten.

Zoals je het ook stelt gaat de tijd vooruit: er is redelijk wat bewaard gebleven en de aanleg en vooral onderhoud van een eigen lijn/museum is hier iets dat niet realiseerbaar is. Het is overigens al een heel prestatie dat het bewaren van die trams gedurende 30 jaar gelukt is!

Stuur me wel een PM met je privé-emailadres ivm die foto: dan scan ik die in zodat je die in betere toestand krijgt; andere zal ik misschien / waarschijnlijk ook wel bezitten. Sowieso zal dit iets voor begin juni zijn gezien ik morgen met verlof vertrek.

Wat die dia-vertoning betreft: uiteraard vind ik dit best leuk, laat hier ten gepaste tijde weten waar en wanneer.

focus1965

als de 9994 af is start de vzw poldertram aan een ander project.(normaal een merksem bijwagen).

Nu maandag 27/09/2010 (waarschijnlijk) rond de middag zal SE tram 9104 verhuizen van Nieuwenrode naar de gemeente loodsen aan het vliegveld van Grimbergen. Er bestaat een kleine kans dat de tram alsnog naar Schepdaal gaat (Kessel-Lo heeft afgehaakt, spijtig...).
Dit in afwachting van restauratie als monument.

In principe zullen de motoren worden gerecupereerd als strategische reserve en wellicht eveneens de controllers. De tram zelf zal optisch worden gerestaureerd en nu rest de vraag welke functie de tram zal krijgen als monument: statisch sowieso maar we willen hieraan toch een educatieve functie koppelen!

Voor de geïnteresseerden je kan me steeds bereiken via pm, normaal gezien is de media uitgenodigd bij de verhuis.

Op naar spoor 1 in Grimbergen!

Boerentram

Wel vandaag net het "GOEIDAG - Gratis Huis Aan Huis Magazine" ontvangen. Eens in gekeken, en wat zie ik daar in staan.....
Grimbergen - Laatste FE-tram verhuist naar stelplaats
Dat is pas goed, zeer goed nieuws :applause:: :cool: :banana:
In het artikel staan wel enkele fouten vermeld:
Het gaat wel over een SE en geen FE. De tram reed tussen 1945 en 1978. Ik dacht dan de SE 10023 als 180e type S gebouwd werd op 11.03.1958 en dit rijtuig kwam pas naar Grimbergen nadat lijn Ni, D en L waren verdwenen, dus vanaf 1970/1972 (voorheen meestal in Dilbeek en Leerbeek dacht ik.)
Alleszien veel succes :) :applause: en Grimbergen is niet zo ver van waar ik woon :okay:

Beste 'tram'vrienden,

Zoals U weet wordt SE-10023 (9104) binnen een paar jaar als trammonument aan de stelplaats van Grimbergen geplaatst.

Echter, we zijn dus op zoek naar subsidies en één 'motto' komt onvermijdelijk aan bod: het landelijke leven, zeg maar het leven destijds op den 'boerenbuiten' in combinatie met den 'boerentram'.

Dus zijn we op zoek naar teksten, foto's, getuigenissen, enz enz van de invloed van de NMVB-tram op het dagelijkse leven op het platteland. Dus bvb het transport van dieren, melk, ... naar de stad maar eveneens de stedelingen die vooral in het weekend naar het groene platteland trokken om er te genieten van de rust, de natuur, om te gaan vissen, kortom, een mooi stuk geschiedenis die we willen benadrukken.

Zodus, hier een oproep naar iedereen om (evtl via pm) ons te helpen een zo compleet mogelijk dossier op te stellen zodat onze subsidieaanvraag de grootst mogelijk kans op slagen heeft...

Laten we dus niet alleen een mening hebben maar af en toe ook eens de handen uit de mouwen steken, waarvoor dank bij voorbaat!!

Boerentram

Iets dat al lang in de vergeethoek geraakt is: de speelpleintrams.
Deze reden tijdens de zomervakantie van de 4 uithoeken van de stad naar Tervuren (en later Woluwe) om voor de kinderen een dagje ontspanning te geven.

Ik heb heel weinig gegevens hierover: wie dit exact organiseerde, frequentie (dagelijks? wekelijks op zondag?), routes... dit zijn open vragen.
Maar ik heb wel een reproductie van een postkaart en die toont het vertrek (althans volgens de tekst) van enkele trams aan het 4-armen kruispunt: dit was toen het eindpunt. De opname dateert tussen de 20'er en 30' er jaren.

http://i52.tinypic.com/2a9thu9.jpg

In juli 1970 bevond het eindpunt zich in de Edmond Parmentierlaan, zijstraat van de Tervurenlaan (nabij het trammuseum): de kinderen konden zich waarschijnlijk uitleven in het park er tegen over.

http://i51.tinypic.com/r7rqtl.jpg

Hierna de 1073 op de Tervurenlaan, met rechts voormelde Parmentierlaan; de spoorwegbrug was toen (augustus 1972) nog aanwezig.
De trams droegen alleen een bordje met de tekst "Station de Plein Air" met daaronder een nummer, dat op het traject wees.
Station de Plein air: dit werd niet in het Nederlands vertaald en misschien gelukkig maar: "volle lucht station"? :lol:

http://i56.tinypic.com/1234ju8.jpg

In juli 1973 werden ook PCC's ingezet, zoals hier de 7161 die in de Brouwerijstraat (nabij Flageyplein) reed.

http://i53.tinypic.com/2rc4nqh.jpg

In augustus 1974 reden zelfs gelede trams van de reeks 7500 op deze diensten: hier de 7538 op speelpleindienst 7 die de Waterloosesteenweg dwarst thv. de Morisstraat.

http://i51.tinypic.com/znu9ut.jpg

Meer dan vermoedelijk was de zomer van 1975 de allerlaatste zomer waar deze traditionele trams (cfr. 1 foto/postkaart!!) nog gereden hebben. Nadien kwam de metro in dienst...
De foto toont de 7170 eind augustus 1975 - dus een van de laatste ritten - in de Lombardijestraat. Keek dat kind verlangend uit om mee te rijden? Zou die beseft hebben dat dit een van de laatste malen dat hij zo'n speeltram te zien zou krijgen? Veel vragen, maar geen antwoord...

http://i56.tinypic.com/66meyo.jpg

focus1965

Ik dacht dat ik er geen foto's van bezat, maar kijk: ik heb er toch blijkbaar ooit reproducties van op de kop kunnen tikken.
Kwalitatief zijn ze niet hoogstaand, maar historisch zijn het natuurlijk waardevolle beelden.
Het verhaal van deze heel bijzondere (Amerikaanse) tram kan men in "oude rails West-Vlaanderen" lezen.
De foto's werden in de stelplaats van Woluwe gemaakt.

http://i52.tinypic.com/mmqzbq.jpg

http://i51.tinypic.com/1sbp80.jpg

Blijkbaar bezit ik ook een foto van deze eenling in dienst op de lijn Brussel - Leuven:

http://i54.tinypic.com/33jlm2v.jpg

Dat is het dus wat deze merkwaardige tram betreft, waarvan de technologie heden ten dage dus nog gebruikt wordt!

focus1965

Vooral voor die laatste foto: bedankt! Ik heb ergens in een boek nog een foto van een PCC op de lijn tussen Brussel en Leuven, maar helaas niet 'de Amerikaan'... :)

mvg!
JJN

Het is alweer een tijdje geleden dat ik hier foto's gepost heb, maar gauw "tussendoor" toch een korte bijdrage over de voormalige lijn 31 van de MIVB: die lijn is reeds in 1963 opgeheven en behoort al lang tot de geschiedenisboeken. Maar de geschiedenis herhaalt zich: het nutteloos geacht traject door de Vorstlaan - want hier gaat het over - wordt nog geen halve eeuw later als zinvol geacht, heraangelegd en bereden door ditmaal lijn 94.

Lijn 31 werd toen onder andere vanuit Woluwe: hier staan enkele trams vertrekkensklaar op de koer van het huidige Trammuseum en trouwens ook officieel eindpunt van de huidige lijn 94. Lijn 31 eindigde daar ook... in de buurt: de geschiedenis herhaalt zich werkelijk.
De foto werd gemaakt op 25/06/1961.

http://i51.tinypic.com/2qdph79.jpg

De volgende opname werd gemaakt aan het Léopold Wienerplein: in een niet zo ver verleden kwam ook op deze plek geen tram meer, tot de verlenging naar Herrmann-Debroux in dienst werd gesteld; de foto dateert van 16/04/1960. Alle gebouwen zijn nu nog aanwezig.

http://i55.tinypic.com/ao0wnq.jpg

Langs de Vorstlaan zag het er op 22/05/1961 zo uit: de tram was de 7031.

http://i55.tinypic.com/14uufba.jpg

Een tusseneindpunt van lijn 31 (31\ in feite) was gelegen in de Edmond Parmentierlaan en dit is de zijstraat naast het museum richting Tervuren: er is dus weinig nieuws onder de zon. Toevallig bezit ik een kleurenpostkaart van zo'n lijn op die plek, gemaakt in mei 1963, kort voor het einde.

http://i53.tinypic.com/2r5w8m1.jpg

Van op de toenmalige spoorwegbrug werd onderstaande foto op 21/06/1963 gemaakt. Treinen reden overigens toen ook al enkele jaren niet meer en jaren later zou men die brug slopen, om er achteraf... een nieuwe te bouwen:

http://i56.tinypic.com/11vu1ah.jpg

Men kan nu dus opnieuw dezelfde soort foto maken, of nog beter, op die berm daar in de buurt staan: alle overbodig (lees: in de weg hangend) groen is gesnoeid en op 25/03/2011 maakte ik dan deze foto van de 2019 op de opvolger van lijn 31: lijn 94.

http://i53.tinypic.com/2lmqog4.jpg

focus1965

Die lijn nummers in Brussel zijn toch verwarring troef! Waarom noemen ze de Lijn nniet opnieuw 31?

Voor het eerste geef ik je gelijk, zeker sinds het invoeren van een half-avond net met soms afwijkende lijnnummers, terwijl er overdag ook al rariteiten zijn...
Maar hier ging het om de verlenging van een bestaande lijn.
Het oude systeem was ook verre van duidelijk: er was een overaanbod aan lijnnummers aangezien gratis overstappen niet mogelijk was. Dit impliceerde dat er van elk eindpunt minstens 2 lijnen dienen te rijden: 1 naar en/of door het centrum (omgeving Beurs) en een langs de kleine ring, zonder het bedienen van minstens 1 hoofdstation te vergeten.
Dit is de reden dat bijna alle nummers tussen 1 en 99 ooit gebruikt geweest zijn en sommige hoge nummers (bv. 81, 92, 94) nu nog bestaan: die verbindigen zijn ontstaan op het ogenblik dat men geen lagere lijnnummers vrij had, of een alternatief voor verwarring zou zorgen wegens recentelijk afgeschaft.

focus1965

Die lijn nummers in Brussel zijn toch verwarring troef! Waarom noemen ze de Lijn nniet opnieuw 31?Ik zou niet zeggen dat het verwarrend is. Hoeveel mensen hebben immers weet van die oude lijn 31? Verder maakt het totaal niet uit of een lijn nu 31 of 94 heet.

Mooie foto's. En inderdaad, het enige verschil is dat de lijn nu zijn eigenlijke eindpunt/keerpunt heeft aan het begin van de Woluwelaan, aan de 'andere kant' van depot Woluwe.

mvg,
JJN

Ik weet niet of deze al bekend was: een kleurenfilm van de tram Brussel-Londerzeel. Het moet gefilmd zijn medio jaren '60.

UTdXc7xwOpo

Mij was die bekend, ja, maar ik wet niet of ik het hier heb gezien, of elders.

Dat filmpje is inderdaad bijzonder leuk: hulde aan degene die toen peperdure super 8 mm films spendeerde aan zulke "banale zaken" als een tram en even grote hulde aan degene die de moeite heeft genomen om dit digitaal te bewerken en te delen met iedereen!

Nu gauw iets anders: recent heeft iemand bij mij wat foto's besteld: het laten afdrukken van z/w foto's via een labo is zo'n kostelijke zaak geworden (waarbij de geleverde kwaliteit de prijs zelf niet verantwoordt!) dat ik die foto's gauw heb ingescand en ze hem dan ook zo overmaak.
Ik profiteer ervan om ze ook gauw hier te plaatsen: het gaat dus om een selectie van de verzameling "lijn 18".

De eerste foto is een overgefotografeerd exemplaar, dateert uit mei 1935 en toont het eindpunt Centrexpo (nu Heizel).
De linkse trams is 4082 op lijn 18\.

http://img822.imageshack.us/img822/9818/100001o.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/822/100001o.jpg/)

De volgende foto werd langs de Kunstlaan genomen in 05/1968; de tram is de 1060 op lijn 18\.

http://img808.imageshack.us/img808/6936/10002c.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/808/10002c.jpg/)

Ook in mei 1968: de 4004 op het St.-Lambertusplein.

http://img705.imageshack.us/img705/9159/10003l.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/705/10003l.jpg/)

Op een regenachtige en vermoedelijke kille septemberdag in 1968, staat de 1601 + 601 in de Brugmannlaan:

http://img16.imageshack.us/img16/8773/10004e.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/16/10004e.jpg/)

Het kan ook mooi weer zijn: in dezelfde maand als hierboven, kon de fotograaf vanuit zijn huis keurig de 1603 + 603 zien passeren.

http://img860.imageshack.us/img860/9579/10005b.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/860/10005b.jpg/)

In de sneeuw: de 1348 + 2116 aan het eindpunt Fort Jaco / Oude Molenstraat in december 1968.

http://img846.imageshack.us/img846/5818/10006m.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/846/10006m.jpg/)

Nadien is de eerste tram achteruit gereden in de Oude Molenstraat: dit opstelspoor is ondertussen verdwenen, maar aan het eindpunt zelf zijn er nog steeds 2 sporen aanwezig (net als toen) en dit is ruim voldoende voor 1 tramlijn.

http://img18.imageshack.us/img18/3027/10007n.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/18/10007n.jpg/)

De Kunstlaan in maart 1969, met 1611 solo:

http://img684.imageshack.us/img684/4286/10008u.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/684/10008u.jpg/)

In mei 1969 werd het Léon Vanderkindereplein volledig heraangelegd en kreeg het de configuratie die we nu nog steeds kennen; ook de tramlijn langs de Albertlaan en Winston Churchillaan werd toen verlegd. De 1607 + 607 passeerden toen daar.

http://img580.imageshack.us/img580/5850/10009ak.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/580/10009ak.jpg/)

Ook in mei 1969: de 7142 in de Brugmannlaan.

http://img855.imageshack.us/img855/8611/10010l.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/855/10010l.jpg/)

Januari 1970: het lichtjes besneeuwde Sint-Jobplein, waar de 7079 een wachtende NMVB tram van de lijn V aan haar eindpunt aldaar passeert.

http://img571.imageshack.us/img571/6940/100117079011970stjobple.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/571/100117079011970stjobple.jpg/)

Hetzelfde plein als hierboven, maar dan 180° gedraaid, met ditmaal de 10468 op lijn V\ en de 7017 op lijn 18\. De foto werd in februari 1970 gemaakt.

http://img101.imageshack.us/img101/8913/10012104687017021970.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/101/10012104687017021970.jpg/)

De 1933 langs de Bischoffsheimlaan in maart 1970:

http://img834.imageshack.us/img834/5632/100131933031970bischoff.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/834/100131933031970bischoff.jpg/)

De 7037 rijdt nu nog steeds in San Fransisco, zij het in een pseudo-Zürichse uitvoering en als 737 rond.
Dit kon natuurlijk niemand voorspellen: in juni 1970 vertrok die als vanouds aan het eindpunt Fort Jaco.

http://img191.imageshack.us/img191/9199/100147037fortjaco061970.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/191/100147037fortjaco061970.jpg/)

Een zonnige en duidelijk rustige julidag in september 1970: blijkbaar moest er toch iets fout gelopen zijn: hoewel er toen slechts 2 lijnen passeerden (18 en 92), staan er toch 5 trams op de foto!

http://img810.imageshack.us/img810/2382/100157033brugmannlaan07.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/810/100157033brugmannlaan07.jpg/)

Een kruising van 2 lijnen 18 in de boog aan de hoek van de Koningsstraat en de Kruidtuinlaan in mei 1971.

http://img850.imageshack.us/img850/4917/100167129koningsstraat0.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/850/100167129koningsstraat0.jpg/)

focus1965

Zeer leuk filmpje en dito foto's. Bedankt voor het posten.
Bij dat filmpje waan je je bijna in een ander land. Onvoorstelbaar dat dit slechts een halve eeuw terug werd gefilmd!
Brussel is dan weer iets minder veranderd, al zit een deel van het openbaar vervoer als premetro en metro onder de grond.

Tijdens een winterse wandeling stuitten we op een eenzaam gebouwtje midden het Brusselse deel van het Zoniënwoud. Volgens het infobord reed daar begin vorige eeuw een smalspoortreintje over een (verplaatsbaar) Decauvillespoor. Het werd aangelegd door de bosadminsitratie van het Zoniënwoud en verbond langs een 3,5 km lang traject Kleine Hut met Bosvoorde. Het treintje vervoerde materiaal en hout doorheen het bos en vermeed dat de bospaden werden stukgereden.

Na de Eerste Wereldoorlog werd het lijntje opgedoekt, maar de hangaar voor rollend materieel uit 1902, is bewaard gebleven. Je merkt er nog de 3 dichtgemetselde poorten waarlangs dat materieel binnen-en buitenreed:

http://i54.photobucket.com/albums/g92/Benonie/Brussel/Zonienwoud/Brusselfebruari2011106.jpg

http://i54.photobucket.com/albums/g92/Benonie/Brussel/Zonienwoud/Brusselfebruari2011109.jpg

http://i54.photobucket.com/albums/g92/Benonie/Brussel/Zonienwoud/7eff0206.jpg

F A N T A S T I S C H

Hier kom je met een voor mij, en wellicht velen, totaal onbekende lijn af.
Ik lees relatief veel vakliteratuur, maar hier had ik nog niets over gelezen, al zal dit meer dan vermoedelijk zijn omdat er te weinig geschiedkundige aspecten over gekend zijn.
Nochtans kom je toch met voldoende interessante gegevens af die een verdere studie verantwoorden!

Net waar de lijn ongeveer gelegen zou moeten hebben, bestaat er heden nog een "Chemin de Fer à Cheval"!
Het geheel roept (bij mij althans) veel vragen: tot waar ging die lijn in Bosvoorde? Tot aan de rand van het centrum, of zelfs tot het station, om het overladen van hout mogelijk te maken? Veel vragen...

focus1965

't gebouwtje lijkt wonder boven wonder nog in redelijk goeie staat (en in gebruik precies?)

^^ Het gebouwtje werd enkele jaren geleden opgeknapt en is nog steeds in gebruik, uiteraard niet meer voor wagonnetjes.

@ Focus1965. Graag gedaan. Ik heb destijds een fotootje genomen van het infobord (want anders onthoud ik al die info natuurlijk niet), maar dat is jammer genoeg nogal wazig, vandaar dat ik het niet postte. Links bovenaan staat in geel en zwart gemarkeerd op een plannetje nog net het traject en het gebouwtje. Jammer genoeg is het plan niet compleet. Ik weet ook niet meer of het op volledige traject op het bord stond?...

http://i54.photobucket.com/albums/g92/Benonie/Brussel/Zonienwoud/b478cc65.jpg

Uitvergroot geeft het dit beeld in heel bedenkelijke kwaliteit. Voor beter zal je zelf eens ter plaatse moeten gaan kijken, vrees ik:

http://i54.photobucket.com/albums/g92/Benonie/Brussel/Zonienwoud/7ee6bd48.jpg

^^ Of die auteur van de kaart -René Stevens- de Brusselse schilder is die het Zoniënwoud als geliefkoosd thema had, weet ik niet meteen.

Op Bing Maps heb je nog een "Chemin du Hangar", die je - uiteraard - mooi tot die loods brengt.

Verder liep dit traject duidelijk richting lijn 161: meer dan waarschijnlijk eindigde de lijn dus aan het (nog steeds bestaand) station van Bosvoorde.

Zelf zou ik wel ooit eens willen gaan kijken: de vraag blijft alleen wanneer?
Nu ik een aanknopingspunt heb - Chemin du Hangar - denk ik dat het allemaal wel te doen is. Morgen zit ik overigens in Brussel (en zelfs in de buurt) maar dan is het om mijn tijd in een ambassade te verdoen: het soort kantoren waar een vlag hangt die men dikwijls voor de eerste keer ziet, een landkaart, vergeelde foto's met de toeristische attracties, knorrige ambtenaren die een soort gebroken Engels of Frans spreken en vooral héél veel wachtenden voor u... (maar de reis gaat dan weer wel leuke foto's opleveren).

René Stevens: blijkbaar een veel voorkomende naam in Brussel. Of niet? Vorig jaar is er helaas een beroemde tramliefhebber (uit Brussel) veel te vroeg van ons heengegaan - met die naam.
Hij was perfect tweetalig en tegen iedereen - zelfs mij - altijd vriendelijk. Maar ik denk niet dat die enig uitstaans had met die cartograaf.

focus1965

Hier kom je met een voor mij, en wellicht velen, totaal onbekende lijn af.


Het is inderdaad een straffe prestatie om een lijn te vinden die focus1965 nog niet kent! ;)

Dit is alleszins een geweldige draad, met prachtige foto's, filmpjes en interessante weetjes.

Bedankt allemaal om dit te delen!

^^ Een mens mag al eens iets terugdoen voor onze onnavolgbare Focus.
Morgen zit ik overigens in Brussel (en zelfs in de buurt) maar dan is het om mijn tijd in een ambassade te verdoen: het soort kantoren waar een vlag hangt die men dikwijls voor de eerste keer ziet, een landkaart, vergeelde foto's met de toeristische attracties, knorrige ambtenaren die een soort gebroken Engels of Frans spreken en vooral héél veel wachtenden voor u... (maar de reis gaat dan weer wel leuke foto's opleveren).
Veel plezier op die ambassade, hopelijk heb je nog wat tijd over en kan je even tot Bosvoorde rijden.

Heb in die buurt ooit enkele uren zitten verdoen op de Syrische ambassade om visa voor ons drietjes aan te vragen. Een boel papieren voor elk van ons in drievoud in te vullen (fotokopieermachine, qué?) en in verschillende talen opgesteld behalve het Nederlands. Alle logeeradressen met data en telefoonummers invullen op één enkel klein regeltje enz...
En wat ze met het gevraagde stapeltje pasfoto's hebben aangevangen is mij nooit geheel duidelijk geworden?
Die liggen nu waarschijnlijk samen met een paar miljoen andere in een grijsgroene kast op het bureau van Assads geheime dienst...:lol:

Maar het personeel was wel vriendelijk! :)

@focus, ik check dat van René Stevens even, de kans is toch groot dat het om één en dezelfde man gaat. Misschien zit dan in zijn collectie nog meer informatie over deze lijn.

mvg,
JJN

Het bezoekje aan de ambassade viel al bij al goed mee: ik had alles mee wat ze verlangden en ik heb al langer aan een ordinair postkantoor moeten aanschuiven... het zat dus wel goed.

Gezien het goede weer en ik de voorkeur geef om naar Brussel te gaan (en terug te keren) buiten de spits, heb ik van de extra tijd gebruik gemaakt om... in de tuin te werken: moet ook gebeuren. In Brussel was het bewolkt, hier in Zoersel was het zonnig!

René Stevens is dus overleden en helaas, zoals het meer gebeurt, heeft hij geen testament opgesteld en ook, weeral helaas (2e maal op korte tijd meegemaakt), kwam er een curator aan te pas die het geheel zodanig snel verkocht heeft - aan allerlei opkopers - dat zelfs het trammuseum met lede ogen heeft moeten vaststellen dat de waardevolle foto- en negatiefverzameling voor eeuwig verdwenen is.

Ik heb het geluk gehad hem te kennen en enkele van zijn foto's te kunnen kopen: het gaat om kleurenopnames in een periode dat de meesten nog zwart/wit fotografeerden: ik spreek dus over +/- 40 jaar geleden!

Geregeld duiken zijn foto's her en der op, bijna altijd aan woekerprijzen: de gedachte alleen al, zal hem in zijn graf doen keren. Een graf, dat trouwens betaald werd door tramliefhebbers.

Heel droevig verhaal en als hij het geheim kende van die lijn en het nergens gepubliceerd werd, dan heeft hij dit helaas in zijn graf meegenomen.

De kans bestaat dat er in de heemkundige kring van Bosvoorde nog iets over te vinden is: het staat op mijn "to-do lijst", maar gezien mijn vorige en toekomstige vakantieplannen, moet ik van de weinige vrije tijd die ik nu heb gebruik maken om allerlei niet-hobbygebonden activiteiten (lees: tuinieren) eerst uit te voeren.
Ik verwacht ook niet dat er van zo'n lijn nog enig spoor (letterlijk of figuurlijk) te vinden is, maar de uitdaging is groot genoeg...

focus1965

Inderdaad, zeer spijtig dat tramlijn ' 58 ' Vilvoorde - Brussel ' afgeschaft geweest is. Was een ideaal vervoermiddel voor b.v. alleen al de kinderen die naar Haren of Evere naar 't school gingen, vanuit Vilvoorde en/of Machelen. De M.I.B.V. had, over enige jaren, toch de mogelijkheid de sporen te laten in 't midden van de Schaarbeeklei naar Brussel op de middenberm...

Het is uitermate zelden dat een jubileum dag op dag exact dezelfde dag gevierd wordt, maar hier is het dus gebeurd.

Ik was er 50 jaar geleden niet bij - nog niet geboren - maar nu dus wel.

De geschiedenis van het trammuseum is er een van vallen en opstaan. Dit was het allereerste trammuseum van België: enerzijds een unicum zonder concurrentie, anderzijds de enigste plek om oudere, afgedankte trams te kunnen stallen.

Vele jaren nadien kreeg elk gewest een of meerdere musea: Antwerpen, Woluwe, Luik en Thuin, terwijl er her en der ook andere museumorganisaties ontstonden: het museum liep leeg en het aantal bezoekers nam recht evenredig af.

Het museum is begin deze eeuw lang, heel lang gesloten geweest voor dringende restauratie, want ook dat werd dringend nodig.

Erfgoed Vlaanderen was en is nu de grote promotor (en geldschieters), maar dit zijn helaas geen tramkenners: hun uitstekende ideeën en plannen ogen mooi in theorie, maar de praktijk is anders.

Een van de weinige oorspronkelijke aanwezigen 50 jaar geleden liep ik op 26 mei 2012 tegen het lijf in Schepdaal. Een hoogwaardigheidsbekleder had hem toen gefeliciteerd en gegarandeerd "ik sta achter het museum". Zijn antwoord: "u kan er beter in of voor staan". En toen droop die andere af...

50 jaar geleden werd het museum ingehuldigd met de 9515 + 11751 + 33. De motorwagen bevindt zich nu in Thuin, de 11751 (niet zichtbaar op de foto) nog steeds in Schepdaal en de 33 was de open aanhanger, die al vernummerd was voor de verkoop aan Iran, een deal die nooit doorgegaan is. De bijwagen is later bij de grotten van Han terecht gekomen.
De foto toont de aankomst van voormelde tram en dit op de openingsdag 26/05/1962.

http://img12.imageshack.us/img12/7074/0001yt.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/12/0001yt.jpg/)

De lokale fanfare kon zich toen ook nog eens uitleven:

http://img694.imageshack.us/img694/9207/0002bis.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/694/0002bis.jpg/)

10 jaar later (maart 1972) was het museum goed gevuld: vooraan staat de mooie Braine Le Compte motorwagen 10393. Deze tram werd bij de staatshervorming toegekend aan Wallonië en de Asvi heeft zich over dit uniek voertuig (geen ander ter beschikking) "ontfermd". Nadat de loods van Thuillies, waar het voertuig heen gebracht werd, min of meer ingestort was na een storm, hebben vandalen de rest gedaan: het voertuig is gesneuveld na brandstichting. Van dit model zullen we het dus met foto's moeten doen:

http://img152.imageshack.us/img152/9586/0003j.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/152/0003j.jpg/)

Nog eens een decennia verder - de 80'er jaren - ziet het er allemaal anders uit: de foto werd op 15/08/1984 gemaakt, maar de grote drukte, zowel wat trams als bezoekers betreft, is duidelijk verdwenen.
Deze 85 uit Verviers is er niet op verbeterd: de kast is gesloopt en het chassis bevindt zich nog in Thuillies, bij de Asvi.

http://img840.imageshack.us/img840/141/0004ktd.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/840/0004ktd.jpg/)

Dan ga ik meteen naar 18 april 1999: toen werd er een grote "parade" georganiseerd met alle beschikbare trams.
Van links naar rechts: 9004 - 9314 (beide nog in Schepdaal) - 9985 - 10020 (beide aan de kust nu) - 9102 - 9153 - 10054 (nog in Schepdaal)

(de foto is in werkelijkheid overigens beter dan het resultaat hier)

http://img13.imageshack.us/img13/9827/0005lc.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/13/0005lc.jpg/)

Een ander beeld van dezelfde dag:

http://img259.imageshack.us/img259/7994/0006tu.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/259/0006tu.jpg/)

Er kon toen nog op eigen kracht gereden worden tot de poort, zoals de 9270 demonstreerde. Op de Ninoofsesteenweg waren de sporen al lang verdwenen, maar binnen de voormalige stelplaats, lagen zowel de nodige sporen als bovenleiding.

http://img803.imageshack.us/img803/2218/0007xr.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/803/0007xr.jpg/)

En nu naar 26 mei 2012. De 9270 bestaat nog steeds, maar de trolleystang zoekt vruchteloos de draad: de restauratie kostte heel veel geld, heel veel studies zijn er aan besteed geweest (ook wat de toekomst betreft, m.a.w., wat men er mee wil doen), maar die paar meters draad konden er niet meer af: droevig.

http://img534.imageshack.us/img534/5243/1123339270260512.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/534/1123339270260512.jpg/)

Met enige fantasie kon men natuurlijk ook stellen dat de nieuwste elektrische trams al geleverd waren, maar dat er nog geen elektriciteit was :lol: !
In alle ernst: de 9004 was hier al eerder te zien, is ooit tussendoor een weekendje naar de zee mogen gaan n.a.v. een Trammelant manifestatie in De Haan (statisch uiteraard) en de stoomtram is de 979: die werd voorlopig gerestaureerd voor de festiviteiten van 1985, maar nadien heeft men over die tram alleen maar studies geschreven... en wacht die dus ook op betere tijden. In België zijn er enkele stoomtrams beschikbaar, maar geen enkel metersporig exemplaar is nog rijvaardig. Zonde.

http://img405.imageshack.us/img405/9017/11232990081836979.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/405/11232990081836979.jpg/)

focus1965

Dat filmpje is inderdaad bijzonder leuk: hulde aan degene die toen peperdure super 8 mm films spendeerde aan zulke "banale zaken" als een tram en even grote hulde aan degene die de moeite heeft genomen om dit digitaal te bewerken en te delen met iedereen!

Nu gauw iets anders: recent heeft iemand bij mij wat foto's besteld: het laten afdrukken van z/w foto's via een labo is zo'n kostelijke zaak geworden (waarbij de geleverde kwaliteit de prijs zelf niet verantwoordt!) dat ik die foto's gauw heb ingescand en ze hem dan ook zo overmaak.
Ik profiteer ervan om ze ook gauw hier te plaatsen: het gaat dus om een selectie van de verzameling "lijn 18".

***

focus1965
:cheers:

Ik wil weer meer trams in de vijfhoe.

Oude Brusselse tramlijnen vinden is gemakkelijk als het over de voormalige buurtspoorwegen gaat, maar niet zo vanzelfsprekend als het over de stadstram gaat.

Toch heb ik toevallig iets bij de hand: het traject tussen de Léon Wielemansplein en het Sint-Denijsplein in Vorst, via de Luttrebrugstraat en Sint-Denijsstraat. Dit traject werd bereden door lijn 58 en in augustus 1981 ook even door lijn 52 wegens werken langs de Brusselsesteenweg: dat traject bestaat nog steeds. Maar zowel de lijnnummers 52 en 58 als het hier besproken traject behoren tot de geschiedenisboeken en dus tot "oude Brusselse tramlijnen".
Dit alles was en is 100 % industriegebied en de Sint-Denijsstraat, waar alle foto's gemaakt werden (tenzij anders vermeld) was en is een zeer afwisselende straat, althans wat breedte betreft.

http://img69.imageshack.us/img69/8830/800zv.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/69/800zv.jpg/)

Nu ziet er er zo uit en in 2009 stond die fabriek te koop:

http://img341.imageshack.us/img341/8108/801y.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/341/801y.jpg/)

Een beeld uit 1981:

http://img825.imageshack.us/img825/301/802rc.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/825/802rc.jpg/)

... en vanuit ongeveer hetzelfde standpunt in 2009:

http://img690.imageshack.us/img690/6338/803pn.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/690/803pn.jpg/)


Nu even 2 foto's in de Luttrebruglaan, met links de voormalige familiale brouwerij Wielemans - Ceuppens: die was toen overgenomen door Stella Artois (nu Inbev) uit Leuven en zou enkele jaren later definitief de deuren sluiten. Het getapt pilsbier noemde Wiels. Overigens, en dit terloops: toen Stella Artois de brouwerij overnam, was de brouwerij al op de rand van het faillisement, al is het eindresultaat gelijk: Wielemans bier bestaat nu ook niet meer.

http://img843.imageshack.us/img843/49/804k.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/843/804k.jpg/)

Een deel van de brouwerij werd uiteindelijk niet gesloopt maar werd het kunstencentrum Wiel's.

http://img221.imageshack.us/img221/7492/805s.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/221/805s.jpg/)

180° gaf dit beeld:

http://img7.imageshack.us/img7/9877/806g.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/7/806g.jpg/)

en nu krijgen we dit te zien:

http://img850.imageshack.us/img850/1160/807l.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/850/807l.jpg/)


Terug naar de Sint-Denijsstraat en deze keer met de rug tegen het Sint-Denijsplein:

http://img69.imageshack.us/img69/7222/808q.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/69/808q.jpg/)

De KB is gefusioneerd met Cera en werd KBC, maar voor het overige is er heel weinig verander aan het dekor:

http://img16.imageshack.us/img16/521/809i.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/16/809i.jpg/)

Maar de bijzonderste foto hou ik als laatste: de 7570 op de omgelegde lijn 52 voor de toen al gesloten fabrieken van Citroën: die hebben daar (in Vorst) in juni 1980 de band definitief stilgezet.


http://img856.imageshack.us/img856/3620/8010t.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/856/8010t.jpg/)

Nadien werden de gebouwen gesloopt en kocht Volkswagen de gronden op en richtte daar een fabriek op... die op haar beurt werd gesloten en vervangen door Audi, die daar nu nog steeds auto's assembleert.
Tegelijkertijd met de komst van Volkswagen, is er ook een nieuwe, bijkomende straat ontstaan: het Tweede Britselegerlaan en wie op de kaart kijkt, zal zien dat de Sint-Denijssstraat een stukje onderbroken is en een nogal raar verloop kent: dat komt dus door die nieuwe straat en fabriek.
Het zal met deze uitleg duidelijk zijn dat daar niets meer herkenbaar is:

http://img856.imageshack.us/img856/5231/811u.jpg (http://imageshack.us/photo/my-images/856/811u.jpg/)


focus1965