(P) Lisabon i okolina dec.'08-jan.'09

[zvonko1234]

Evo samo za Vrachara - Lisabon....

a ostali ce bas da se smore...

na ovom forumu vec imaju dvije odlicne reportaze iz Lisabona (1, 2) sa obiljem fotki (prva je cak i u istom novogodisnjem periodu kao i ova moja), pa da ne bi bilo previse ponavljanja vise cu se drzat svojih subjektivnih dozivljaja grada i okoline (mada bice i fotki da vas prodje volja).... reportaza ce ici hronoloski, kako sam vec sta posjecivao. to je mozda malo haoticnije, ali kao sto rekoh posto je akcenat na licnim utiscima mislim da je bolje da predstavim grad onako kako sam ga upoznavao i dozivljavao iz dana u dan.

DAN PRVI
u Lisabon dodjoh/sletih/upadoh 30. decembra popodne. prvi utisak je blaga klima. kad u decembru izadjes iz aviona, a doceka te maltene topao povjetarac i temperatura od +16C dok se palme njisu okolo... to je zaista vrhunski osjecaj. dvo-i-po-satni let iz Frankfurta TAP-om bjese udoban mada vecim djelom knjavam plitkim snom jer sam imao blagu temperaturu. ono sto bas bode oci, cak i meni koji sam operisan od odjevne estetike, je da stjuardese nose drecave jednobojne kapute od grla do pete i to svaka u drugoj boji - naravno dominiraju zelena i crvena - boje Portugala, sto cini da atmosfera bude nesto kao mjesavina sushi restorana i filma Matrix.

aerodrom Portella nista posebno - nit smrdi nit mirise. srednje je velicine, unutra djeluje manje sredjeno iliti vise pohabano od Surcina, ali makar nigdje nisam osjetio duvanski dim sto je veliki plus...

elem, kad sam namirisao ono 'proljece' u vazduhu odmah sam se izlijecio od prehlade i temperature.

pitam na turistickom salteru koliko je taxi do Praça de Espanha (Trg Spanije) gdje mi se nalazi smjestaj. riba kaze 10-12 evra. razmisljam izmedju taksija i busa. kad ugledah redinu za bus, odlucujem se za taksi mada je i tu red. par murijasa uredjuje prilazak taksista zgradi tj. mahnu im da pridju za svaku musteriju ponaosob. taksista za divno cudo dobro prica engleski (ispostavice se da ga skoro svi na koje sam naletio govore prilicno dobro sto je isto veliki plus nakon iskustava u Turskoj i Ukrajini).

kadrovi pored autostrade bas i ne obecavaju, prilicno musavo tj. blago zapusteno - vrlo slicno putu od aerodroma Atatürk u Istanbulu do centra grada s tim sto u Lisabonu ne ides pored vode. nisam se duze zadrzavao ni u Francuskoj, ni u Njemackoj, ni u Austriji, tek dovoljno dugo da promjenim avion ili prespavam ako sam promasio konekciju, ali ovo bas i ne lici previse na infrastrukturu koju sam tamo zaticao. daleko je od loseg, ali cisto vise asocira na ono sto sto sam vidio u Turskoj, Grckoj i kod nas nego u zapadnim EU destinacijama.

uglavnom, reljef je brezuljkast, smjenjuju se prozaicne stambene zgrade, pokoji poslovni soliter... usljed godina zaludjivanja fudbalom, uz put prepoznajem stadion Alvalade gdje igra Sporting.

dolazim do destinacije tj. do Trga Spanije, a taksimetar je lagano dobacio do 20 evra. toliko o sposobnostima procjene curice na turistickom salteru, mada je vrlo moguce i da me je majstor-taksista odrao nekim od 2 miliona trikova koji su im na raspolaganju kad nasuprot sebe imaju neinformisanog papka turistu.

tu se prikljucujem ekipici. vec je pala i noc i prvi pravi susret sa gradom je u centru. Lisabon inace lezi na 7 manjih brda (São Jorge, Estrela, Santa Catarina, São Pedro de Alcântara, Graça, Senhora do Monte, Penha de França). centrom grada se generalno smatra dolinica izmedju dva centralna brda oivicena rijekom Taho (Tagus River, Rio Tejo) s 'donje' i Praça do Marquês de Pombal (Trg Markiza od Pombala) s 'gornje' strane. uhvatili smo metro plavu liniju (Linha Azul) do Marquês de Pombala i prilicno pustom Avenijom Slobode (Avenida da Liberdade duz koje bas i nije bilo ljudi, a i zgrade su onako mjesano meso sa dosta brutalistickih forica iz druge polovine 20. vijeka, no zato sam cuo srpski vise puta u prolazu) prosetali/spustili do Trga Restauratora (Praça dos Restauradores).





na Restauradores trgu koji je, ako nekog zanima, posvecen obnavljanju portuglaske nezavisnosti 1640. godine nakon 60 godina spanske vladavine nam prilazi tamnoputi lik i predstavlja svoju narko ponudu sa rjecima "hashish, snif-snif".

bukvalno svi trotoari koje sam vidio (i u centru i po periferiji) su poplocani kao mozaik, sto vrlo efektno i lijepo izgleda. gotovo nigdje ne fali nijedna kockica - ocigledno ih vrlo revnosno odrzavaju.

motanje po centru, kraj se zove Bajša (Baixa) i picimo gore uz pomoc lift-toranj-naprave koju je konstruisao ucenik Gustava Ajfela pocetkom 20. vijeka...



...pogled je super, izmedju ostalog i na trg po imenu Rossio, ali je noc pa nemam ideju sta je sta. (no vrnucu se ovdje jos nekoliko puta). posto mi je aparat Canon A530, po noci nema svrhe ni fotkati jer ispadne vrlo slabo.


...kad se izverete gore i izadjete preko mostica koji Ajfelovu napravu spaja sa "kopnom" nadjete se u kraju po imenu Šjado (Chiado). da, glas/zvuk "š" je veoma popularan u portugalskom jeziku.



u to pocinje i sve jaca kisica pa bjezimo u neku kafanicu i to je otprilike to sto se tice prvog dana. iako nismo obisli previse te veceri, odmah se osjeti i naslucuje da je grad ziva opuštencija i ludo zanimljiv.

[Vrachar]

Originally Posted by zvonko1234

Evo samo za Vrachara - Lisabon....

Zahvaljujem od srca!

Originally Posted by zvonko1234

a ostali ce bas da se smore...

A ne, ne. Nema smaranja. Neka se jedan grad ponavlja i 500 puta, upravo je poenta reportaža prenošenje ličnog doživljaja grada/sela/zemlje/putovanja. I u nekom selu od 500 stanovnika sa tri zgrade, svako će izabrati različit ugao slikanja i opisati ga na svojstven način.

Originally Posted by zvonko1234

u Lisabon dodjoh/sletih/upadoh 30. decembra popodne. prvi utisak je blaga klima. kad u decembru izadjes iz aviona, a doceka te maltene topao povjetarac i temperatura od +16C dok se palme njisu okolo... to je zaista vrhunski osjecaj. dvo-i-po-satni let iz Frankfurta TAP-om bjese udoban mada vecim djelom knjavam plitkim snom jer sam imao blagu temperaturu. ono sto bas bode oci, cak i meni koji sam operisan od odjevne estetike, je da stjuardese nose drecave jednobojne kapute od grla do pete i to svaka u drugoj boji - naravno dominiraju zelena i crvena - boje Portugala, sto cini da atmosfera bude nesto kao mjesavina sushi restorana i filma Matrix.

Jednom prilikom si rekao da te oduševljava moja oduševljenost Portugalom. Sad imaš i sam prilike da uvidiš i zašto. Prvi utisak koji sve oduševi u ovoj zemlji je neverovatno prijatna klima, vreme koje prosto "miluje". Druga stvar je ta koju si takođe odmah primetio - neukus u oblačenju. Portugalci su definitivno operisani od mode, ali ne na način kako su to recimo Rusi ili baltički narodi, nego na neki svoj, karakterističan način. Nose oni kvalitetnu odeću ali preovlađuju jednobojne kombinacije, a žene gotovo da ne nose drugu boju osim sive ili braon. Kada se tome doda i minimalna šminka, stiče se utisak da dominira skromnost, što se nekom ko dolazi iz zemlje gde su uzor lepote Nataša Bekvalac ili Seka Aleksić može učiniti jako čudnim.

Originally Posted by zvonko1234

... taksista za divno cudo dobro prica engleski (ispostavice se da ga skoro svi na koje sam naletio govore prilicno dobro sto je isto veliki plus nakon iskustava u Turskoj i Ukrajini).

kadrovi pored autostrade bas i ne obecavaju, prilicno musavo tj. blago zapusteno - vrlo slicno putu od aerodroma Atatürk u Istanbulu do centra grada s tim sto u Lisabonu ne ides pored vode. nisam se duze zadrzavao ni u Francuskoj, ni u Njemackoj, ni u Austriji, tek dovoljno dugo da promjenim avion ili prespavam ako sam promasio konekciju, ali ovo bas i ne lici previse na infrastrukturu koju sam tamo zaticao. daleko je od loseg, ali cisto vise asocira na ono sto sto sam vidio u Turskoj, Grckoj i kod nas nego u zapadnim EU destinacijama.

Dobro došao u Južnu Evropu i sve njene čari!

Što se tiče engleskog, da, Portugalci ga odlično i masovno govore, a moja teorija je da je razlog tome to što ne sinhronizuju strani program na svoj jezik. Za razliku od svojih komšija koji su totalni duduci za jezike (ako ste slušali Španca kako priča engleski sve vam je jasno), Portugalci imaju priliku da od malih nogu slušaju originalni ton filmova i da čitaju prevod na svom jeziku što za direktnu posledicu ima odlično poznavanje engleskog jezika.

Originally Posted by zvonko1234

... oivicena rijekom Taho (Tagus River, Rio Tejo)

Ta reka se u Portugalu zove Težo (Težu).

Originally Posted by zvonko1234

...kad se izverete gore i izadjete preko mostica koji Ajfelovu napravu spaja sa "kopnom" nadjete se u kraju po imenu Šjado (Chiado). da, glas/zvuk "š" je veoma popularan u portugalskom jeziku.

Odlično opažanje! Kontinentalnim portugalskim jezikom dominiraju glasovi "Š" i "Ž", dok brazilskom i delimično afričkom varijantom dominiraju glasovi "Ć" i "Đ".

Tako se npr. triste noite("tužna noć") na kontinentalnom kaže "triŠt' nojt' " a na brazilskom "trisĆ' nojĆ' ".

Originally Posted by zvonko1234

Evo recimo, ova slika kod mene izaziva izuzetno prijatan osećaj osećaj u grudima, nalik onome koji neko doživljava gledajući frankfurtske solitere ili njujorške nebodere.

Originally Posted by zvonko1234

... odmah se osjeti i naslucuje da je grad ziva opuštencija i ludo zanimljiv.

Prvi deo reportaže je fantastičan, ne smem ni da naslutim koja nas divota tek očekuje!

[zvonko1234]

Originally Posted by Vrachar

: Ta reka se u Portugalu zove Težo (Težu).

vidim da sam nepovratno pao u tvojim ocima....


Taho je na srpskom, provjerio sam

[zvonko1234]

DAN DRUGI (kreće pravo gušenje fotkama)

dan drugi počinje pogledom na vijadukt koji pici kroz noviji dio Lisabona.





nastavljamo u djelu Lisabona uz rijeku Težo koji se zove Belém sto je portugalski naziv za Vitlejem, rodno mjesto Isusa Hrista. u svom odnosu prema Lisabonu Belém malo podsjeća na odnos Zemuna s Beogradom utoliko sto je tokom vijekova imao sopstvenu istoriju i razvijao se pomalo odvojeno od grada (doduse nikad nisu bili u razlicitim drzavama).

značajan je po tome sto su se odavde u svijet otiskivale portugalske morske flote u istrazivacko-osvajackim ekspedicijama tokom doba velikih geografskih otkrica u 15. i 16. vijeku. ta otkrica su Portugal u tom vremenu pretvorile u vodecu svjetsku silu.

tokom 20. vijeka Belém postaje znamenit jer se tu nalazi rezidencija predsjednika portuglaske republike. Portugalci su inace sutnuli monarhiju 1908.

takođe, u Belemu se prave i neki navodno svjetski poznati kolaci koje nazalost nisam probao.


jedna od glavnih atrakcija je belemska kula (Torre de Belém) podignuta u periodu 1515-1521 u cast ekspedicije Vasca da Game, a imala je i funkciju u odbrani grada, mada je Portugal uvijek osvajan s kopna, a nikad s mora.


kiša lije....



...i vjetar siba....


...ali opet nije pretjerano neprijatno jer je temperatura oko 16-17








nedaleko od kule je plato sa spomenikom koji slavi portugalske moreplovce i njihova geografska otkrica. Portuglaci ga zovu Padrão dos Descobrimentos.


dole je uklesana mapa svijeta sa otkrićima koja Portugalci smatraju kao svoja. vidim stavili su Terra Novu (kanadski Newfoundland) kao njihovo, ali tuda su se Norvežani vrzmali još mnogo ranije.










na spomeniku su s obe strane 33 portuglaska moreplovca, izmedju ostalih i Vasco da Gama. (najžeće je da mu ime izgovaraju Vaško )




s druge strane ulice je manastir Sv. Jeronima (Mosteiro dos Jerónimos), još jedna belemska atrakcija....


redina za ulaz je ogromna...



manastir unutra...





u manastiru se izmedju ostalog nalazi i grobnica Vasca da Game ali je takva opsada oko nje da me mrzilo da cekam red da slikam. osim njega tu je sahranjen i Luís de Camões, najcuveniji portugalski pjesnik. iz novije istorije izdvaja se da je upravo ovde svečano potpisan ugovor o pristupanju Portugala Evropskoj Uniji.


na sredini se nalazi baštica courtyard....


...i manastir i belemska kula su zaštićeni od UNESCA kao spomenici svjetske baštine.







gornji nivo


























i malo okoline manastira i bašte ispred istog

















pokret prema mostu 25. april.... u daljini se vidi ušće rijeke Težo u Atlantski okean


i već smo izasli iz Belema i prešli u dio grada koji se zove Alcântara, a i vrijeme se naprasno popravilo.


na doku Alcantare punim restorana i kafića vlada prijatna atmosfera koju jedino remeti huka automobila i vozova po mostu "25. april" koji spaja grad Lisabon sa gradom/opštinom s druge strane rijeke Težo koji se zove Almada.




ispod mosta "25. april" (pušten u upotrebu 1966. godine)




u principu, ovaj dio me dosta podsjetio na Toronto waterfront...






car kombinuje meditaciju i jogu u 6 popodne pred bovu godinu po jakom vjetru. u kriznu 2009. godinu valja ući bistroga uma i razgibanog tijela.



put prema centru pored vode i usputni pejzaži.
















i dolazak na Trgovački Trg (Praça do Comércio), jedan od centralnih gradskih trgova gdje su pripreme za proslavu Nove godine uveliko u toku.


a na trgu, Kralj Žoze I gazi zmije na konju.


nekad je baš na mjestu gdje je danas ovaj trg bila kraljevska palata, ali je do temelja uništena u zemljotresu 1775. godine.




od Trgovačkog trga krece ulica Augusta, glavna pješačka promenada ala Knez Mihailova, koja ga spaja sa trgom Rossio.








pogled unazad ka Trgovačkom.






a tu su i poprečne ulice.








nastavka dalje Augustom prema Trgu Rossio.


pečen kesten.




ovo je kao iz skeča Top liste Nadrealista o bronzanim statuama na birou zapošljavanja, dok pečeno kestenja šalje dimne signale.




kao sto vec spomenuh, svi trotoari su mozaik stilu - very cool.




jos malo džadica koje sjeku Augustu, bliže Trgu Rossio.




pa još prema trgu.








Ajfelova naprava po danu koja se isto nalazi u poprečnoj ulici blizu Auguste.




pogled u suprotnom smjeru od Ajfela duz poprčne ulice, prema tvrđavi Sao Jorge koja se vidi na vrhu.


i konacno izbijamo na Rossio.




pogled sa Rossia prema Šjadu (Chiado) u brdu








Rossio iz drugog ugla


...i pentranje na Šjado





pala je noć, pripreme za novu i odlazak iz centra metroom...





povratak u centar i doček na Trgovačkom Trgu... pun je k'o oko i atmosfera je prilicno razuzdana. skupilo se stvarno svakakvih ludaka. u samu ponoć je poteklo, bolje reći poletjelo, toliko šampanjca, piva i vina da sam bio okupan od glave do pete. uopste ne pretjerujem, bukvalno mi je kosa bila mokra kao da sam ispod tusa izasao. spektakularni vatromet je trajao 20-tak minuta uz muzicku pratnju 'odiseje u svemiru' i 'lord of the rings'. elem, i pored neplaniranog kupanja - fin docek koji cu definitivno pamtiti.

[MGX]

Uh baš sam se smorio odlična reportaža
Elem, mene kao "jezičara" zanima jedna stvar: koliko se razumiju Španci i Portugalci kad pričaju svako svojim jezikom? Pretpostavljam da je nešto slično tipa Skandinavaca

[Vrachar]

WOOOWWWWW. Ekstazično dobro!

Baš si se potrudio da nam dočaraš celokupnu atmosferu u Lisabonu. Šteta što te nije poslužilo vreme, ali i pored toga slike su

Hvala za ovako divnu reportažu.

[Vrachar]

Originally Posted by MGX

Elem, mene kao "jezičara" zanima jedna stvar: koliko se razumiju Španci i Portugalci kad pričaju svako svojim jezikom? Pretpostavljam da je nešto slično tipa Skandinavaca

Španski i portugalski su dosta slični jezici, imaju sličnu gramatiku i vokabular. Međutim, zbog različitog načina izgovora glasova, oni se ne razumeju. Tačnije, Portugalci razumeju Špance a Španci ne razumeju Portugalce. To ide do te mere, da kada čuju neki slovenski jezik Španci pitaju da li je to portugalski!

U skandinavske jezike nisam upućen, ali najpribližniji primer iz našeg okruženja bi bio srpski i makedonski. Iako makedonski ima drugačiju gramatiku (nema padeže), vokabular je veoma sličan ali je način izgovora različit.

Može se primetiti i ovde na portugalskom podforumu da kada dođe Španac on obavezno priča španski. Portugalci mu odgovaraju ili na španskom ili na engleskom, u većini slučajeva. Kad im se obratiš na portugalskom oni ne razumeju a kada glume Portugalce, krive usta i pričaju španski.

S obzirom da postoji i Špansko-portugalski rečnik, šta da ti kažem više.

[Ban.BL]

Zvonko svaka cast na reportazi, moram ti reci da mi se tvoje reportaze najvise svidjaju, bez uvrede drugima. Poslije tvoje reportaze skoro nikad mi ne ostane ni jedno pitanje koje bih ti postavio, jer sve objasnis
Samo tako nastavi.

[Dux Uxorum]

Odlicna reportaza, Zvonko!

[zvonko1234]

zahvaljujem naljepse svima...

Originally Posted by MGX

Uh baš sam se smorio odlična reportaža

ovo je tek jedno otprilike cetvrtina fotki. najgore tek dolazi.

Originally Posted by Vrachar

Šteta što te nije poslužilo vreme,

pa tamo negdje oko cetvrtog dana ce se malo proljepsati. mada u principu nakon Kanade u decembru ovo je predivno vrijeme.

[_Wuk_]

Postavi to i ovde!
http://www.putovanja.info/sr/moja_foto_tura

[Majevčan]

Dok smo mi visili na forumu zvonko uzivao

[zvonko1234]

Originally Posted by _Wuk_

Postavi to i ovde!
http://www.putovanja.info/sr/moja_foto_tura

pazi ovo, nije los fol. mada malo je previse oficijelno. dobro nije bas sterilno i napucano kao turisticka brosura, ali nije ni neposredno kao SSC.

Originally Posted by Majevčan

Dok smo mi visili na forumu zvonko uzivao

da znas i da jesam. Lisabon je zaista super grad za zezanje i opustanje.

[Majevčan]

Originally Posted by zvonko1234

da znas i da jesam. Lisabon je zaista super grad za zezanje i opustanje.

Isto sam cuo od jednog druga koji je prosle godine tamo bio. Znaci Lisabon raste na mojoj ljestvici gradova koje planiram posjetiti u skorije vrijeme...

[milos]

Znam da nemam prava da prigovaram, s obzirom da se sa mojim reportazama razvlacim k'o dve gladne godine, ali kad ce nastavak?

Lisabona nikad dosta, a pored tebe sam nadoknadio propusteno (npr. Belem).

Super reportaza

[zvonko1234]

forumske aktivnosti su mi pale na nedopustivo nizak nivo.

trudicu se da to ispravim vrlo brzo.

[Vrachar]

[zvonko1234]

DAN TREĆI

evo, pa da nastavimo sa obilaskom Lisabona.

prvi dan krizne 2009. pocinje obilaskom "novog" tacnije "najnovijeg" Lisabona koji se isto nalazi uz rijeku, ali ovaj put skroz na sjevero-istočnom obodu grada kod jednog drugog mosta koji se zove Vasco da Gama (a i kako bi drugacije).

u pitanju je kompleks po imenu Park Nacija (Parque das Nações) koji je se nalazi na administrativnoj granici Lisabona i susjednog gradića po imenu Loures. kraj u kom sada živi nekih 15-20 hiljada ljudi, Park Nacija je sagrađen za potrebe Svjetske izložbe koja je održana u Lisabonu 1998. godine (Expo '98). sve što vidite na fotkama je staro manje od 15 godina. na ovom prostoru su se do sredine 1990-ih nalazila poluraspadnuta industrijska postrojenja.

čitav poduhvat je bio pozamašan i sigurno je vraški koštao. sve u tom jednom cugu, na ovom relativno malom prostoru, su izgradili:

- gomilu modernog stambenog prostora (između ostalog kule bliznakinje São Gabriel i São Rafael),
- cijelu jednu novu liniju metroa sa 5 stanica,
- Okeanarijum (Oceanário de Lisboa),
- već pomenuti most (Ponte Vasco da Gama) - najduzi u Evropi (14-15km),
- moderni toranj-opservatoriju (Torre Vasco da Gama),
- impresivan kompleks za transport putnika (Gare do Oriente) koji obuhvata metro stanicu, regionalnu željezničku stanicu za brze vozove i međunarodnu bus stanicu,
- žičaru,
- ogroman šoping centar,
- višenamjensku arenu koja prima 20,000 ljudi (Pavilhão Atlântico) itd....

to su bile godine kad je portugalska privreda jahala na talasu tog uspona koji je poceo krajem '80-ih kada su dobili pristup izdasnim EU fondovima. Portugal je u 'Evropu' uletio jos 1986. godine kada se EU jos uvijek zvala EEZ. po pričama ljudi s kojima sam komunicirao u Lisabonu, a i ovih Portugalaca koje znam po Torontu, u tom momentu ulaska u EEZ Portugalci su bili poprilična gologuza sirotinja u poređenju sa razvijenijim djelovima Evrope - situacija i okolnosti vjerovatno slične ekonomskoj priči današnje Bugarske i Rumunije. ili našoj priči danas sutra ili kad već i kom obliku budemo ulazili u EU.




nedaleko od okeanarijuma




ispred okeanarijum, a iza São Gabriel i São Rafael

[zvonko1234]

a u Okeanarijumu svega...



...pingvina...







....raža....



...raznih drugih morskih oblika...



...čudovišnih star trek nemani...



...turista...



...tropske prašume...



...i ajkula

[zvonko1234]

kao dodatak na prethodnu priču, dok idu fotke nekih od infrastrukturnih čudesa koje su finansirali EU fondovi i visoka zaduživanja (most i žičara), da dodam da je uporedo sa ovim lisabonskim kapitalnim investicijama tokom '90-ih išla i duboka reforma i privatizacija u ostatku Portugala pod vođstvom vladajuće Socijaldemokratske partije.
















iako je u početku bilo dobrih rezultata u mnogim industrijskim sektorima, Portugal je 2002. godine imao ogroman budžetski deficit i upao je u recesiju. dodatni problem desio se 2004. godine kada su istočnoevropske bivše komunističke zemalje počele da ulaze u EU nudeći jeftinije uslove proizvodnje multinacionalnim kompanijama koje su tako počele da zaobilaze dotad najjeftiniji Portugal.

preko noći se jaz između bogatih i siromašnih još više produbio tako da u okolini Lisabona dolazi do pojave raspadnutih getoiziranih predgrađa gdje žive najsiromašniji slojevi i gdje cvijeta kriminal (nisu baš ko favele u Brazilu, ali...). država zadnjih 5-6 godina sprovodi konzervativnu fiskalnu politiku u cilju smanjenja deficita, ali kresanje potrošnje u javnom sektoru (između ostalog i otpuštanja zaposlenih) je izazvalo mnoge štrajkove i demonstracije tokom zadnjih par godina.

ovo je sve prije ove trenutne velike globalne krize tako da je to sad još jedan dodatni problem.



PS: otprilike, moje lično patentirano, odokativno, nenaučno pravilo određivanja ekonomske moći i blagostanja date države je sledeće. ako po Torontu viđam veliki broj imigranata iz te zemlje i još su došli u zadnjih 50 godina... to je onda bez greške ekonomska prdimahovina od države.

a koga po Torontu ima puno sa područja Evrope? pa upravo Portugalaca, južnih Italijana (ispod Rima pa naniže), Grka, nas sa zapadnog Balkana (svih nacionalnosti), Poljaka, Rumuna, Ukrajinaca, itd..