SkyscraperCity - View Single Post - [Warszawa] Warszawska Szkoła Architektury 1915- 1965
View Single Post
Old September 7th, 2010, 03:02 AM   #1
grzegorzm
Wydział Architektury PW
 
grzegorzm's Avatar
 
Join Date: Dec 2007
Location: warszawa / warsaw
Posts: 89
Likes (Received):

[Warszawa] Warszawska Szkoła Architektury 1915- 1965

Witam wszystkich forumowiczów FPW, sympatyków historii Architektury i Warszawy.

Przy dzisiejszej okazji, o której napisałem poniżej,chciałbym zacząć nowy wątek poświęcony wyłącznie prezentowaniu projektów zrealizowanych w Warszawie i okolicach, po roku 1915 przez osoby będące nauczycielami akademickimi bądź absolwentami Wydziału Architektury Politechniki Warszawskiej( od roku 1921- pierwszy formalny rocznik absolwentów)

1.Przyjmuję zakres pierwszego 50-lecia działalności Wydziału, gdyż osoby kończące uczelnię w tych latach stworzyły oblicze polskiego modernizmu od pierwszych inspiracji modernizmem awangardą tudzież art-deco aż do czasów wielkiej płyty i totalnej prefabrykacji.

2.Przede wszystkim chciałbym skupić się na dziesiątkach willi ,domów mieszkalnych, dużych kamienic ,obiektach uzyteczności publicznej wzniesionych w okresie przedwojennym , w drugiej kolejności okres powojenny - obudowę Stolicy, przebudowę socrealistyczną i modernizm lat 50, 60 i 70.
Co ważne- chciałbym i zapraszam aby forumowicze zamieszczali też zdjęcia obiektów mniej lub mało znanych, stojących w Warszawie, nieznanego autorstwa a np. noszących cechy stylu okrętowego.

-------

3.Chciałbym zaznaczyć iż proszę o zamieszczanie zdjęć i archiwalnych fotografii tudzież rysunków obiektów ZREALIZOWANYCH na terenie Warszawy i okolic ,a nie o publikacje projektów studenckich.
Przy zamieszczaniu zdjęć, prosiłbym o formatowanie obrazków do modułu np monitora-17cali,tak aby było to widoczne w całości bez przewijania

4. Proszę forumowiczów o tworzenie w miarę wiedzy i możliwości notek biograficznych nt architektów tudzież krótkich notek nt budynków
-lokalizacja (ulica/dzielnica) oraz ewentualnie właściciel/użytkownik obiektu, przypuszczalny rok powstania, architekt ,jeśli jest znany.

-------

Okazją do otwarcia tego wątku była 45 rocznica śmierci Bohdana Pniewskiego, jednego z najwybitniejszych twórców Warszawskiej Szkoły Architektury. Zapraszam do zamieszczania ciekawych zdjęć własnych oraz archiwalnych jego realizacji




W krótkiej notce chciałbym przypomnieć najważniejsze fakty z życiorysu p.Pniewskiego (26 VIII 1897 - 5 IX 1965) , architekta, człowieka-instytucję ,Twórcę, którego realizacje dość znacząco współtworzyły krajobraz współczesnej Warszawy. Jego kariera jest o tyle zaskakująca, iż jako projektant obiektów państwowych miał wzięcie, prestiż i znaczące zamówienia i realizacje zarówno od Bieruta jak i Becka, mimo iż ten pierwszy nienawidził świata który tworzył ten drugi.
Pniewski, uczył się w szkole technicznej Wawelberga i Rotwanda przy Mokotowskiej, należał do skautów, POW, walczył w wojnie 1920 przerywając studia i ukończył mój Wydział w klasie rocznika 1922, który jak się po latach okazało, był jednym z bardziej udanych przedwojennych roczników (Gelbard, Dobrzyńska, Goldberg, Niemojewski, Syrkus).

Do 1939 prowadził własną pracownię, działał na naszym Wydziale, współtworzył S.A.P a potem nową organizację- S.A.R.P. Angażował się też w życie polityczne czego wyrazem było m.in członkostwo w prorządowym OZN. Znajomość z Józefem Beckiem zaowocowała też dwoma znanymi realizacjami- przebudową pałacu Bruhla i budową pawilonu ministra. Nie stronił od publicystyki zawodowej, wielokrotnie zabierając głos i wyglaszając odczyty nt etyki zawodu i kwalifikacji twórcy. To wszystko plus zwycięstwa konkursowe i kilkanaście realizacji ugruntowały przed wojną status zawodowy Pniewskiego i szacunek pośród kolegów (choć nie brakowało i takich którzy naśmiewali się z podobno rozdmuchanego ego "księcia architektów").

Z okresu przedwojennego jednymi z najciekawszych są chyba paradoksalnie własnie- niezrealizowane projekty architektury prawie-i-monumentalnej- gmach Polskiego Radia, Muzeum Przemysłu Dzielnica Piłsudskiego i Świątynia Opatrzności...W twórczości, poza krótkim okresem inspiracji awangardą,dominowała stylistyka inspirowana włoskim renesansem, geometrią, architekturą obronną...

Jak na lata powojenne, jest to jeden z nielicznych przykładów twórców o poglądach konserwatywnych, którzy całkiem nie najgorzej przetrwali czasy stalinowskie.Pniewski wpierw reaktywował swoja pracownię w al.na Skarpie, a od 1947 był generalnym projektantem w państwowym biurze projktowym. Choć faktem pozostaje że architekt był wielokrotnie obiektem ataków ze strony najbardziej lewicowych,teraz komunistycznych kolegów po fachu (prym wiódł,niestety, wypisujący paszkwilanckie opinie do Kadrowego, Lachert). Jego niektóre projekty z lat 50, już nawet w fazie realizacyjnej, przechodziły radykalne zmiany na skutek odgórnych decyzji właścicieli PRL nadzorujących postęp prac- np projekt realizacyjny NBP zmieniamy był siedmiokrotnie co mocno wydłużało budowy. W powojennych projektach można dostrzec nawet inspiracje architekturą starozytnej krety czy egiptu, których redakcja była swoistym odium na dość sztywny oficjalny socrealizm. W drugiej połowie lat 50, Pniewski powoli wygasza działalność zawodową,głównie ze względu na stan zdrowia.
Po śmierci, trumna z p.Pniewskim była wystawiona, wraz z zaciąganymi wartami honorowymi przez dwa dni w foyer Teatru Narodowego- taki zaszczyt spotykał w sumie nielicznych,a sam pogrzeb był dużą państwową uroczystością, co niejako świadczy o pośmiertnym "namaszczaniu" Pniewskiego na nieistniejący urząd 'najważniejszego architekta PRL'.

Jako Twórca zrealizował od 1923 do 1965 tylko w Warszawie kilkadziesiąt mniejszych i coraz większych realizacji- zarówno obiektów mieszkalnych różnej skali jak i obiektów użyteczności publicznej.Najważniejsze realizacje z Warszawy , te które możemy dziś oglądać uporządkowałem chronologicznie (rok wygrania zamówienia bądź budowy w mniejszych przypadkach ) poniżej:

1928 kolonia "strzecha urzędnicza"- podstarościch/kochowskiego
kolonia "słońce" -madalińskiego
willa ołdakowskich- obrońców
1931 willa zalewskich- rzymska
1935 sądy grodzkie -leszno
willa muszyńskiego i urbanowicza- klonowa
1936 dom własny - al na skarpie
kamienica franciszka nowickiego- konopnickiej
1937 kamienica ZUW Izby Lekarskiej tamka/smulikowskiego
1938 domy TKM/NBP- polna/ boya żeleńskiego
1947 ministerstwo komunikacji wraz z hotelem /chałubińskiego
1948 gmach NBP /pl powstańców
zespół Sejmu RP /wiejska
budynek MON /królewska
1951 teatr wielki pl teatralny/wierzbowa
1952 gmach polskiego radia niepodległości/malczewskiego
szkoła baletowa/ moliera
1956 AAN/ hankiewicza
1957 dom chłopa/pl powstańców
1960 biurowiec COW/ warecka

(c)gm
__________________
|"Coś powstałe bez celu, bez żadnej określonej funkcji, nie byłoby "architekturą", tylko brednią wariata." Edgar Norwerth [1935]


|warszawski modernizm 1905 - 1939
|świat w obiektywie
|arcytektura 1/09
|arcytektura 2/09


|
Warszawa
Polska

Last edited by grzegorzm; September 7th, 2010 at 05:49 PM. Reason: dodanie zasad
grzegorzm no está en línea   Reply With Quote