SkyscraperCity banner
1 - 16 of 16 Posts

·
Banned
Joined
·
20,777 Posts
Discussion Starter · #1 · (Edited)
Interesantan clanak iz danasjeg izdanja Glasa Javnosti...

Dvorovi i livade, akcije i relikvije...

Priča o imovini kraljevske porodice Karađorđević uvek raspaljuje maštu. Osim što naslednicima nije vraćena, što se ne zna kada će, kome i u kom obliku to biti učinjeno, izaziva pažnju i zbog same njene vrednosti. Karađorđevići nemaju precizne podatke koliko vrede imanja koja potražuju. Postoje samo nezvanične procene da je ta imovina, uključujući i akcije u stranim kompanijama, pred sam Drugi svetski rat iznosila oko dve i po milijarde dolara. Osim akcija i nekretnina, kralj Aleksandar bio je vlasnik i vrednih umetničkih dela i crkvenih relikvija.
Danas brojni potomci kraljevske porodice potražuju nasledstvo ne samo u Srbiji, već i u bivšim jugoslovenskim republikama i najavljuju tužbe Evropskom sudu za ljudska prava u Strazburu ukoliko im nasledstvo ne bude vraćeno u zemlji na čijoj se teritoriji ono nalazi. Glas je već pisao o nekim predlozima naslednika da se dvorovi pretvore u zadužbine, kao i o nemogućnosti da naslednici dobiju ono što im pripada na teritoriji bivših jugoslovenskih republika.

Bager za ispiranje zlata
Prema popisu imovine kraljevske porodice iz 1947. godine, kada je obavljena konfiskacija, Karađorđevići su u Srbiji imali: Kraljevski dvorac Dedinje i Beli dvor u Beogradu, sa ogromnim parkom i šumom, dvorsku baštu u Rakovici od oko deset hektara, staklenike i zgrade; u Bulevaru kralja Aleksandra kuću i 14 ari okućnice; potom kuću u Krunskoj 7, pomoćne zgrade i 20 ari placa; u Sarajevskoj 7 - kuću i 14 ari zemlje; vilu u Tolstojevoj 2 i oko sto ari zemlje. Kneginja Olga na Topčiderskom vencu 6 imala je vilu i oko hektar zemlje.[ antrfile ]

Kraljica Marija započela je u Aberdarevoj ulici vilu, koja je do rata ozidana i pokrivena. Posle Drugog svetskog rata ovu zgradu je preuzelo državno filmsko preduzeće. Reč je o bombardovanoj zgradi Televizije Srbije.

U doskorašnjem Bulevaru revolucije kralj Aleksandar je podigao Studentski dom i ustupio ga Beogradskom univerzitetu. Za učenike srednjih škola kralj Aleksandar je podigao Dom u Ulici Miodraga Davidovića na Topčiderskom brdu i ustupio ga ondašnjem Ministarstvu prosvete.
U Sokobanji su Karađorđevići imali mnoštvo livada, a kralj Aleksandar je u istočnoj Srbiji imao preduzeća „Neresnicu“ i „Glogovicu“, gde je bila njegova fabrika za preradu zlatne rude. Imao je bager za ispiranje zlata iz reke Pek, rudnik uglja „Sikola“ kod Negotina i rudnike „Brodica“ i „Železnik“ kod Kučeva.

U Crnoj Gori Karađorđevići su imali kuću na Cetinju u kojoj se rodio kralj Aleksandar, dvorac „Leskovac“ u Rijeci Crnojevića, kao i letnjikovac u Miločeru. Imanje na kome se nalazi kompleks „Miločer“ kralj Aleksandar je kupovao od Paštrovića. Jedan od Paštrovića, međutim, odbio je da proda kralju svoju njivu, već je insistirao da plac pokloni.
Letnjikovac u Miločeru kraljica Marija sagradila je sopstvenim novcem, a njeno omiljeno mesto na celom imanju bila je peskovita uvala, koja je po njoj i dobila ime - Kraljičina plaža. Kralj Aleksandar nije ni video konačan izgled vile, jer su radovi završeni 1935, godinu dana posle marseljskog atentata na njega. Do Drugog svetskog rata kraljica je sa sinovima Petrom, Andrejem i Tomislavom svako leto provodila u Miločeru. Govorkalo se i da je vilu „Topliš„, koja je u okviru kompleksa u Miločeru, kraljica Marija sagradila za svoju blisku prijateljicu Rozmeri Kreksvel, ali i da je vlasništvo engleske kraljice.

Karađorđevići su imali velike posede i u Sloveniji. Bio je to Gospodarski dvorac na Bohinjskom jezeru i Lovački dvorac u Kamničkoj Bistrici. Kraljica Marija bila je vlasnica vile na Bledu i letovališta Mezakli u Andrejevom Selu, koje je činilo 19 parcela, sa isto toliko kuća. Privatno vlasništvo kneza Pavla bio je dvorac Brdo kod Kranja.
I na teritoriji Bosne kraljevska porodica imala je mesto za odmor - Lovački dvorac u Han Pijesku. Samo, prema najvećem broju svedočenja, u Hrvatskoj nisu posedovali nijedan kvadratni metar zemljišta.

U Bivšoj Jugoslovenskoj Republici Makedoniji Karađorđevići su imali poljoprivredni kompleks u Demir Kapiji. To je, govore neki podaci, po površini najveći posed koji je kralj imao. On ga je, za života, prepisao sinu Tomislavu. Najveći deo njihovog imanja nalazi se u Srbiji. Iako mnogi misle da je kompleks na Oplencu njihovo vlasništvo, on je zadužbina koju vodi upravni odbor. Ono što je naslednicima najzanimljivije i sigurno najvrednije jeste dvorski kompleks na Dedinju.

Kraljevski i Beli dvor
Stari ili Kraljevski dvor građen je u periodu od 1924. do 1929. godine po nalogu Aleksandra I Karađorđevića. Izgrađen je u srpsko-vizantijskom stilu, po projektima Živojina Nikolića i Nikolaja Krasnofa. Bio je dvor kralja Aleksandra I Karađorđevića i kralja Petra II. Konfiskovan je 1947, kad i ostalo imanje Karađorđevića, a 2001. godine Vlada SRJ vratila ga je naslednicima na korišćenje. U njemu živi prestolonaslednik Aleksandar Karađorđević sa porodicom.

U okviru dvorskog kompleksa, na najvišem brežuljku Dedinja, na imanju površine od 135 hektara nalazi se i Beli dvor. NJegova izgradnja završena je 1936. godine po projektu Aleksandra Đorđevića. Renoviran je neposredno posle Drugog svetskog rata, a konačno uređen i opremljen za sadašnju namenu istovremeno sa Starim dvorom.
Izgradnju Belog dvora započeo je privatnim sredstvima kralj Aleksandar I sa namerom da napravi rezidenciju za svoju trojicu sinova - prestolonaslednika Petra II i kraljeviće Tomislava i Andreja. Kralj nije doživeo završetak radova, pa je izgradnju Belog dvora okončao knez Pavle, koji ga je, kao ljubitelj umetnosti, opremio vrednim umetničkim predmetima. Pored Dvora sagrađeni su i kuhinja i garaža, koji su sa glavnim objektom povezani podzemnim tunelom. Knez Pavle je, pred početak Drugog svetskog rata, objektu dodao i podzemno sklonište.

U očekivanju punoletstva Petra II Karađorđevića, ovaj dvor koristio je knez Pavle sa porodicom, a posle Drugog svetskog rata služio je kao objekat u kome su se primali ugledni gosti iz inostranstva i održavale razne svečanosti.
Prema svedočenju nekadašnjeg upravnika dedinjskih dvorova, Beli dvor projektovan je i izgrađen kao privatna porodična kuća, po ugledu na slične u Francuskoj i Engleskoj. To je, smatra se, relativno skromna kuća sa ravnim krovom i fasadom od cement maltera sa belim mlevenim kamenom. Po sredini ravnog krova izgrađen je svetlarnik sa metalnom konstrukcijom i ulošcima od prizma stakla. Arhitekta Aleksandar Đorđević sagradio je tri apartmana, za svakog kraljevića po jedan, dva apartmana za goste, zajednički svečani salon, jedan manji damski salon, pet soba, svaka sa kupatilom za osobe iz svite. Pored toga, tu je velika zajednička svečana trpezarija, a na drugom spratu na mansardi je devet soba za ličnu poslugu. Na mansardi se, pored pomoćne biblioteke, nalazi prostorija za veš, kao i soba sa čeličnim ormanima za čuvanje krzna. Stepenice i galerija su obložene zaštitnom ogradom od livenog gvožđa sa rukohvatima od pozlate.


U vlasništvu Karađorđevića je mnogo slika. Među njima i one Vlahe Bukovca, skulptura Ivana Meštrovića, a od 50.000 knjiga u biblioteci, prema nekim svedočenjima, ostalo je oko 4.000.
 

·
קוסובו ה
Joined
·
1,409 Posts
E tu bi volio bacit partiju dvije bilijara. :)

 

·
is Loading! Please wait..
Joined
·
4,556 Posts
MNOGO dobro, svidjaju mi se i stari i novi dvor. stari mi ima vise smeka dok novi izgleda velelepnije
 

·
Registered
Joined
·
362 Posts
Svidja mi se ovaj kompleks...Bilo je prije mozda godinu- dvije reportaza na CNN-u o Belim Dvorovima i stvarno izgleda mocno...Postoje li mogucnost obilaska za turiste?
 

·
Registered
Joined
·
1,536 Posts
Prelepe slike, i veoma lep kompleks - nista preterano, onako sa stilom.
 

·
Samo opušteno
Joined
·
4,699 Posts
Koji kraljevi!:)
Izgleda vrhunski!

A mi danas možemo da pijemo knjaz i živimo kao knjaz:)
 

·
Registered
Joined
·
813 Posts
Moze svake nedelje da se obilazi, ali samo beli dvor. Inace, ta prica o "privatnim sredstvima" dinastija nije popila vodu ni u jednoj zemlji na svetu, pa ne vidim zasto bi i kod nas.
 
1 - 16 of 16 Posts
Top