SkyscraperCity Forum banner

[Lublin] Początki czyli opowieści Jartaka

17490 77
Wątek, który niniejszym ośmielam się założyć ma w zamyśle stać się forum wymiany poglądów na temat historii miasta Lublina w pierwszych wiekach jego istnienia. Celem jest zilustrowanie jego rozwoju zarówno za pomocą informacji słownych jak i wizualnych, pochodzących ze źródeł, jak i będących wynikiem rekonstrukcji.

Opowieść 1
Skąd pochodzi nazwa Lublin?

Pytanie to zadają sobie wszyscy, którzy dotykają historii Lublina, szczególnie okresu jego powstania. Od tego pytania nie sposób po prostu uciec jeśli zamierza się przedstawić wizję początku miasta. Nie ma potrzeby prezentowania w tym miejscu wszystkich autorów oraz ich koncepcji pochodzenia i zmian nazwy. Myślę, że wystarczy przywołać artykuł S. Warchoła z roku 1961*), gdzie autor poddał w nim krytyce dotychczasowe koncepcje pochodzenia nazwy miasta i doszedł do wniosku, że jedynym sensownym rozwiązaniem jest przyjęcie, że nazwa Lublin pochodzi "od hipokrystycznej postaci imienia męskiego Lubla". Zainteresowanych odsyłam do artykułu ale warto w tym miejscu podkreślić, że najsłabszym ogniwem tej hipotezy jest brak potwierdzenia w źródłach istnienia imienia Lubla. Lubla to imię wymyślone.
Zdawałoby się, że kwerendy w źródłach nie mogą przynieść już nic nowego w tej kwestii, a jednak! Lektura najnowszego opracowania "Kroniki halicko-wołyńskiej"**) przynosi nam taki oto tekst:
"... Li|twa i Jaćwież wojowali i powojowali Turijsk | i około Kumowa i aż do Czerwienia, i bili się u bram | czerwieńskich i zasadzka w Uchaniach była. Wówczas ubito | Matieja, zięcia Lubowego ...".
Dodatkowo w przypisie do tego tekstu czytamy:
"Obie postaci (Matiej i jego teść Lub=Ljub) wzmiankowane są tylko w tym ustępie źródła [...]. W momencie śmierci najwyraźniej służyli braciom Wsiewołodowiczom [...]. Poza tym nic więcej nie wiemy."
W taki to oto sposób z mroków historii wyłoniła się postać z krwi i kości, ruski bojar, postać jak najbardziej historyczna, którego imię niesie ze sobą źródłosłów starosłowiańskich imion: Lub|omił, Lub|osław, Lub|gost, Lub|owid, Lub|omysł ale i Ljub|ow, czy tak "pozytywnego" czasownika jak lub|ić ale i ljub|it'.

Stawiam zatem tezę, że nazwa Lublin pochodzi od imienia Lub.

Kim był "nasz" Lub? Rusinem, Polaninem, Lędzianinem?
Tak jak wtedy nie było, tak i dzisiaj nie jest to istotne.
Myślę, że był tutejszy i bardzo się cieszę, że się odnalazł.

*) Warchoł S., Pochodzenie i znaczenie nazwy Lublin, "Rocznik Lubelski" 1961, t. 4, s. 7-20.
**) Dąbrowski D., Jusupowić A., Kronika halicko-wołyńska. Kronika Romanowiczów, Kraków -Warszawa 2017, s.101

PS. Ktoś może zapytać jeszcze: Zaraz, a kim był Jartak?
Jartaka przedstawię następnym razem :)
1 - 4 of 4 Posts
Lublinianin - mieszkaniec Lublina (choć jest "lubliniak")
Krakowianin- mieszkaniec Krakowa, potocznie krakowiak,

Lubel_ak - mieszkaniec woj. Lubelskiego (już bardziej :) )
Ale z treści wiemy jedno: był mieszkańcem Lublina i zapisał się na kartach historii jako pierwszy, "zwyczajny" lubelak (dla niektórych lublinianin lub lubliniak ).
  • Like
Reactions: Haveblue
Moja rodzina od wielu pokoleń mieszka w Lublinie i jeśli mówili żartobliwie to lubliniak. Lubelak to określenie mieszkańców naszego miasta, którzy przybyli z kresów. Co zresztą ma sens jeśli porównamy z Lwowiakiem.

Nie napisałem, że lubelak to mieszkaniec lubelszczyzny. Wystarczy przeczytać treść w nawiasie :)
Niestety, raczej nie znajdziesz etymologii słowa LUBELAK. Wydaje mi się, że słowo to zaczęło pojawiać się często w dyskusjach dopiero od kilku lat. Wielu moich znajomych, mimo wielopokoleniowego zamieszkania w Lublinie, nie znała tego słowa i pytała- czy to nie jest czasem współczesny wytwór.

PS. Trochę odbiegamy od tematu. Wydaje mi się, że trzeba trochę zmoderować wpisy o LUBELAKu, aby nie zdominowały najciekawszego tematu o początkach Lublina.
1 - 4 of 4 Posts
This is an older thread, you may not receive a response, and could be reviving an old thread. Please consider creating a new thread.
Top